Crnogorski film "Planina" najbolji u kategoriji dokumentaraca na Sandens festivalu
Crnogorskom filmu čiji su autori Petar Glomazić i Biljana Tutorov, pripala je Velika nagrada žirija na renomiranom svjetskom festivalu
Crnogorski film „Planina“ autora Petra Glomazića i Biljane Tutorov osvojio je Veliku nagradu žirija za najbolji Međunarodni dokumentarni film na festivalu "Sandens" (Sundance), prenosi Filmski centar Crne Gore (FCCG).
"Čestitamo cijeloj ekipi filma na ovom izvanrednom uspjehu. Film je 2018. godine podržao Filmski centar Crne Gore, a nastao je kao koprodukcija Crne Gore, Srbije, Slovenije, Hrvatske i Francuske", navodi se u objavi.
Sama selekcija i svjetska premijera "Planine", engleskog naziva "To Hold a Mountain", na Sandensu je od velikog značaja i za ostvarenje i crnogorsku kinematografiju uopšte, s obzirom na to da je u pitanju jedan od najznačajnijih festivala nezavisnog filma na svjetskom nivou, a nagrada predstavlja poseban uspjeh.
Pored toga, film je nakon premijere u Americi dobio izuzetno pozitivne kritike, a ovom nagradom definitivno i preporuku za brojne svjetske festivale.
Sandens je prepoznat kao festival koji pruža priliku perspektivnim filmskim stvaraocima koji se bave dokumentarnim, inostranim i nezavisnim filmom da promovišu svoje projekte i privuku pažnju šire javnosti. Neki od najcjenjenijih savremenih reditelja, među kojima su Kventin Tarantino, Pol Tomas Anderson i Daren Aronofski, doživjeli su svoj veliki proboj na filmsku scenu upravo na Sandensu.
"Program dugometražnih dokumentarnih filmova prikazuje najhrabrija i najizuzetnija ostvarenja savremenog filmskog dokumentarnog stvaralaštva autora/ki iz cijelog svijeta", navedeno je ranije u opisu kategorije u kojem je crnogorski film osvojio Veliku nagradu žirija.
Film je sniman od 2018. do 2025. godini na Sinjajevini na sjeveru Crne Gore, najvećem pašnjačkom području na Balkanu, ponajviše na lokaciji katuna Okrugljak, ali i široj okolini. Prvo je ostvarenje iz Crne Gore selektovano za renomirani festival, a u okviru prestižne takmičarske selekcije u kategoriji svjetskih dokumentaraca “World Cinema Documentary Competition”.
Na zvaničnom sajtu festivala, u opisu filma ističe se da protagonistkinja filma Gara dokazuje da "ne nose svi heroji plašteve”.
“U udaljenim planinskim predjelima Crne Gore, majka i kćerka pastirice ponosno brane planinu svojih predaka od prijetnje da postane poligon za obuku NATO-a, budeći sjećanja na nasilje koje je uništilo njihovu porodicu. Gara, protagonistkinja filma ‘To Hold a Mountain’, živi je dokaz da ne nose svi heroji plašteve. Dane provodi čuvajući ovce, praveći sir i boreći se da zaštiti svoje najdraže mjesto na svijetu, i sve to dok istovremeno brine da mlada Nada odrasta kao dobra, sposobna i osnažena”, ističe se u opisu.
Pored Mileve Gare Jovanović, junakinje filma su i Nada Stanišić, Rajka Radonjić, Ljiljana Šaranović i drugi.
Na sajtu “Sandensa” se ističe i da je korediteljski duo Biljana Tutorov i Petar Glomazić, kreirao nježan, vizuelno zadivljujući portret udaljene planinske zajednice žena, onih koje se bave napornim radom, ali i pružaju podršku i učestvuju u otporu građana.
“Uprkos svakodnevnim teškoćama i trajnim posljedicama generacijske traume, one ostaju pune ljubavi i ponosa, brižne i dostojanstvene, njegujući ne samo jedna drugu, već i životinje na koje se oslanjaju za preživljavanje. Film snažno prikazuje značaj ljubavi, upornosti i istrajnosti u vremenu kada prošlost proganja, a budućnost se čini ugroženom”, navodi se na sajtu “Sandensa”.
U sinopsisu podsjećaju i da majka i kćerka ponosno brane svoju planinu, ali i cijelu nomadsku stočarsku tradiciju, od formiranja vojnog poligona NATO-a.
“Povezuje ih nesvakidašnja ljubav, ali i gorke uspomene. U septembru 2019. održana je prva međunarodna vojna vježba na Sinjajevini. Započeti su vojni manevri u srcu pašnjaka, bez prethodne konsultacije sa stočarskim zajednicama koje ovaj pašnjak koriste vjekovima. Gara (59), majka šestoro djece, predvodnica lokalne zajednice u borbi za zaštitu planine, i njena najmlađa ćerka Nada (13) vode dvije važne životne bitke - ekološku, za očuvanje prirode, i ličnu, porodičnu - suočavanje sa patrijarhatom i nasiljem nad ženama”, navedeno je ranije u sinopsisu.
Autorsku ekipu filma, pored Tutorov i Glomazića, upotpunjuju i: direktorka fotografije Eva Kraljević, montažer George Cragg, autor originalne muzike Draško Adžić, dizajner zvuka Julij Zornik, dok je za kolor korekciju bio zadužen Emil Svetlik. Producentkinja filma je Biljana Tutorov, izvršne producentkinje Megan Gelstein i Bianca Oana, kao i producenti Petar Glomazić, Quentin Laurent i Rok Biček, koproducentkinja Dijana Cetina Mlađenović i pridruženi producent Veliša Popović.
Film je nastao uz podršku Filmskog centra Crne Gore, Filmskog centra Srbije, CNC France - Cinéma du Monde, Slovenačkog filmskog centra, Hrvatskog audiovizualnog centra, PACA Fonda regiona Južna Francuska, RTV Slovenije, Tax Shelter Belgium programa, InMaat Fondacije, Doc Society Climate Story fonda, Uniqua See Future Fondacije, Catapult Film Fund, Chicken & Egg Films, Diane Weyermann fellowship, IDA Enterprise Grant, kao i Savjeta Evrope i EURIMAGES-a.
Milatović: Nagrada pokazuje da Crna Gora ima stvaroce čiji kreativni potencijal nadilazi lokalne okvire i govori univerzalnim jezikom umjetnosti
Predsjednik Crne Gore Jakov Milatović saopštio je da ga je obradovala vijest da je crnogorski film "Planina" osvojio Veliku nagradu žirija u takmičarskom programu međunarodnog dokumentarnog filma na Filmskom festivalu Sandens.
"Uspjeh ovog filma na najznačajnijem festivalu američkog nezavisnog filma potvrđuje autorsku zrelost i međunarodnu relevantnost crnogorske kinematografije, a ova nagrada pokazuje da Crna Gora ima stvaroce čiji kreativni potencijal nadilazi lokalne okvire i govori univerzalnim jezikom umjetnosti. Međunarodna i prestižna priznanja poput ovog dodatno nas obavezuju da taj potencijal dalje razvijamo i podržavamo. Čestitke autorima Petru Glomaziću i Biljani Tutorov i cijeloj ekipi filma „Planina” na ovom izuzetnom uspjehu", napisao je Milatović na društvenoj mreži Iks.
( Jelena Kontić )