I bamije iz Bangladeša na trpezi: Tradicionalna ulcinjska gastronomska manifestacija biće održana 28. avgusta

Na prvi pogled, dva bračna para iz Engleske Rashming Ullah-Critchley i Ian Critchley, i Pegyy Marku i Kastriot Xhon Marku, koji odmaraju ovih dana u Palati Venecia u Starom gradu u Ulcinju, veže samo zavičaj - Ujedinjeno Kraljevsto.

Različitih su i profesija - Rashming Ullah je profesionalni gastronom, njen suprug Ian uspješan preduzetnik, Peggy je među najboljim frizerkama u Londonu, a Kastriot Xhon muzičar - violinista u tamošnja tri filharmonijska orkestra.

U zemlji kraljeva i lordova, gdje žive i rade, nijesu ni znali jedni za druge...

Već godinama redovno, u špicu sezone, dolaze u Stari grad u Ulcinju, odsjedaju u istom hotelu gdje ostaju sedmicama, druže se s mještanima, upoznaju tradiciju i običaje, strpljivo čekajući da svane dan zbog koga su tu i za koji su gotovo opsesivno vezani - ove godine to je 28. avgust, za kada je u utvrđenju zakazana manifestacija “Dani bamija”.

Tako je gastronomsko-turistička fešta neznance u sopstvenoj državi neraskidivo vezala na drugom parčetu planete, u jednom malenom mediteranskom gradu i drevnoj tvrđavi na moru...

“Da, tu smo zbog festivala na kom učestvujemo i u takmičarskom dijelu. Ne bi bilo pravedno da ne pomenemo naše domaćine, ove predivne ljude, njihovo gostoprimstvo, prirodne ljepote i te čarobne, opuštajuće poglede na more, što naš boravak čini rijetko ugodnim”, kažu Rashming Ullah i Ian, koji u Ulcinj dolaze od 2015. godine.

Rasming Ullah je rođena u Engleskoj, ali je porijeklom iz Bangladeša, gdje su bamije takođe tradicionalno jelo.

“U Bangladešu, Indiji i Pakistanu, to je takođe tradicionalno jelo. Naravno, spremamo ga na drugačiji način i sa drugim začinima. A i biljka je drugačija, mada moram priznati da je ova ovdje nekako slađa, ukusnija”, priča ona.

Rashming Ullah i Ian, koji joj uglavnom pomaže u spremanju jela, sa sobom su donijeli 28 kilograma začina.

Već nekoliko puta do sada spremali su jela za cijeli personal hotela.

“Koristim svoje začine, ali se trudim da upotrijebim i sve ove koje ovdje nađem, kvalitetni su i korisni. Moje učešće na takmičenju smatram i edukativnim jer dosta možemo naučiti jedni od drugih”, kaže Rashming Ullah.

Ona je 2023. osvojila prvo mjesto na takmičenju za najbolje i najukusnije spremljene bamije u Starom gradu.

“Teško se probiti do njihovog štanda kada spremaju, jer specifični mirisi mame, svi bi da probaju”, kaže vlasnik hotela Gani Resulbegović.

Rashming Ullah ističe da “Palata Venecia” daje veliki doprinos održavanju manifestacije jer se centralni dio programa odvija u krugu tog hotela.

Resulbegović dodaje da će, kao i prošle, i ove godine degustacija biti na nekoliko punktova u Starom gradu.

No, bračni par Critchley ne želi da sve završava samim učešćem na manifestaciji.

Ian otkriva da njih dvoje, kada Crna Gora uđe u EU i nada se da će to biti 2028. godine, planiraju da kupe parcelu van grada i otvore restoran u kom će biti služena jela i specijalteti iz kuhinje južne Azije.

Već su napravili promo kartice i drugi promo materijal sa imenom restorana koji će zvati “Halima”.

“Stvorili smo veliki krug prijatelja i poznanika. Uostalom, ovdje smo se i vjenčali 2019”, kroz osmijeh kaže Ian.

Govoreći o tim planovima, ističu da će dio zarade uvijek usmjeravati na realizaciju humanitarnih projekata i druge vidove pomoći organizacijama kojima je potrebna, ali i cijeloj društvenoj zajednici.

I bračni par Marku, u Starom gradu iščekuje Dane bamija. Kastriot Xhon, sa svojom violinom ili za klavirom i sa kolegom koji će specijalno doći to veče, učestvovaće u muzičkom dijelu programa.

Tako će i ovogodišnje izdanje bamija, zahvaljajući bračnim parovima iz Engleske, biti začinjeno specijalitetima iz Bangladeša i šarmom klasične muzike.

Frizerski salon na vidiku

Kastriot Xhon Marku u Stari grad dolazi još od daleke 1994. godine, dok je živio u Prizrenu i bio član tamošnje filharmonije. Zadnjih šest godina, od kada se oženio, živi u Londonu, gdje je nastavio da se bavi muzikom.

Član je tri filharmonije i orekstra BBC-a Ariel u kojem je violonista.

“Skoro deset godina zajedno dolazimo ovdje i dio smo priče o bamijama i muzici naravno. Dolazimo mjesec prije festivala i čekamo tu noć. Sve je ovdje drugačije, sjajno”, kaže Kastriot Xhon.

Njegova supruga Pegyy ističe da joj nigdje nije kao u Starom gradu u Ulcinju.

“Bila sam u mnogim gradovima, ali nigdje nije kao ovdje. Da, na ljetovanju sam, ali se osjećam kao da sam u porodici. Kad god mi nešto treba, tu su da mi pomognu i obratno”.

U njenoj kompaniji ima 1.500 frizera, ali kaže da je ona u top pet.

“Naredne godine možda otvorimo ovdje i frizerski salon, da gosti imaju i to na raspolaganju dok sam ja tu, a i kasnije uvijek neko može da radi. Naravno, ja sam tu samo da pomognem i doprinesem kvalitetnijoj ponudi”.

( Samir Adrović )