Papa: Za mir su potrebni ustupci, ponovno naoružavanje nije odgovor

Papa Lav je rekao danas da pregovarači koji pokušavaju da okončaju rat u Evropi moraju biti spremni da odustanu od nekih svojih pozicija kako bi se postigao mir, dok napori da se okonča krvavi rat Rusije u Ukrajini i dalje ne daju rezultate, prenosi Rojters.

Prvi papa iz Sjedinjenih Američkih Država, obraćajući se evropskim liderima u Mecu, rodnom gradu Roberta Šumana, jednog od osnivača Evropske unije, izrazio je žaljenje što se „rat vratio, čak i u Evropu: novo besmisleno krvoproliće koje svakog dana odnosi bezbroj civilnih života“.

Izlažući dosad najjasniju političku viziju Evrope, Lav je pohvalio i integraciju i multikulturalizam u trenutku kada krajnja desnica jača širom kontinenta.

Govoreći na francuskom, pozvao je Evropljane da se prisjete temeljnih vrijednosti EU, među kojima su vladavina prava i jednakost svih ljudi, bez obzira na rasu, boju kože, društveni sloj ili zanimanje. Njegov govor je ispraćen ovacijama.

Lav je četvorodnevnu posjetu započeo u petak upozorenjem da su Ujedinjene nacije i druga multilateralna tijela u krizi i da međunarodni dijalog rizikuje da se pretvori u „farsu“.

Danas je u Mecu pažnju usmjerio na rat u Ukrajini, iako ga nije direktno pomenuo.

„Moramo... pokazati hrabrost u pregovorima i biti spremni da odustanemo od nekih pozicija zarad većeg dobra mira“, poručio je, pozivajući se na sličan apel pape Benedikta XV iz 1917. godine, usred krvoprolića Prvog svjetskog rata.

Lav je ponovio i protivljenje rastu evropske vojne potrošnje, koja je prošle godine zabilježila najveći rast od kraja Hladnog rata, usljed pritiska američkog predsjednika Donalda Trampa i sve odlučnijeg nastupa Rusije, navodi Rojters.

„Moramo se čuvati i iluzije da je ponovno naoružavanje odgovor“, rekao je.

„Danas moramo da se zapitamo da li zaista ulažemo kreativne napore za unapređenje svjetskog mira ili samo pokušavamo da ‘zaustavimo talas rata’ i bolje se pripremimo za ratove za koje pretpostavljamo da tek dolaze.“

Ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski prošle sedmice se u Njujorku sastao sa Trampom kako bi razgovarali o načinima za okončanje rata, koji je Rusija započela 2022. invazijom punog obima i tokom kojeg je zauzela petinu teritorije Ukrajine. Nijedna strana nije pokazala spremnost da se odrekne teritorije.

Moramo pokazati hrabrost u pregovorima i biti spremni da odustanemo od nekih pozicija zarad većeg dobra mira

Stojeći pored francuskog predsjednika Emanuela Makrona, Lav je pozvao evropske lidere da integrišu migrante koji stižu na kontinent i pruže im prilike kao da su članovi njihovih porodica.

Papa, koji često poziva lidere da prema migrantima postupaju humanije, ponovio je poziv na uspostavljanje „legalnih i bezbjednih puteva“ za migracije, kao i na međunarodnu saradnju u borbi protiv trgovine ljudima.

„Prihvatiti neku osobu znači integrisati je kao da je dio sopstvene porodice, pružajući joj priliku da razvija svoje darove, sposobnosti i senzibilitet“, rekao je.

Tri migranta, među kojima i jedno dijete, poginula su danas, nekoliko sati prije Lavovog govora, pokušavajući da pređu Lamanš iz Francuske u Britaniju.

Lav je kritikovao i Trampovu antimigracionu politiku u Sjedinjenim Američkim Državama. Pozvao je Evropu da očuva vladavinu prava i prihvati multikulturalizam.

„Evropa je cvjetala i napredovala onda kada je umjela da se osloni na najbolje iz svoje prošlosti i da to, kroz susrete sa drugima, iznova oblikuje na nove i kreativne načine“, rekao je Lav, ističući i hrišćanske korijene Evrope.

„Danas odnosi među ljudima i državama postaju sve necivilizovaniji. Vrijednost držanja date riječi se potcjenjuje, dok se ljudi, umjesto toga, hvale lažima i obmanama. Evropa može pomoći da se taj krug prekine kroz poštovanje prema drugima, koje je naučila da njeguje i čuva.“

Makron je, u svom obraćanju, rekao da su grčko-rimski i judeo-hrišćanski temelji Evrope pomogli da se učvrste „primat ličnosti“ i ideja „slobodnog i racionalnog pojedinca“, te je pohvalio Evropsku uniju kao jedinstven projekat zasnovan na miru i jednakosti.

( A.Š. )