„Ramelu” godina da izgradi kontrolni punkt na Božaju: Ugovor vrijedan 2,06 miliona eura
Sklopljen posao za izgradnju prvog od šest graničnih kontrolnih mjesta, bitnih za promet hrane, životinja i bilja po standardima EU
Kompanija “Ramel”, kojoj je povjerena izgradnja graničnog kontrolnog mjesta Božaj, imaće godinu od uvođenja u posao da završi radove vrijedne oko dva miliona eura, predviđeno je ugovorom koji je ta firma 9. septembra ove godine potpisala sa Ministarstvom javnih radova.
Nikšićka firma pobijedila je na tenderu koji je resor ministarke Majde Adžović raspisao 19. maja 2026. godine, a osim “Ramela”, ponuđači su bili “Bemax” i “Universal Engineering”.
Ministarstvo javnih radova raspisalo je u maju tender za izgradnju graničnog kontrolnog mjesta (GKM) na Božaju, kako bi međudržavni prelaz sa Albanijom dostigao standard Evropske unije (EU) u provjeri robe.
Crna Gora planira da do novembra 2027. godine osim ovog na Božaju, ukupno izgradi ili adaptira još pet GKM i to na graničnim prelazima Dobrakovo (Srbija), Ilino brdo (Bosna i Hercegovina), Kula (Kosovo), kao i po jedan punkt na Aerodromu Podgorica i u Luci Bar. Očekuje se da će ovi punktovi državnu kasu ukupno koštati oko 13,7 miliona eura.
Državne granice Crne Gore danom pristupanja EU postaju spoljne granice tog saveza, pa se kontrole na ovih šest prelaza moraju uraditi po tamošnjim standardima, jer će se u suprotnom ukinuti transport prehrambenih namirnica, životinja, sjemena i sadnog materijala.
Prema potpisanom ugovoru, vrijednost radova iznosi 2.055.226 eura sa PDV-om, od čega je 1.698.534 eura osnovna cijena, a 356.692 eura porez. Za izvedene radove predviđen je garantni rok od pet godina, koji počinje da teče od dobijanja završnog izvještaja stručnog nadzora i primopredaje objekta.
“Ukoliko izvođač svojom krivicom ne završi posao u ugovorenom roku, Ministarstvo ima pravo da mu naplati ugovornu kaznu od jednog promila ukupne vrijednosti radova za svaki dan kašnjenja, najviše do pet odsto ugovorene cijene”, piše u dokumentu.
Ugovorom je predviđeno i da “Ramel” angažuje više podizvođača za pojedine vrste radova, uključujući građevinske, geodetske i elektroinstalaterske poslove.
Po Mapi puta za izgradnju i unapređenje GKM u Crnoj Gori, koju je Vlada utvrdila u februaru, izgradnja ovih objekata je dio obaveza u pregovaračkom procesu sa EU u okviru poglavlja 12 (Bezbjednost hrane, veterinarstvo i fitosanitarni nadzor), dok se dokumentom određuju strateški pravci, prioriteti, dinamika i novac za formiranje GKM, kako bi se obezbijedio sistemski razvoj infrastrukture i uspostavio efikasni sistem kontrole na budućim spoljnim granicama saveza.
Za izgradnju GKM “Božaj” je urađen glavni projekat i plaćen 30.000 eura iz IPA programa (instrument EU za pretpristupnu pomoć) 2021. godine, dok će se objekat graditi na državnoj parceli. U Mapi puta piše da je Opština Tuzi izdala urbanističko-tehničke uslove, da se čeka na vodovodne i da očekuju da objekat bude formiran do novembra 2027. godine.
Ovaj i ostali slični objekti će imati službene kontrole životinja i roba koje će raditi granične inspekcije, moraju se graditi u blizini tačke ulaska u EU, imati kvalifikovano osoblje, potrebne prostore, opremu i sisteme.
“Na osnovu preliminarne procjene, ukupna nedostajuća sredstva za sva granična kontrolna mjesta iznose 13.730.000 eura. GKM na kojima se vrše službene kontrole i druge službene aktivnosti životinja i roba obavljaju granična veterinarska inspekcija i fitosanitarna inspekcija. GKM mora biti smješten u blizini tačke ulaska u EU, imati kvalifikovano osoblje, te potrebne prostore, opremu i sisteme za sprovođenje službenih kontrola životinja i robe. Izgradnja i opremanje GKM predstavlja ključni preduslov za efikasno sprovođenje službenih kontrola, zaštitu javnog zdravlja, zdravlja životinja i bilja, kao i za obezbjeđivanje usklađenosti sa evropskim standardima, precizirano je u Mapi puta.
Uprava za bezbjednost hrane će projektnu dokumentaciju raditi u saradnji sa Ministarstvom poljoprivrede, unutrašnjih poslova i Upravom carina, dok će tendere za izgradnju i opremanje objekata raspisivati Ministarstvo javne uprave. Dokumentacija se većinski plaća iz pretpristupne pomoći EU i Svjetske banke, dok se izgradnja najvećim dijelom plaća iz državne kase.
( Marija Mirjačić )