Merc prijeti blokadom budžeta EU zbog Ukrajine

Njemački kancelar Fridrih Merc upozorio je da će blokirati naredni sedmogodišnji budžet Evropske unije ukoliko se sve države članice ne obavežu da će finansijski podržavati Ukrajinu u 2027. i narednim godinama.

U pismu upućenom predsjedniku Evropskog savjeta Antoniju Košti, u koje je Fajnenšel tajms (FT) imao uvid, Merc je podršku Njemačke budžetu EU za period od 2028. do 2034. godine uslovio dogovorom svih članica o finansiranju Ukrajine, koja se suočava sa manjkom od 70 milijardi eura u narednoj godini.

„Zajednička obaveza da svi, bez izuzetka, pravedno doprinesemo pokrivanju finansijskog manjka Ukrajine predstavlja ključni preduslov za rješavanje ovog pitanja i za razgovore o svim drugim temama, naročito onima koje imaju finansijske posljedice“, napisao je Merc.

Ultimatum je upućen uoči okupljanja evropskih lidera u Dablinu u četvrtak i petak, gdje Merc zahtijeva da se riješi pitanje nedostatka sredstava za finansiranje Ukrajine, piše FT.

Lideri EU su u decembru prošle godine postigli dogovor o kreditu od 90 milijardi eura za Ukrajinu, ali zbog razmjera ruske vojne agresije na tu zemlju, Kijev je saopštio da će mu naredne godine biti potrebno dodatnih 70 milijardi eura. Taj finansijski manjak priznaju i saveznici Ukrajine.

Kako navodi FT, EU se obavezala da će pokriti dvije trećine tog iznosa, odnosno oko 45 milijardi eura. Evropska komisija razmatra načine da ispuni to obećanje, uključujući dodatno zajedničko zaduživanje, u nadi da će lideri postići dogovor do kraja godine.

Međutim, četiri članice EU - Mađarska, Slovačka, Bugarska i Češka - nagovijestile su da neće učestvovati u daljoj finansijskoj pomoći Kijevu. Mađarska, Slovačka i Češka su prošle godine izdejstvovale izuzeće od učešća u plaćanju kamata na kredit od 90 milijardi eura.

Merc je u pismu naglasio da „moramo pronaći rješenje koje će podržati sve države članice i koje će obezbijediti pouzdan okvir za višegodišnje finansiranje Ukrajine od 2028. godine nadalje“, uključujući plaćanje kamata na neotplaćeni dug povezan sa Ukrajinom.

Marin Le Pen, koja vodi u istraživanjima javnog mnjenja uoči predsjedničkih izbora u Francuskoj u aprilu, takođe je izjavila da bi, ukoliko pobijedi na izborima za nasljednika Emanuela Makrona, obustavila podršku Kijevu, osim određene operativne pomoći i obuke ukrajinskih vojnika.

FT navodi da se rasprave u EU o finansiranju Ukrajine odvijaju istovremeno sa teškim pregovorima o budžetu Unije od 2028. godine. Njemačka je najveći neto uplatilac u budžet EU, dok su četiri države koje nastoje da izbjegnu dodatno izdvajanje sredstava za Ukrajinu neto korisnice tog budžeta.

Koristeći uticaj Njemačke u pregovorima o budžetu, Merc nastoji da obezbijedi finansiranje Kijeva i tokom naredne godine i u dužem periodu, piše FT. Predstojeći izbori u nekoliko država EU, uključujući Italiju i Poljsku, mogli bi dodatno otežati postizanje konsenzusa o finansiranju Ukrajine.

Berlin takođe nastoji da obezbijedi da za buduće odluke o finansiranju Ukrajine bude dovoljna podrška kvalifikovane većine država članica EU, umjesto sada neophodne jednoglasnosti, kako bi se izbjegle buduće blokade vetom.

„Finansijske potrebe Ukrajine moraju biti riješene u okviru narednog budžeta EU“, rekao je jedan zvaničnik njemačke vlade.

„Finansijska podrška svih država članica EU Ukrajini od ključnog je značaja za uspješan završetak pregovora o budžetu Unije“, dodao je.

( A.Š. )