Trionda kontra Džabulaniju

Službena lopta Svjetskog prvenstva 2026. od tradicionalnog proizvođača adidas, zove se Trionda. naziv koji predstavlja gri zemlje i tri boje - crvenu, zelenu i plavu.

Sastavni djelovi imaju simboliku: američku zvijezdu, kanadski javorov list i meksičkog orla. Zlatni detalji aludiraju na boju trofeja - Velike Boginje.

Trionda se razlikuje od prethodnih lopti: ima samo četiri panela, duboke šavove za stabilniji let i elemente koji pomažu lopti da bolje prijenja na vlažnoj podlozi.

Ipak, Trionda je tehnološki naprednija od svih prethodnih: unutrašnji senzor očitava okrete lopte od 500 puta u sekundi i prenosi podatke VAR-u. Ova se lopta zapravo puni prije utakmica. Punjenje traje oko šest sati - od zagrijavanja do potencijalnog izvođenja jedanaesteraca.

Tehnologija se prvi put pojavila na Svjetskom prvenstvu 2022. u Kataru. U to vrijeme, adidas je u loptu ugradio bateriju i senzor, a to je pomagalo kod poluautomatskog otkrivanja ofsajda. VAR je preciznije određivao tačan trenutak kada je igrač dodirnuo loptu. Na Euru 2024. mogućnosti su proširene. Lopta je takođe pomagala sudijama u osjetljivijim situacijama, poput potencijalnog igranja rukom.

Sada je to još naprednije - adidas je redizajnirao unutrašnjost lopte Svjetskog prvenstva 2026. Prije je senzor bio postavljen bliže središtu a sada je čip ugrađen u jednu od četiri cjeline dok ostale imaju protiv-utege kako bi se osiguralo da se lopta pravilno ponaša tokom leta.

Lopta Svjetskog prvenstva 2026. je najpredvidljivija. Nije kao noćna mora golmana kakav je bio Džabulani.

Novu loptu analizirale su naučne laboratorije sa brojnih svjetskih univerziteta, vodeći fizičari... Trionda je testirana u vazdušnom tunelu i upoređivana je sa četiri prethodne lošte sa svjetskih prvenstava.

Trionda se brže uravnoteži u vazduhu i lopta leti pravilno. Taj prelaz od njihanja u letu do ravnomjernog događa se kod Trionde manjom brzinom nego kod svih njenih prethodnika

Nova lopta ulazi u stabilniji aerodinamički režim brzinom od približno 43 km/h. Rezultati za ostale su: Al Rihla (2022) od 50-57 km/h, Brazuka (2014)od 54-57 km/h, Telestar (2018) od 60-64 km/h, a zloglasni Džabulani (2010) od 79-97 km/h.

Trionda se, dakle, najbrže stabilizuje – manje leluja tokom centaršuta ili šuta iz prekida. Džabulani je imao haotičan let, pa su bile i brojne kritike od Ikera Kasiljasa, Điđija Bufona.., jer je golmanima bilo teško da procijene putanju lopte.

No, Trionda ima i manu, a to je usporavanje većim otporom vazduha pri jakim šutevima. Pri istoj jačini Trionda ima za nekoliko metara kraći let od prethodnih lopti. No to su laboratorijski uslovi, i tek treba da realni šutevi sa puno efea pokažu pravu vrijednost Trionde.

( Slaviša Živaljević )