Teški kriminal prolazi kroz rešetke: Podaci ANB-a pokazuju da pritvoreni članovi OKG ne miruju ni iza zatvorskih zidina

Pripadnici organizovanih kriminalnih grupa (OKG) iz zatvora planiraju teška krivična djela, regrutuju druge zatvorenike i pokušavaju da utiču na sistem korupcijom, tvrde iz Agencije za nacionalnu bezbjednost (ANB), navodeći da takve aktivnosti registruju u Upravi za izvršenje krivičnih sankcija (UIKS).

Iz ANB-a, na čijem je čelu Ivica Janović, upozoravaju da se zatvori sve češće koriste kao operativna baza za koordinaciju i dogovaranje kriminalnih aktivnosti, ali i kao prostor za regrutaciju zatvorenika koji su, iz raznih razloga, podložni uticaju kriminalnih struktura.

Objašnjavaju da o saznanjima do kojih dolaze u kontinuitetu obavještavaju Specijalno državno tužilaštvo i Upravu policije.

“Naglašavamo da Agencija za nacionalnu bezbjednost (Agencija) u kontinuitetu prati sve aspekte djelovanja organizovanih kriminalnih grupa (OKG). Imajući u vidu da se u Upravi za izvršenje krivičnih sankcija (UIKS) nalazi znatan broj pripadnika OKG-a, sagledavanje bezbjednosno interesantih dešavanja u ovoj instituciji predstavlja važan aspekt rada Agencije. Agencija, u saradnji s drugim državnim organima i institucijama, aktivno sprovodi istrage o dešavanjima u UIKS-u i o bezbjednosno interesantnim saznanjima informiše nadležne (UP, SDT)”, istakli su iz ANB-a.

“Vijestima” su odgovorili da, prema njihovim operativnim podacima, pripadnici organizovanih kriminalnih grupa koji se nalaze u UIKS-u iz zatvora planiraju izvršenje teških krivičnih djela, ali i aktivno rade na širenju svoje kriminalne mreže, regrutujući druge zatvorenike.

“Riječ je o licima koja su, iz raznih razloga, podložna uticaju, dok OKG pokušava da svoje ciljeve ostvari i preduzimanjem koruptivnih radnji”, precizirali su iz ANB-a.

Kao primjer ranije registrovanih zloupotreba, iz Agencije navode i dešavanja u Specijalnoj bolnici za psihijatriju u Dobroti, gdje su, kako tvrde, evidentirani ozbiljni bezbjednosni propusti.

“ANB je, u ranijem periodu, registrovala zloupotrebe u vezi s boravkom zatvorenika u Specijalnoj bolnici za psihijatriju u Dobroti, gdje je bilo slučajeva da su zatvorenici napuštali bolničke prostorije, odnosno da je bilo neovlašćenih ulazaka u ove prostorije”, naglasili su.

Dodaju da to nijesu jedine zloupotrebe o kojima je ANB raspolagao saznanjima, navodeći da su pojedinim licima, lažnim ili nepotpunim medicinskim izvještajima, omogućavana odlaganja odlaska na izdržavanje zatvorskih kazni.

“Agencija je raspolagala podacima o određenim zloupotrebama kada je riječ o odlaganju odlaska na izdržavanje kazne zatvora, kroz izdavanje zdravstvenih nalaza i izvještaja koji nijesu u potpunosti odgovarali stvarnom zdravstvenom stanju”, naveli su.

Iz Janovićevog kabineta ukazali su i na, kako su ocijenili, kvalitetnu saradnju te bezbjednosne službe s menadžmentom UIKS-a.

“Ističemo da Agencija ostvaruje kvalitetnu saradnju s rukovodstvom UIKS-a, koje ulaže značajne napore kako bi obezbijedilo adekvatnu kontrolu u zatvorskom sistemu, osiguralo poštovanje zakona, te preveniralo i eliminisalo korupciju i druge zloupotrebe”, zaključili su.

Problemi traju godinama

Upozorenja Agencije za nacionalnu bezbjednost da se zatvori koriste kao operativna baza organizovanog kriminala dolaze u ambijentu u kojem je UIKS već godinama opterećen ozbiljnim bezbjednosnim incidentima i sistemskim slabostima.

Najdrastičniji primjer ubistvo je škaljarca Dalibora Đurića, likvidiranog 22. septembra 2016. godine, koji je ubijen snajperskim hicem dok se nalazio u krugu spuškog zatvora.

Taj zločin, izvršen “spolja”, pokazao je da ni najstrože čuvani djelovi zatvorskog sistema nijesu imuni na djelovanje organizovanih kriminalnih grupa.

U samim zatvorskim prostorijama zabilježeni su brojni teški incidenti koji su dodatno potvrdili tvrdnje da se sukobi kriminalnih klanova nastavljaju i iza rešetaka. Visokorangirani član kavačkog klana Igor Božović je u UIKS-u poliven vrelim uljem, dok je škaljarac Ranko Radulović izboden tokom boravka u Istražnom zatvoru.

Svojeveremeno, pritvoreni pripadnici kavačkog klana prijetili su 2021. godine da će zapaliti Istražni zatvor.

Posebnu težinu tvrdnjama ANB-a daje činjenica da su u više krivičnih predmeta i optužnica, naročito nakon razbijanja komunikacija preko aplikacije Skaj, registrovani navodi da se teška krivična djela dogovaraju i planiraju istovremeno unutar zatvora i van njega, poput planiranja ubistva sada pokojnog vođe škaljarskog klana Jovana Vukotića dok je bio u pritvoru.

Na probleme iza spuških zidina nedavno su upozorili i iz Sindikata zatvorskih službenika, iz kog su u septembru prošle godine upozorili da “država ili neko pojedinačno, svjesno radi na totalnom urušavanju prvenstveno bezbjednosne situacije u UIKS-u”. “Poznato je da je trenutna struktura osuđenih, a posebno pritvorenih lica koja očekuju presude, jedna od visoko najrizičnijih od samog nastanka zatvorskog sistema u Crnoj Gori. Nebrigom i svjesnom devastacijom uslova za rad zaposlenih, zatim bezbjednosnih uslova i postepenim kreiranjem ambijenta, gdje će po najavi predsjednice Vrhovnog suda boraviti odnosno biti osuđena jedna plejada kriminalaca svjetskog renomea, pa da isti mogu da uživaju kao što je Eskobar uživao u svom privatnom zatvoru. Pitamo se da li je to cilj našeg stalnog unižavanja i obezvređivanja naše profesije”, poručili su tada u saopštenju koje je potpisao predsjednik Sindikata Milan Ilbašić.

Menadžment UIKS-a, s druge strane, često je naglašavao da čine sve da zatvor održe bezbjednim.

Amnestiju koriste da instrumentalizaciju zatvorenike

ANB je registrovao i da se priča o mogućoj amnestiji koristi kao mehanizam za političku instrumentalizaciju zatvorenika, zbog čega su u tom kontekstu, navodno, dobijali obećanja od različitih političkih aktera.

“Kada se radi o mogućoj političkoj instrumentalizaciji kriminalnih struktura, godinama unazad podaci ANB ukazuju na to da osuđeni koji se nalaze u UIKS-u očekuju da će u Skupštini Crne Gore biti usvojen pravni akt o amnestiji, te da su, s tim u vezi, posredstvom advokata, navodno dobijali obećanja od raznih političkih aktera. Uprkos njihovim očekivanjima, amnestije nije bilo za najteža krivična djela”, odgovorili su “Vijestima” iz tajne službe.

( Jelena Jovanović )