Budva spašava Stari grad - Vijesti.me
REHABILITACIJA

Budva spašava Stari grad

Pogled koji se sa bedema pruža na Stari grad otkriva svu nemarnost građana koji žive u spomeniku kulture prve kategorije

stari grad
stari grad (Foto: Vuk Lajović)

Najveća spomenička dragocjenost Budve, starogradski bedemi iz 15. vijeka, ono što Stari grad čini autentičnim, danas su prepušteni sami sebi, izloženi devastaciji i sve brutalnijem uništavanju.

Nažalost, svako ko je za proteklih dvadesetak godina poželio, mogao je da na bedemima radi šta mu je volja - od nelegalne gradnje kuća koje su prislonjene na zidine, bušenja, pa do postvaljenja sudopera, ispisivanja grafita, pretvaranja spomenika kulture u javni WC...

Prizor na koji nailazi turista koji poželi da se prošeta uskim bedemima je zaista ponižavajući za crnogorsku metropolu turizma. Pogled koji se sa bedema pruža na Stari grad otkriva svu nemarnost građana koji žive u spomeniku kulture prve kategorije, kao i nemoć nadležnih da zaustave njegovo propadanje.

Pogled koji se sa bedema pruža na Stari grad otkriva svu nemarnost građana koji žive u spomeniku kulture prve kategorije.
Neuređena dvorišta, male deponije unutar zidina, divlje izgrađene kućice, čak i kokošinjci, do korišćenja bedema kao stativa za košarkaški obruč – slika je koja će dočekati svakog ko poželi da se “vrati” nekoliko vjekova unazad.

I dok je prije osam godina komisija Ministarstva kulture Starom gradu i bedemima dala najnižu ocjenu, novom kontrolom nadležnih institucija jedna od nastarijih naseobina na Jadranu mogla bi izgubiti status spomenika kulture.

Turistička organizacija je prije šest godina bila pokrenula projekat oživljavanja bedema, urađene su kapije, organizovana vodička služba, ali je ubrzo, nakon što je projekat na sebe preuzela firma TOB&CO, ideja je zamrznuta. Danas na ulazu u bedeme stoji velika metalna kapija, zabravljena lancima, pa je na njih ulaz od strane Cidatele onemogućen.

Obnova bedema

Turistička organizacija ponovo pokreće projekat oživljavanja bedema i, kako navodi predstavnik TO Budve Peđa Zec, ta organizacija je u plan i program rada uvrstila "Projekat revitalizacije i adaptacije bedema Starog grada Budve".

“Projekat obuhvata čišćenje bedema, čišćenje grafita, popravku i zamjenu instalacija, postavljanje rasvjete, zamjenu kapija, postavljanje video nadzora, formiranje vodičke službe i promociju projekta. Ukoliko sve bude išlo planiranim tokom, vjerujemo da ćemo projekat realizovati do 15. juna - kazao je Zec za “Vijesti”.

On je podsjetio da je TO Budva 2006. godine realizovala projekat "Oživljavanje zidina Starog grada Budve".

"Naš osnovni cilj bio je očuvanje i valorizacija kulturno-istorijskih spomenika u Starom gradu Budve. Projekat je promovisan u cijelom regionu, tako da smo već nakon prve turističke sezone ostvarili prihod od oko 15.000 eura. Nakon toga, Opština je gazdovanje bedemima povjerila firmi 'TOB&CO' i bedemi su su za veoma kratko vrijeme ponovo zapušteni. Imajući u vidu očuvanje i značaj Starog grada u turističkoj ponudi Budve, TO je ponovo pokrenula projekat", kazao je Zec.

Nestručne intervencije

Navodeći da su Stari grad, te samim tim i bedemi, kulturno dobro prve kategorije, te da nadležnost nad njima ima Uprava za zaštitu kulturnih dobara, direktorka Javne ustanove “Muzeji, galerije i biblioteka“ Biljana Brajović-Pajković kazala je da bilo kakvi planovi o revitalizaciji ili adaptaciji moraju dobiti saglasnost od Uprave.

"To su izuzetno zahtjevni i složeni projekti koje u našoj državi rade Uprava za zaštitu kulturnih dobara i Centar za konzervaciju i arheologiju Crne Gore. Kada govorimo o bedemima, moramo uzeti u obzir njihovu cjelovitost, što podrazumijeva njihov izgled, ali i funkciju. Što se tiče njihovog izgleda, vidljive su izvjesne promjene, posebno na spoljnjem dijelu. Naime, prije mjesec dana konzervatori iz JU 'Muzeji, galerija i biblioteka' uradili su analizu trenutnog stanja i konstatovali da se velikim brojem nestručnih intervencija, za koje izvođači radova nijesu dobili saglasnost Uprave, odstupilo od zakonom predviđenih normi o zaštiti kulturnih dobara. Po pitanju njihove funkcije, koja bi danas trebalo da bude u službi turizma ovog grada, imamo takođe sugestiju, s obzirom da već duži period bedemi nijesu dostupni posjetiocima. Smatramo da je neophodno uključiti obilazak bedema u turističku ponudu, ali kroz dobro osmišljen projekat na koji bi saglasnost dala Uprava za zaštitu kulturnih dobara", istakla je Brajović-Pajković za “Vijesti”.

Opširnije u štampanom izdanju