Erjani: Snage jemenske vlade uspostavile efektivnu kontrolu nad moreuzom Bab el Mandeb

Snage jemenske vlade, koje podržava Saudijska Arabija, uspostavile su efektivnu kontrolu nad moreuzom Bab el Mandeb, izjavio je danas za novinsku agenciju Rojters jemenski ministar informisanja Moamar al Erjani, iako se borbe sa snagama pokreta Huti koje podržava Iran u tom području nastavljaju.

Vladine snage brzo su napredovale duž obale, uz snažnu vazdušnu podršku Saudijske Arabije, i zauzele ključne položaje u području Dubaba, na najužem dijelu moreuza. Riječ je o ključnoj ruti za transport nafte, a njeno zauzimanje od strane Huta, koje podržava Iran, prošlog mjeseca izazvalo je potrese na energetskim tržištima.

Međutim, iako je Erjani rekao da je vojska zauzela aerodromsku pistu u Dubabu, koja se nalazi neposredno u unutrašnjosti u odnosu na moreuz, i odsjekla preostale snage Huta u tom području, drugi izvor iz jemenske vlade naveo je da se borbe nastavljaju kod vojne baze u blizini moreuza, navodi Rojters.

Huti su ranije negirali da su vladine snage ostvarile napredak, ocijenivši takve tvrdnje kao "potpuno neistinite", i zaprijetili da će napasti svaki avion koji bude letio u saudijskom vazdušnom prostoru.

Iako bi ponovno zauzimanje obalnog područja oko moreuza otežalo Hutima da ometaju pomorski saobraćaj između Sredozemlja i Indijskog okeana, oni bi i dalje mogli da gađaju brodove dronovima sa položaja dalje uz obalu i u unutrašnjosti.

U međuvremenu, Huti su ostvarili značajan napredak u blizini grada Taiza, zauzevši djelove planinskog puta i time ostavivši tamošnje vladine snage pod opsadom, navelo je pet vojnih izvora iz jemenske vlade. Drugi izvor iz vlade negirao je da je put presječen.

Ključna ruta za izvoz energenata pod prijetnjom

Žestoke borbe već nedjeljama traju na nekoliko frontova u Jemenu, nakon što je ponovo buknuo građanski rat koji je prethodno bio u zastoju, kao posljedica prelivanja američko-iranskog sukoba. Huti nastoje da preuzmu kontrolu nad strateški važnim moreuzom Bab el Mandeb, dok istovremeno ispaljuju rakete i dronove na saudijske gradove i infrastrukturu, navodi Rojters.

S obzirom na to da je izvoz energenata iz zemalja Zaliva već ograničen zbog iranskog zatvaranja Hormuškog moreuza, borbe u Jemenu ugrozile su još jednu važnu rutu za izvoz nafte, podigavši globalne cijene i stvarajući nove rizike u regionu koji je već zahvaćen sukobima.

Obnovljene borbe dodatno su pogoršale humanitarnu krizu u Jemenu, a agencija Ujedinjenih nacija za migracije saopštila je danas da je od ponovnog izbijanja rata raseljeno oko 184.000 ljudi.

Međunarodno priznata jemenska vlada objavila je u nedjelju početak ofanzive za ponovno zauzimanje teritorije, a predsjednik Rašad al Alimi poručio je da će se boriti "dok zemlja ne bude oslobođena iz stiska terorističke milicije".

Saudijska Arabija, koja naoružava i obučava snage jemenske vlade, podržava vojnu kampanju iz vazduha i zatražila je logističku pomoć saveznika kako bi potisnula Hute, obnovila slobodan saobraćaj Crvenim morem i okončala napade te grupe na svoju teritoriju.

Rijad je danas saopštio da je napao stotine ciljeva u Jemenu kako bi obezbijedio vazdušnu podršku snagama koje djeluju na području moreuza Bab el Mandeb i jemenskim kopnenim snagama.

Jemenska vlada saopštila je da je pokrenula napade na nekoliko frontova, uključujući provinciju Sana, u kojoj se nalazi glavni grad Jemena.

Ministarstvo zdravlja pod kontrolom Huta saopštilo je da su dvije osobe poginule, a sedam ranjeno u napadima na oblasti Sanhan i Savan u provinciji Sana.

Najžešće borbe na jugozapadu Jemena

Iako se rat vodi na nekoliko frontova širom Jemena, najžešće borbe odvijaju se na jugozapadu zemlje, kako u priobalnom području u blizini moreuza, tako i u brdima oko Taiza, gdje Huti pokušavaju da opkole vladine snage, prenosi Rojters.

Napadi Huta prošle nedjelje oštetili su propust na putu Taiz–Aden, zbog čega je saobraćajnica postala neprohodna.

U nedjelju uveče borci te grupe dodatno su napredovali u grad al Turbah, smješten na uzvišenju iznad puta, navelo je pet vojnih izvora iz vlade, iako je drugi vladin izvor to negirao.

Novinska agencija pod kontrolom Huta danas je, pozivajući se na vojni izvor, objavila da je ta grupa potisnula vladine snage iz okruga al Mavasit u provinciji Taiz i stigla do kuće Alimija, predsjednika privremenog predsjedničkog savjeta Jemena.

Prema navodima vojnih izvora iz vlade, najnoviji napredak Huta doveo je do toga da Taiz, treći po veličini grad u Jemenu, sa više od pola miliona stanovnika i garnizonom od nekoliko hiljada vladinih boraca, bude okružen snagama Huta.

Taiz, smješten među planinama južnog Jemena, nalazi se na liniji fronta još od početka građanskog rata i često je bio izložen granatiranju i snajperskoj vatri Huta.

U području al Mudafar, neposredno izvan Taiza, ali unutar teritorije pod opsadom Huta, danas se ispred benzinske stanice formirao dugačak red ljudi koji su čekali gorivo i boce sa gasom za kuvanje.

"Ovo je svakodnevica u Taizu. Patnja građana se nastavlja", rekao je Šehab Hazaa, jedan od ljudi koji su čekali u redu.

Sukob u Jemenu počeo je nakon što su Huti 2014. godine zauzeli glavni grad Sanu, što je navelo koaliciju predvođenu Saudijskom Arabijom da naredne godine interveniše vazdušnom kampanjom čiji je cilj bio povratak vlade na vlast i potiskivanje grupe koju podržava Iran.

Borbe su ubrzo prerasle u krvavi zastoj, pri čemu je većina linija fronta ostala gotovo nepromijenjena, što je dovelo do velike humanitarne krize u zemlji koja je već bila najsiromašnija arapska država. Primirje je dogovoreno 2022. godine i održalo se sve do ovog ljeta.

( Ne.V. )