Alijev pomilovao Francuza nakon ukidanja sankcija Usmanovu
Evropske diplomate tvrde da je Azerbejdžan slučaj ruskog milijardera koristio kao sredstvo pritiska na Francusku, što Baku odbacuje
Predsjednik Azerbejdžana Ilham Alijev pomilovao je danas francuskog državljanina osuđenog za špijunažu, dan nakon što je Evropska unija ukinula sankcije ruskom milijarderu Ališeru Usmanovu, poslije onoga što su diplomate opisale kao pritisak Bakua.
Francuz Martin Rajan izdržavao je desetogodišnju zatvorsku kaznu u Bakuu nakon što je u martu osuđen za špijunažu. Nije odmah bilo jasno da li je pušten na slobodu.
Troje evropskih diplomata kazali su za Rojters da je Pariz privatno ukazao da Baku koristi slučaj sankcija Usmanovu kako bi izvršio pritisak na Francusku zbog dvojice francuskih državljana koji se nalaze u pritvoru u Azerbejdžanu.
Rajan, Francuz koji je pomilovan u srijedu, uhapšen je u decembru 2023. i optužen da je prikupljao informacije o vojnoj saradnji Azerbejdžana sa Turskom i Pakistanom.
Prije hapšenja radio je u Azerbejdžanu za kompaniju koja se bavila uvozom hrane i pružala konsultantske usluge.
Iz kabineta Alijeva saopšteno je da je Rajan pomilovan zajedno sa 14 državljana Azerbejdžana, dvojicom državljana Turske, jednim državljaninom sa dvojnim rusko-izraelskim državljanstvom i jednim državljaninom Pakistana.
Francuski mediji naveli su da se drugi zatvoreni francuski državljanin Anas Deraz, zaposleni u francuskoj kompaniji za upravljanje vodama Saur. Deraz, koji je 2025. osuđen na 12 godina zatvora zbog optužbi za korupciju, danas nije našao na spisku pomilovanih zatvorenika.
Jedan azerbejdžanski diplomata prošle sedmice odbacio je tvrdnje o kampanji pritiska kao „kategorički neutemeljene“, navodeći da je Baku otvoreno podržavao uklanjanje Usmanova sa zapadnih lista sankcija jer je te mjere smatrao nepravednim.
Odnosi Bakua i Pariza dugo su zategnuti zbog podrške Francuske Jermeniji, istorijskom rivalu Azerbejdžana. Odnosi Azerbejdžana i Rusije takođe su se pogoršali nakon što su ruske snage u decembru 2024. slučajno oborile azerbejdžanski putnički avion.
Ukidanje sankcija izazvalo razdor u EU
Uklanjanje Usmanova i još jednog ruskog milijardera, Mihaila Fridmana, sa liste sankcija bio je prvi slučaj da je EU ukinula sankcije najbogatijim pripadnicima ruske milijarderske elite koji nijesu javno osudili rat u Ukrajini.
Ta odluka razotkrila je podjele među vladama država članica EU, koje su se nadale da će nedavna promjena vlasti u Mađarskoj pomoći da se izgradi jedinstveniji stav prema Moskvi, poslije godina tokom kojih je bivši premijer Viktor Orban otežavao napore za produženje sankcija i pružanje podrške Ukrajini.
Predsjednik Ukrajine Volodimir Zelenski rekao je na konferenciji za novinare u Njujorku, nakon sastanka sa predsjednikom SAD Donaldom Trampom, da je ukidanje sankcija EU rezultat nastojanja Rusije da naruši jedinstvo Zapada u podršci Ukrajini.
( Rojters, N.B. )