Politička igranka na barskom dvoru: Funkcioneri SD-a bojkotovali svečanost povodom otvaranja dvorca kralja Nikole

Otvaranje rekonstruisanog Dvorca kralja Nikole, koje je krajem jula upriličio prvi čovjek Bara Dušan Raičević (Demokratska partija socijalista), nanovo je razotkrilo turbulencije u tamošnjoj vlasti, jer je ceremonija protekla bez funkcionera i koalicionih partnera iz Socijaldemokrata (SD). Oni su odlučili da se ne pojave zbog nezadovoljstva Raičevićevim odnosom prema Kulturnom centru, koji vodi njihov kadar, ali i zato što Uprava za zaštitu kulturnih dobara još nije izvršila primopredaju radova na dvorcu.

Ceremoniji nijesu prisustvovali predsjednik Skupštine opštine (SO) Bar (i poslanik u državnom parlamentu) Branislav Nenezić, direktorica kulturnog centra Aleksandra Grabež, čija ustanova upravlja Dvorcem, sekretari sekretarijata u Opštini Bar i odbornici iz reda SD-a, partije koja s Raičevićevom DPS-om vrši vlast u gradu pod Rumijom. No, događaju su prisustvovali predstavnici ostatka barske vlasti - iz Socijaldemokratske partije (SDP) i Liberalne partije (LP).

Iako vrh SD-a u Baru nije htio da zvanično za “Vijesti” govori o njihovom nepojavljivanju, izvor lista iz te partije kazao je da su se odlučili za taj potez jer nijesu željeli da Raičeviću “daju legitimitet” zbog njegovog odnosa prema Javnoj ustanovi Kulturni centar. Sagovornik je pojasnio da je Raičević od početka višemilionskog projekta rekonstrukcije dvorca većinu zaduženja, kao i zasluga, htio da preuzme na sebe, pa su oni smatrali da je shodno “da i to veče pripadne njemu”.

On tvrdi i da su neki od njih bili pozvani na tu ceremoniju, drugi nijesu, a da su kao objašnjenje za to dobili navode da “mejlovi u opštini nijesu radili”.

Kao još jedan od razloga za njihov nedolazak na događaj, taj izvor navodi da Uprava za zaštitu kulturnih dobara pri Ministarstvu kulture i medija, nije izvršila primopredaju radova na ovom zaštićenom kulturnom dobru, što su redakciji potvrdili iz nadležnog ministarstva. U SD-u smatraju da time nije ispoštovana procedura.

Drugi izvor iz SD-a, ipak, kaže da su njihovi funkcioneri možda bili “na odmoru, šetali pored mora” i da “ljudi imaju obaveze”.

Reflektor na njihovo odsustvo je posebno stavljen tokom Raičevićevog govora kad je pozdravio “bivše direktore Kulturnog centra”, ne i aktuelnu direktoricu, mada se jeste zahvalio “kolegama saradnicima” iz Kulturnog centra u nizu onih koji su učestvovali u tom projektu koji je s više od dva miliona eura finansirala isključivo Opština Bar.

Zvali telefonom, nije bilo izostavljanja

Iz Raičevićevog kabineta odbacili su tvrdnje o bilo kakvom izostavljanju, naročito lokalnih zvaničnika, i za “Vijesti” kažu da su u petak, 17. jula, u jutarnjim časovima, uputili pozive brojnim zvanicama za prisustvo svečanom otvaranju obnovljenog Dvorca kralja Nikole.

Imajući u vidu da je riječ o jedinstvenom kulturnom objektu, kako navode, poziv je bio upućen velikom broju funkcionera, prepoznatih ličnosti i kulturnih poslenika tog grada.

Iz tog razloga, tvrde, nije moglo biti riječi o izostavljanju bilo koga, budući da se radi o svečanosti otvaranja “kulturno-istorijskog dragulja od neprocjenjivog značaja” za Bar i Crnu Goru. Naglašavaju da okolnost na koju nijesu mogli uticati jeste prekid u radu mejl servera koji se, kako tvrde, desio u nedjelju, 19. jula, usljed “izazova s instalacijom novog SSL mejl sertifikata”.

Pomenuti prekid, dodaju, trajao je sve do ponedjeljka (20. jul), do 17.30 časova, kad je, “zahvaljujući naporima službenika IT službe, instalacijom sertifikata na dva od četiri servera, sistem ponovo uspostavljen u osnovnoj funkcionalnosti, a narednog dana u potpunosti stabilizovan”.

“Imajući u vidu pomenutu otežavajuću okolnost, u ponedjeljak 20. jula (noć otvaranja) u jutarnjim časovima se pristupilo telefonskom pozivanju zvanica i sa zadovoljstvom možemo konstatovati da je svečanom otvaranju ovog izuzetnog kulturnog zdanja našeg grada, uprkos tehničkom izazovu, na kraju ipak prisustvovalo preko 400 gostiju”, saopštili su listu iz barske uprave.

Na pitanje kako predsjednik opštine tumači ovaj potez koalicionih partnera iz Opštine Bar su kazali da o pojedinačnim razlozima nedolaska “nijesu upoznati, niti ih žele tumačiti”.

Iz Kulturnog centra, ustanove koja upravlja Dvorcem kao Zavičajnim muzejom, nijesu odgovorili “Vijestima” zbog čega predstavnici Kulturnog centra i direktorica Grabež nijesu prisustvovali niti učestvovali u svečanoj ceremoniji otvaranja, te da li su bili pozvani, kao ni da li postoji problem u saradnji između Kulturnog centra i Opštine Bar.

Samo obavijestili upravu

Raičević je za Dan opštine Bar - 24. novembar prošle godine poručio da će Dvorac biti otvoren u “naredna tri mjeseca”, što bi značilo u februaru ove godine. “Vijesti” su u međuvremenu pisale, na osnovu informacija iz Opštine Bar i Kulturnog centra, da su radovi završeni, ali da se čeka premještanje muzealija i Uprava za zaštitu kulturnih dobara da izvrši prijem radova. Ipak, ispostaviće se da je Dvorac otvoren prije okončanja te obaveze, što je i zasmetalo Raičevićevim kolegama iz SD-a.

Iz Ministarstva kulture i medija, kojim rukovodi Tamara Vujović (Demokrate), listu su potvrdili da primopredaja radova nije obavljena, te da je taj proces u proceduri i da ne mogu da predvide njegov ishod.

Iz tog Vladinog resora kazali su da su u komunikaciji od nadležne Uprave za zaštitu kulturnih dobara informisani da su se radovi na tom kulturnom dobru izvodili u skladu s Glavnim revidovanim projektom rekonstrukcije, koji je tokom realizacije usklađen s važećim zakonskim procedurama propisanim Zakonom o zaštiti kulturnih dobara i propisima kojima se uređuje izgradnja objekata, kao i u skladu s Konzervatorskim projektom enterijera, te da su na navedenu projektnu dokumentaciju pribavljene sve potrebne saglasnosti nadležne Uprave za zaštitu kulturnih dobara.

Navode da su radovi prijavljeni Upravi za zaštitu kulturnih dobara, a da je nakon završetka radova, Opština Bar Upravi za zaštitu kulturnih dobara blagovremeno podnijela zahtjev za prijem radova, uz kompletnu prateću dokumentaciju propisanu zakonom.

“Predmet se trenutno nalazi u redovnoj proceduri i u fazi je razmatranja, zbog čega, kako su nam saopštili iz Uprave, nije moguće u ovom momentu predvidjeti i ishod postupka niti davati ocjene prije njegovog okončanja”, kazali su iz ministarstva.

Ministarstvo kulture i medija nije dobilo poziv da prisustvuje svečanom otvaranju, ali poručuju da “bez obzira na takav stav Opštine”, svoje aktivnosti sprovode isključivo u okviru zakonom propisanih nadležnosti, što je slučaj i kad je u pitanju sanacija tog značajnog segmenta crnogorske kulturne baštine, “s jasnim ciljem da prioritet bude unapređenje stanja, zaštita, očuvanje svih kulturnih dobara Crne Gore”.

Po okončanju postupka prijema radova, podvukli su, od strane nadležne Uprave javnost će biti blagovremeno informisana.

Iz Opštine Bar, odgovarajući na pitanja redakcije o ovoj proceduri, kazali su da su krajem februara uputili zvanično obavještenje Upravi o završenim radovima na rekonstrukciji i konzervaciji Dvorca kralja Nikole.

Odgovor su, tvrde, dobili 5. marta, a shodno članu 108 Zakona o zaštiti kulturnih dobara dostavili su im i konačni izvještaj o završenim radovima, izvještaj o konzervatorskom nadzoru, odnosno stručnom nadzoru za nepokretno kulturno dobro.

“Dakle, uvjereni smo da je projekat okončan uz poštovanje svih mjera konzervacije uz visok stepen transparentnosti koju smo javnosti prezentovali tokom realizacije samog projekta, o čemu može posvjedočiti i vaš medij”.

Poručili su da su ponosni na činjenicu da su pred građankama i građanima Bara, ali i brojnim posjetiocima, konačno otvorena vrata objekta koji svjedoči o prošlosti i bogatom kulturnom duhu tog grada kog, nakon sprovedene konzervacije i rekonstrukcije, generacijama koje dolaze ponosno mogu predstaviti.

“Nevolje u raju” od marta prošle godine

Događaja koji su ukazivali na narušene odnose činilaca vlasti u Baru tokom 2025. bilo je nekoliko, što je nerijetko bila tema i na sjednicama lokalnog parlamenta, kad je opozicija zahtijevala da se utvrdi da li Opštinom rukovodi njen predsjednik Raičević ili šef SO Nenezić.

Do kulminacije došlo je početkom marta 2025, kad se odbornici DPS-a, najbrojnijeg kluba, nijesu pojavili na sjednici, pa Skupština nije imala kvorum za rad i odlučivanje. Iz barskog DPS-a tada su “Vijestima” kazali da je bilo potrebno “uskladiti stavove” i da nema krucijalnih problema u vladajućoj koaliciji.

Iz obje stranke su, u mjesecima koji su uslijedili, tvrdili da raskola u koaliciji nema, ali nijesu uspjeli da u to ubijede opoziciju, ni javnost, pa su politička previranja doživjela vrhunac na sjednici SO krajem decembra, tokom koje se raspravljalo o budžetu Opštine.

Nenezić je odbio osam Raičevićevih predloga, tvrdeći da predsjednik Opštine krši Poslovnik SO i “ne poštuje Skupštinu koja ga je izabrala”, te da se budžet neće usvajati kako je Raičević zamislio, “pa makar njemu to bio posljednji dan da sjedi u fotelji predsjedavajućeg u SO”. Raičević se, nakon pauze, na zahtjev DPS-a izvinio odbornicima i povukao sve predloge.

“Kuvalo” se i prije decembarske sjednice - Nenezić je na budžet podnio amandman kojim je tražio milion eura za subvencionisanje boravka i ishrane u vrtiću za svu djecu u Baru, a Raičević je, nekoliko dana nakon toga, predstavio Lokalni akcioni plan za prevenciju dječje i socijalne zaštite u koji je uvrstio tu stavku, a za ukupno 11 mjera bilo je opredijeljeno milion i 700 hiljada eura.

Neneziću to rješenje nije bilo prihvatljivo, pa ne samo da nije odustajao od toga da njegova inicijativa bude posebna stavka u budžetu, već je zatražio i dopunu dnevnog reda sjednice SO, kako bi njegov predlog bio posebna tačka raspravljanja.

Od 37 mjesta, koliko broji barski parlament, većinu od 19 odbornika imaju DPS, SD, SDP i LP.

Novaković: Zašto Grabež i Šušter nijesu bili na otvaranju?

Opozicioni odbornik u barskom parlamentu Radomir Novaković (Biram Bar) krajem jula je zatražio objašnjenje zbog čega Aleksandra Grabež i sekretar Sekretarijata za imovinu i investicije Stefan Šušter (SD) nijesu prisustvovali svečanom otvaranju rekonstruisanog Dvorca kralja Nikole.

Kako je naveo, rekonstrukcija je trajala oko 34 mjeseca, od septembra 2023. do jula 2026. godine, a ukupna vrijednost projekta, uključujući izradu glavnog projekta, izvođenje radova i stručni nadzor, iznosila je 2.237.239 eura s PDV-om.

“Riječ je o projektu koji su građani Bara platili više od 2,2 miliona eura, zbog čega javnost zaslužuje odgovor na jedno jednostavno pitanje - zašto na svečanom otvaranju nijesu bili direktorica Kulturnog centra i sekretar Sekretarijata za imovinu i investicije Šušter”, kazao je Novaković.

Prema njegovim riječima, ukoliko su upravo oni vodili i koordinisali realizaciju ovog višegodišnjeg projekta, bilo bi prirodno da zajedno s predsjednikom Opštine prisustvuju svečanom otvaranju i građanima predstave rezultate višegodišnjeg rada.

“Građani imaju pravo da znaju zbog čega nijesu bili dio svečanog otvaranja”, poručio je Novaković.

On je dodao da, ukoliko je razlog njihovog izostanka saobraćajna gužva u gradu, kako se moglo čuti u pojedinim komentarima, onda je i to tema o kojoj bi, kako smatra, trebalo ozbiljno razgovarati.

( Marija Pešić )