Šta pokazje prvi krug predsjedničkih izbora u Portugalu: Venturi male šanse, ogromna pobjeda za stranku krajnje desnice

U Portugalu će 8. februara biti održan drugi krug predsjedničkih izbora u kojem će se sučeliti kandidat socijalista (PS) Antonio Žoze Seguro i lider sve snažnijih desnih populista Andre Ventura.

Socijaldemokrata Seguro je u nedjelju, 18. januara u prvom krugu izbora, u kojem nijedan kandidat nije osvojio apsolutnu većinu glasova, obezbijedio 31 odsto glasova, dok je desni populista, lider partije Šega (Dosta je) Seguro osvojio 13,5 odsto, javile su agencije.

Za njima je sa 15 odsto glasova na trećem mjestu ostao kandidat liberalne partije desnog centra "Liberalna inicijativa", Žoao Kotrim de Figueirido, a na četvrtom je sa oko 12,4 odsto nestranački kandidat, penzionisani kontraadmiral Enrike Gouveia de Melo, koji je stekao poštovaje Portugalaca jer je u vrijeme pandemije korona virusa izuzetno efikasno organizovao vakcinaciju.

Posebno težak poraz na izborima pretrpjela je vladajuća konzervativna Socijaldemokratska partija Portugala (PSD), čiji kandidat Luiš Markeš Mendeš nije dobio ni 12 odsto glasova. Ukupno se takmičilo 11 kandidata.

Biće to prvi put od 1986. godine da se na predsjedničkim izborima održava drugi krug. Odziv na izborima je bio za portugalske prilike visokih 52,2 odsto.

Iz demografskih razloga i zbog velike dijaspore, Portgal sa svojih desetak miliona stanovnika ima više od 11 miliona upisanih birača.

Prema svim procjenama, desničar Ventura u drugom krugu ima male šanse za pobjedu, jer je prema anketama 60 odsto Portugalaca izjavilo da neće glasati za krajnju desnicu.

Međutim, već sam ulazak u drugi krug predstavlja ogromnu pobjedu za stranku Šega, koja je prošle godine, svega šest godina nakon što je osnovana, postala druga po snazi u portugalskom parlamentu.

Ventura je popularnost gradio ukazujući na konrupciju u etabliranim strankama, ali je ujedno za sve što u zemlji ne valja okrivljavao migrante, pa su i njegovu kampajnu pratili bilbori sa natpisima poput "Ovo nije Bangladeš" i "Migrantima ne treba dozvoliti da žive od socijalne pomoći".

Nekoliko mjeseci kasnije je po odluci suda morao da skine te bilborde kao diskriminatorske, pišu mediji. Takođe, Ventura otvoreno prezire Revoluciju karanfila, kojom je 1974. godine oborena diktatura u Portugalu.

Uspjeh bivšeg sportskog komentatora Venture takođe je još jedna potvrda trenda skretanja evropskih država udesno, ocjenjuju mediji.

Predsjednik države u Portugalu nema izvršna ovlašćenja, ali može da uloži veto na predloge zakona, da proglasi vanredno stanje i da u vreme političkih kriza raspusti parlament i raspiše prijevremene izbore, ili da otpusti premijera.

Tom koraku je dosadašnji konzervativni predsjednik Marselo Rebelo de Souza, koji završava drugi petogodišnji mandat, pribjegao čak dva puta.

( Beta )