„Neka se plaše”: Kremlj šalje poruku EU
Rusija pojačava korporativnu ofanzivu protiv evropskih firmi, preuzimajući privremenu kontrolu nad njihovom imovinom i upozoravajući da bi nove kompanije mogle biti sljedeće
Rusija je u najnovijem potezu kojim stranim vlasnicima uskraćuje pravo da upravljaju svojom imovinom u toj zemlji posebno usmjerila mjere na evropske kompanije, kazali su za Rojters izvori iz vlade i poslovnih krugova, dok Kremlj optužuje Evropsku uniju za umiješanost u rat u Ukrajini.
Rusija je ovog mjeseca stavila pod privremenu upravu imovinu švajcarskog prehrambenog giganta Nestlea, njemačke veleprodajne kompanije Metro AG i francuskog trgovinskog lanca Auchan.
“Došlo je vrijeme za asimetrične mjere. Neka razmisle o tome kakve mjere preduzimaju i kakve sankcije uvode”, rekao je za Rojters visoki izvor iz vlade koji je direktno upoznat sa tim mjerama.
Na pitanje koje bi kompanije mogle biti sljedeće mete i da li bi ruske jedinice italijanske banke UniCredit i austrijske Raiffeisen banke mogle biti stavljene pod privremenu upravu, izvor, koji je govorio pod uslovom anonimnosti, odgovorio je: “Neka se plaše.”
Jedan izvor iz ruskog korporativnog sektora, koji je takođe tražio da ostane anoniman, optužio je evropske kompanije da namjerno koče razvoj svojih ruskih ogranaka, čime, kako je rekao, na kraju nanose štetu ruskoj ekonomiji.
Visoki menadžer jedne evropske kompanije, koja je dio sve manjeg broja stranih firmi koje i dalje posluju u Rusiji, rekao je za Rojters da evropski biznisi očekuju da će se postojeće stanje zadržati u neposrednoj budućnosti.
Kremlj je juče saopštio da su odluke podstaknute “sve većim stepenom uključenosti tih neprijateljskih zemalja u direktna borbena dejstva” protiv Rusije, ali je nagovijestio da bi te mjere mogle biti “reverzibilne”.
“Za sada ne vidimo nikakav osnov za povlačenje tih mjera. Ne čujemo razumne glasove koji pozivaju na dijalog ili na pokušaje da se situacija popravi”, rekao je portparol Kremlja Dmitrij Peskov novinarima.
Evropska unija za neuspjeh da se rat okonča krivi Rusiju, navodeći da Moskva ne pokazuje stvarnu namjeru da se uključi u ozbiljne mirovne pregovore, a prošle sedmice je obnovila sankcije protiv više od 3.000 pojedinaca i subjekata.
EU nije odmah komentarisala najnovije poteze Rusije protiv evropskih kompanija.
Rat koji vodi Evropa
Peskov nije iznio dokaze niti detalje o tome na koji su način evropske zemlje uključene u vojne operacije. Ruski zvaničnici su ranije kao primjere navodili isporuke oružja, uključujući proizvodnju dronova u EU, kao i pružanje podataka za izbor ciljeva i obavještajnih informacija.
“Ako priznajete da se vaše oružje koristi protiv nas, a mi ga obaramo, zovite to kako hoćete, ali ja ne sumnjam da je to rat koji Evropa vodi protiv nas”, rekao je u utorak ministar spoljnih poslova Sergej Lavrov.
Rusija takođe kritikuje EU zbog zamrzavanja oko 210 milijardi eura (238 milijardi dolara) njene državne imovine kao odgovora na rat, kao i zbog mjera usmjerenih na imovinu ruskih kompanija u Evropi i drugim zapadnim zemljama.
EU, koja snažno podržava Ukrajinu tokom rata koji traje više od četiri i po godine, optužila je Rusiju za napade na evropskoj teritoriji, dok su pojedini vladini i obavještajni zvaničnici upozorili na mogućnost buduće ruske invazije.
Estonija je danas saopštila da je zaključila da je požar koji je u avgustu izbio u kompaniji Milrem Robotics, estonskom proizvođaču odbrambene opreme i dobavljaču bespilotnih kopnenih vozila Ukrajini, izazvan podmetnutim požarom koji su, prema navodima estonskih vlasti, naručile ruske bezbjednosne službe.
Premijer Estonije Kristen Mihal rekao je da je takav zaključak zasnovan na informacijama koje je prikupila estonska Služba unutrašnje bezbjednosti KAPO.
Kremlj je odbacio tvrdnje da Rusija stoji iza napada, ocijenivši optužbe kao neosnovane i navodeći da ih neće uzimati ozbiljno.
Estonija nije objavila dokaze na kojima zasniva svoje zaključke, pozivajući se na povjerljivost rada bezbjednosnih službi, ali je saopštila da se incident uklapa u obrazac drugih sabotaža za koje evropske zemlje tvrde da su izvedene u interesu Rusije.
Amerikanci pošteđeni
Od početka rata Rusija je uvela privremenu upravu u 135 kompanija povezanih sa stranim firmama, od kojih je velika većina iz zemalja Evropske unije, uključujući francusku prehrambenu grupu Danone i dansku pivaru Carlsberg, pokazuju podaci koje je prikupila ruska državna novinska agencija TASS.
Prije najnovijih poteza, ruska advokatska kancelarija NSP navela je da su takvim mjerama bile pogođene 22 zapadne kompanije. U posljednjem godišnjem izvještaju Udruženje evropskih biznisa saopštilo je da ima 330 kompanija članica koje posluju u Rusiji, u odnosu na 400 godinu ranije.
Nijedna velika američka kompanija nije bila meta sličnih mjera, iako su neke manje firme, poput američkog fonda privatnog kapitala NCH Capital, čije poslovanje u Rusiji obuhvata i poljoprivrednu imovinu, takođe stavljene pod privremenu upravu.
Američka privredna komora u Rusiji procijenila je da ove godine u toj zemlji i dalje posluje oko 300 američkih kompanija. Rusija i Sjedinjene Države razgovarale su o poslovnim mogućnostima koje bi se mogle otvoriti nakon uspostavljanja mira u Ukrajini.
( N.B. )