Zatvorenica osuđena na smrt u SAD preživjela pokušaj pogubljenja

Krista Pajk, osuđena za ubistvo školske koleginice prije tri decenije, preživjela je pokušaj vlasti Tenesija da je pogube smrtonosnom injekcijom, saopštili su zatvorski zvaničnici, čime je propao prvi pokušaj te američke savezne države da pogubi ženu u posljednja dva vijeka.

Stanje te zatvorenice nakon pokušaja pogubljenja nije trenutno poznato, a nije jasno ni koje bi pravne korake njeni advokati ili država mogli dalje preduzeti nakon što je iz zatvora Riverbend u Nešvilu prevezena na medicinsko liječenje, prenosi Rojters.

Odjeljenje za izvršenje krivičnih sankcija Tenesija branilo je način na koji je sprovelo to pogubljenje, koje je privuklo veliku pažnju javnosti, a kojem su se protivili njeni advokati i stručnjaci za ljudska prava zbog godina Kriste Pajk u vrijeme izvršenja zločina, činjenice da je u djetinjstvu bila žrtva seksualnog zlostavljanja i neliječene mentalne bolesti.

„Odjeljenje za izvršenje krivičnih sankcija Tenesija ispoštovalo je svaki korak zakonitog i utvrđenog državnog protokola za izvršenje smrtne kazne, koji je odobrila Kancelarija državnog tužioca“, piše u saopštenju te institucije.

„Hemikalija za smrtonosnu injekciju predviđena protokolom dosljedno je bila efikasna, a protokol ne dozvoljava dodatne postupke mimo onoga što je večeras sprovedeno. Krista Pajk je prevezena u medicinsku ustanovu izvan zatvora“, dodaju u saopštenju.

Advokati zatvorenice podnijeli su tokom postupka zahtjev saveznom sudu da obustavi njeno pogubljenje, pozivajući se na svjedočenja očevidaca da su „izvršioci ubrizgali sadržaj oba šprica sa hemikalijama za smrtonosnu injekciju, a Pajk je i dalje živa i hrče“, prenio je NBC.

Guverner Tenesija Bil Li, koji je u ponedjeljak odbio molbu zatvorenice za pomilovanje, izdao je saopštenje nakon neuspjelog pogubljenja, obustavljajući sva pogubljenja do kraja godine i pozivajući na „sveobuhvatnu, nezavisnu reviziju“ pokušaja pogubljenja Kriste Pajk, prema pisanju lista Nešvil Tenesijan.

Ovo je drugo neuspjelo pogubljenje u Tennesseeju ove godine, nakon što su zatvorski zvaničnici u maju odustali od pokušaja pogubljenja muškarca osuđenog za ubistva jer nijesu uspjeli da pronađu odgovarajuću venu za smrtonosnu injekciju.

Neuspjeli pokušaj u srijedu uslijedio je nekoliko sati nakon što je Vrhovni sud SAD ukinuo odluku nižeg suda kojom je u posljednjem trenutku bilo odloženo pogubljenje, čime je otvoren put da Pajk (50) bude pogubljena zbog svoje uloge u mučenju i prebijanju Kolin Slemer (19) do smrti 1995. godine u Noksvilu.

Pajk je imala 18 godina u januaru 1995. kada su ona, njen tada 17-godišnji momak i još jedna osoba namamili Slemer, koleginicu iz stručnog centra Džob Korps u Noksvilu, u šumovito područje, gdje su je mučili i ubili.

Svirepost ubistva, tokom kojeg su počinioci na grudima žrtve urezali oblik pentagrama i uzeli dio njene lobanje kao suvenir, izazvala je u to vrijeme ogromnu pažnju medija.

Pajk i Šip priznali su ubistvo i oboje su osuđeni za ubistvo prvog stepena.

Majka žrtve Mej Martines javno je podržala izvršenje smrtne kazne.

Pozvana hitna pomoć

Novinari koji su prisustvovali pokušaju pogubljenja opisali su hrkanje, glasne izdisaje, dahtanje i žalbe Kriste Pajk na nelagodu u ruci. U pojedinim trenucima zavjesa je bila zatvorena, pa su novinari mogli samo da čuju zvuke, prenosi Rojters.

Sveštenici su dva puta pozivani u prostoriju za pogubljenje, naveli su novinari, prije nego što je viđeno vozilo hitne pomoći kako dolazi u zatvor, a zatim ga napušta.

Osim što je bila prva žena koju je savezna država Tenesi pokušala da pogubi u više od 200 godina, Pajk je trebalo da postane i jedina osoba u savremenoj eri smrtne kazne u SAD koja je pogubljena u Tenesiju zbog zločina počinjenog u tinejdžerskim godinama.

U zahtjevu na 226 stranica, kojim su od guvernera tražili da Krista Pajk smrtnu kaznu preinači u doživotni zatvor bez mogućnosti uslovnog otpusta, njeni advokati su ranije ove sedmice detaljno dokumentovali da je u djetinjstvu bila žrtva nasilja, zanemarivanja i seksualnog zlostavljanja, uključujući dva silovanja, kada je imala 11 i 17 godina. Naveli su i da su joj tokom boravka u zatvoru dijagnostikovani bipolarni poremećaj i posttraumatski stresni poremećaj.

Njeni advokati su, osim toga, ukazali na dokaze da je majka Kriste Pajk tokom trudnoće konzumirala velike količine alkohola, što je doprinijelo poremećajima u razvoju mozga zbog kojih je njihovoj klijentkinji u mladosti bilo teško da kontroliše impulse.

Pajk je u avgustu 2001. osuđena i za pokušaj ubistva prvog stepena zbog napada na drugu zatvorenicu, prema podacima Odjeljenja za izvršenje krivičnih sankcija.

Pogubljenja žena u SAD izuzetno su rijetka. Od 1.683 osobe pogubljene otkako je Vrhovni sud 1976. dozvolio ponovno sprovođenje smrtne kazne, svega 18 bile su žene, prema podacima Informativnog centra za smrtnu kaznu. Prije srijede, u Tenesiju je pogubljeno 17 osoba.

( B.H. )