Dukaj ponovio da Delić mora da ode

Ministar javne uprave Maraš Dukaj ponovio je pravni stav da Zakon o lokalnoj samoupravi uređuje pitanje prestanka mandata prvog čovjeka Mojkovca Veska Delića, pravosnažno osuđenog za zloupotrebu službenog položaja, ističući da taj propis ima svojstvo leks specijalisa, tj. akta koji ima prednost u odnosu na Krivični zakonik (KZ).

Dukaj je to naveo u obrazloženju koje je dostavio prekjuče (9. septembar) Opštini Mojkovac i šefu tamošnjeg parlamenta Marku Janketiću, koji su mu tražili da se izjasni o aktu Delićevog advokata Artana Kurtija, koji zahtijeva da Ministarstvo javne uprave (MJU) obustavi postupak u kom od lokalne skupštine traži da konstatuje prestanak mandata čelniku Mojkovca zbog uslovne osude za zloupotrebu službenog položaja.

Kurti tvrdi da se Zakon o lokalnoj samoupravi ne može tumačiti tako da uslovna osuda automatski rezultira gubitkom funkcije, ako takvo dejstvo nije izričito propisano zakonom, jer bi se, ocjenjuje, time zaobišao KZ.

Dukaj se u odgovoru, u koji su “Vijesti” imale uvid, pozvao na stav Vrhovnog suda od 28. juna 2013. godine, u kom su tada, polazeći od odredbe člana 115 stav 3 KZ-a, sudije zauzele mišljenje da se, kad su posebnim zakonom propisane posljedice pravosnažne osude, primjenjuje upravo taj zakon (kao leks specijalis).

Krajem jula postala je pravosnažna presuda Višeg suda u Podgorici kojom je Delić proglašen krivim za produženo krivično djelo zloupotrebe službenog položaja, jer je 2022. postavio načelnike Komunalne policije i Službe zaštite i spasavanja u Mojkovcu bez konkursa i iako je znao da ne ispunjavaju zakonske uslove za te pozicije.

Dukajev resor nakon toga je ocijenio da je, pošto je uslovna osuda za zloupotrebu službenog položaja postala pravosnažna, Deliću automatski prestao mandat po sili zakona, zbog čega je Skupštini opštine (SO) Mojkovac preporučio da u što kraćem roku to i formalno konstatuje.

Delićev advokat Artan Kurti kazao je “Vijestima” da Ministarstvo nije moglo pitanje prestanka mandata predsjednika opštine riješiti prostim pozivanjem na načelo leks specijalis, jer se, tvrdi, time ne daje odgovor na pitanje primjene člana 115 stav 2 KZ-a.

“Ukoliko se prestanak mandata iz člana 65 Zakona lokalnoj samoupravi kvalifikuje kao pravna posljedica osude, tada se mora cijeniti izričita zabrana iz člana 115 stav 2 KZ-a, prema kojoj pravne posljedice osude ne mogu nastupiti kad je izrečena neopozvana uslovna osuda. Ukoliko se pak tvrdi da prestanak mandata po članu 65 nije pravna posljedica osude u smislu čl. 115-117 KZ-a, onda se mora obrazložiti po kom pravnom osnovu se posljedica koja se sastoji upravo u prestanku vršenja javne funkcije izuzima iz materijalnog domašaja člana 116 stav 1 tačka 1 KZ-a”, naglasio je Kurti, pojašnjavajući da “oznaka leks specijalis ne može zamijeniti odgovor na ovo pitanje”.

Kurti je ponovio i da ukoliko se nedostojnost za vršenje funkcije utvrđuje kao posljedica pravosnažne krivične osude, onda se radi o pravnoj posljedici osude u materijalnom smislu, pa se, kako tvrdi, mora primijeniti ograničenje iz člana 115 stav 2 KZ-a.

Ponovljeni pravni stav ministra javne uprave stigao je dok još traje nadzor MJU u SO Mojkovac, kako bi se utvrdilo da li je lokalni parlament postupio po njegovoj ranijoj preporuci da konstatuje prestanak mandata Deliću.

Ministarstvo je mojkovačkom parlamentu i njegovom šefu bilo preporučilo da u što kraćem roku pribave presude Višeg i Apelacionog suda i utvrde tačan datum pravosnažnosti, donesu akt kojim se konstatuje prestanak Delićevog mandata po sili zakona, obezbijede uslove da potpredsjednik opštine kojeg odredi SO privremeno vrši funkciju predsjednika, i izaberu novog predsjednika opštine najkasnije 30 dana od pravosnažnosti presude.

“Vijesti” su krajem avgusta objavile da MJU odmah može uvesti prinudnu upravu Mojkovcu, jer je presuda Deliću pravosnažna od 12. juna, što znači da je, imajući u vidu da MJU smatra da mu je tada prestao mandat, istekao rok od 30 dana u kom je mojkovački parlament trebalo da izabere novog gradonačelnika ili skrati sebi mandat.

Ministarstvo ocijenilo da je Delić nedostojan funkcije

Ministarstvo je u nalazu upravnog nadzora koji je objavilo 22. avgusta obrazložilo da smatra da Delićeva pravosnažna osuda - iako mu nije izrečena bezuslovna kazna - predstavlja osnov za prestanak mandata, jer protivpravnost krivičnog djela za koje je osuđen proizlazi “upravo iz zloupotrebe službenih ovlašćenja koja su učiniocu povjerena radi vršenja javne funkcije”.

“Stoga se radi o krivičnom djelu koje je neposredno povezano s vršenjem funkcije predsjednika opštine i koje, zbog svoje prirode, može predstavljati osnov za zaključak da je nosilac funkcije postao nedostojan njenog daljeg obavljanja”, piše u nalazu koji su objavile “Vijesti”

Delić je nakon presude poručio da mu je savjest čista, a poslije nalaza MJU - da je taj dokument pravno neutemeljen i par-ekselans politički, dodajući da taj resor želi da preuzme nadležnosti sudstva.

( Biljana Nikolić )