Milioni iz Crne Gore išli ka Alta banci

Od pada režima u Srbiji Alta banka nije povukla depozit iz jedne crnogorske banke u kojoj ga ima. Istovremeno, od 26. oktobra, odnosno dan nakon parlamentarnih izbora u susjednoj državi, do 31. oktobra zabilježena je samo jedna transakcija veća od 50.000 eura iz Alta banke Beograd ka jednoj od crnogorskih banaka... Zaključno sa 31. oktobrom iz Crne Gore je, preko devet banaka, izvršeno 58 transakcija većih od 50.000 eura na račune u Alta banci.

U desetomjesečnom periodu (od 1. januara do 31. oktobra 2026. godine) realizovano je ukupno 58 pojedinačnih transakcija u iznosima većim od 50.000 eura. Ove transakcije su realizovane iz 9 od 11 crnogorskih banaka”, kazali su.

To su “Vijestima” odgovorili iz Centralne banke Crne Gore, napominjući da su detaljniji podaci o pojedinačnim transakcijama klijenata kreditnih institucija zaštićeni zakonskim odredbama o bankarskoj tajni i da nisu u mogućnosti da javno saopštavaju ili potvrđuju detalje takvih transakcija, uključujući njihove iznose i podatke o učesnicima.

Narodna banka Srbije 30. oktobra oduzela je dozvolu za rad Alta banci, a tri dana kasnije uhapšen je vlasnik te kreditne institucije Davor Macura.

Prethodno, Macura je 14. oktobra vraćen s podgoričkog aerodroma i zabranjeno mu je da ulazi u Crnu Goru iz razloga nacionalne bezbjednosti.

“Vijesti” su 21. oktobra objavile da su dugogodišnje istrage poslovnih aktivnosti tog vlasnika “Alta Pay Grupe”, predsjednika Upravnog odbora Alta banke i mreže s njim povezanih kompanija, pokazale jasne obrasce koji ukazuju na sumnjive finansijske tokove, političku i kriminalnu povezanost i prikrivene oblike ekonomskog uticaja.

Dan kasnije objelodanjeno je da je, istog dana kada su crnogorske bezbjednosne službe uskratile gostoprimstvo Macuri, republikanski kongresmen Džo Vilson uputio državnom sekretaru Marku Rubiju zahtjev da Sjedinjene Američke Draže uvedu sankcije njemu i još trojici biznismena iz Srbije, bliskih doskorašnjoj vlasti. Na listi predloga za sankcionisanje osim Macure su Ivan Bošnjak i Stojan Vujko iz kompanije Milenijum tim i Željko Mitrović sa televizije Pink.

ALTA PAY NA 157 LOKACIJA

Macurina kompanija “Alta Pay Group” u Crnoj Gori ima 157 platnih mjesta, pokazuju podaci sa njihovog sajta. To preduzeće registrovano je krajem oktobra 2019. godine, ali mu je odobrenje za pružanje platnih usluga izdato u januaru 2024. godine.

Savjet Centralne banke Crne Gore je tek 1. novembra, u nedjelju, donio odluku o oduzimanju odobrenja za pružanje platnih usluga toj platnoj instituciji. Saopštenje da su to učinili objavili su u kasnim večernjim satima na fejsbuk stranici.

Nekoliko sati prije toga “Vijesti” su CBCG-u poslale pitanja o poslovanju i kontroli Alta pay grupe i Macurine banke. Odgovori su stigli juče.

“Platna institucija ‘Alta Pay Group’ d. o. o. Podgorica je obavljala plaćanja i prenose novca isključivo unutar Crne Gore. Preko nje se novac nije slao u inostranstvo niti primao iz inostranstva, pa po tom osnovu nije bilo ni priliva ni odliva novca, ni iz inostranstva ni ka inostranstvu”, kazali su, odgovarajući na pitanje imaju li podatak koliko je transakcija obavljeno preko Alta pay grupe u Crnoj Gori tj. koliko je novca na ovaj način ušlo, a koliko izašlo iz Crne Gore.

Upitani da li su vršili nadzor nad tom kompanijom, od početka poslovanja u Crnoj Gori - od 2019. godine i ukoliko jesu, šta je utvrđeno, pojasnili su šta je prethodilo izdavanju dozvole...

“Privredno društvo ‘Alta Pay Group’ DOO osnovano je 28. oktobra 2019. godine i registrovano u Centralnom registru privrednih subjekata (CRPS) za djelatnost Konsultantske djelatnosti u vezi sa poslovanjem i ostalim upravljanjem. Registracija društva nije podrazumijevala sticanje statusa platne institucije, niti pravo na pružanje platnih usluga, ili bilo kojih drugih usluga za koje je neophodno prethodno odobrenje CBCG. Zahtjev za izdavanje odobrenja za sticanje statusa platne institucije podnijet je 21. avgusta 2023. godine, nakon čega je CBCG sprovela sveobuhvatan postupak provjere ispunjenosti zakonskih uslova. Provjere su obuhvatile: kapital, poslovni model, organizacionu i tehničku osposobljenost, upravljanje rizicima, uključujući i rizik pranja novca i finansiranja terorizma, zaštitu sredstava korisnika, kao i ugled i podobnost osnivača i odgovornih lica. Provjere su sprovedene kroz saradnju sa nadležnim domaćim i institucijama drugih država od kojih CBCG nije dobila podatke koji bi ukazivali na povezanost osnivača, odgovornih lica, ili društva sa aktivnostima pranja novca i finansiranja terorizma, na osnovu čega, po ocjeni stručnih službi CBCG-a, u momentu odlučivanja nije bilo smetnji za izdavanje odobrenja. Proces provjere dostavljene dokumentacije i podobnosti osnivača koje su sprovele stručne službe CBCG je završen 27. 11. 2023. godine. Na osnovu nalaza navedenog procesa, Savjet CBCG je 23. januara 2024. godine donio rješenje o izdavanju odobrenja za pružanje platnih usluga”, piše u odgovorima.

KAZNILI IH 10 ODSTO OD UKUPNOG PRIHODA

Tvrde i da je CBCG u periodu važenja odobrenja za pružanje platnih usluga vršio redovne posredne kontrole u dijelu zahtijevanog nivoa regulatornog kapitala: “A izvršila je i tri neposredne kontrole poslovanja ‘Alta Pay Group’ DOO Podgorica”.

“CBCG je neposrednim kontrolama provjeravala različite oblasti poslovanja platne institucije ‘Alta Pay Group’ DOO Podgorica, uključujući način izvršavanja plaćanja, rad informacionog sistema i primjenu mjera za sprečavanje pranja novca i finansiranja terorizma. Zbog utvrđenih nepravilnosti, CBCG je naložila njihovo otklanjanje, u skladu sa Zakonom o platnom prometu i Zakonom o sprečavanju pranja novca i finansiranja terorizma. Tokom 2026. godine CBCG je završila kontrolu primjene propisa o sprečavanju pranja novca i finansiranja terorizma u ovoj platnoj instituciji. Na osnovu utvrđenih nepravilnosti, naložila je mjere predviđene zakonom za njihovo otklanjanje i izrekla maksimalnu novčanu kaznu koju zakon predviđa - 10 odsto ukupnog godišnjeg prihoda platne institucije ‘Alta Pay Group’ DOO Podgorica”, piše u odgovorima.

Odgovarajući šta će biti sa 157 platnih mjesta, iz CBCG kazali su da to nisu predstavništva kompanije.

“Prije svega, važno je precizirati da ‘Alta Pay Group’ DOO Podgorica nije imala 157 predstavništava u Crnoj Gori, već je platne usluge svojim korisnicima pružala posredstvom mreže platnih agenata i njihovih prodajnih objekata širom Crne Gore. Oduzimanje odobrenja ‘Alta Pay Group’ DOO Podgorica ne znači zatvaranje 157 prodavnica, kiosaka i drugih objekata u kojima su građani koristili njegove platne usluge. Ti objekti nastavljaju svoju redovnu djelatnost, ali više ne mogu primati uplate i obavljati prenose novca kao agenti, u ime ‘Alta Pay Group’ DOO Podgorica. Na istim lokacijama platne usluge se mogu realizovati preko drugog ovlašćenog pružaoca, ako su za to ispunjeni propisani uslovi. Građani račune i dalje mogu plaćati preko banaka i drugih ovlašćenih pružalaca platnih usluga”...

Novac nisu sklanjali u Crnu Goru

U periodu od 26. do 31. oktobra 2026. godine zabilježena je jedna dolazna transakcija veća od 50.000 eura, od strane klijenta ALTA banka a. d. Beograd u Srbiji ka jednoj od crnogorskih banaka. Uplatu je izvršilo pravno lice iz Njemačke po osnovu ugovorenih usluga, odgovorili su iz CBCG.

“Želimo da naglasimo da prema podacima Centralne banke Crne Gore, u danima neposredno nakon parlametarnih izbora u Srbiji, osim gore navedene transakcije nije zabilježen niti jedan značajniji priliv novčanih sredstava ALTA banka a. d. Beograd u bankarski sistem Crne Gore”, piše u odgovorima.

Naglasili su da u periodu od 26. do 31. oktobra 2026. godine ALTA banka a. d. Beograd nije povlačila depozite iz crnogorskog bankarskog sistema.

“Na dan otvaranja stečajnog postupka ALTA banka a. d. Beograd, ista je imala depozit samo u jednoj crnogorskoj banci”.

Odgovarajući na pitanje da li su zabilježene značajnije transakcije ka Alta banci iz Crne Gore od 1. januara 2026. godine do 26. oktobra 2026. godine, kazali su da ih je bilo 58 većih od 50.000 eura.

“U desetomjesečnom periodu (od 1. januara do 31. oktobra 2026. godine) realizovano je ukupno 58 pojedinačnih transakcija u iznosima većim od 50.000 eura. Ove transakcije su realizovane iz 9 od 11 crnogorskih banaka”, kazali su.

Macuru provjeravali tek nakon vraćanja sa aerodroma

Tek dan nakon što su tajna i javna policija zbog smetnji po nacionalnu bezbjednost zaustavile Macuru na podgoričkom aerodromu i ispratili ga iz Crne Gore, CBCG pokrenula je postupak radi sagledavanja relevantnih okolnosti i njihovog mogućeg uticaja na stabilno i sigurno upravljanje tom platnom institucijom.

“Dana 14. oktobra 2026. godine zabranjen je ulazak u Crnu Goru tada kvalifikovanom imaocu platne institucije ‘Alta Pay Group’ DOO Podgorica. CBCG je, postupajući u okviru svojih zakonom utvrđenih nadležnosti, 15. oktobra 2026. godine po službenoj dužnosti pokrenula postupak radi sagledavanja relevantnih okolnosti i njihovog mogućeg uticaja na stabilno i sigurno upravljanje ovom platnom institucijom, o čemu je javnost upoznata. U sprovedenom postupku CBCG je pribavila i razmotrila sve relevantne informacije i podatke radi provjere da li ‘Alta Pay Group’ DOO Podgorica i dalje ispunjava zakonom propisane uslove za pružanje platnih usluga. Na osnovu cjelokupne dokumentacije i utvrđenih činjenica, CBCG je utvrdila da više nijesu ispunjeni uslovi u pogledu podobnosti kvalifikovanog imaoca učešća, odnosno uslovi za pružanje platnih usluga. Savjet CBCG je zato 1. novembra 2026. godine donio rješenje o oduzimanju odobrenja za pružanje platnih usluga ovoj instituciji”, kazali su iz CBCG juče, odgovarajući na pitanja poslata 1. novembra.

( Jelena Jovanović )