Opštine traže pomoć od Vlade za rivolving fond: Nema para ni da se prijave za EU - Vijesti.me
POLA MILIONA EURA NIJE DOVOLJNO

Opštine traže pomoć od Vlade za rivolving fond: Nema para ni da se prijave za EU

Problem opština je što svojim novcem (koji uglavnom nemaju) finansiraju projekat do trenutka dok im ga EU ne refundira

Vlada Crne Gore
Vlada Crne Gore (Foto: Savo Prelević)

Vlada je ovogodišnjim budžetom obezbijedila pola miliona eura  opštinama kako bi one mogle da konkurišu za bespovratni novac iz evropskih fondova za kapitalne i strateške projekte. Ta suma nije dovoljna, jer opštinama treba dva miliona eura pomoći da bi iskoristile trenutne povoljnosti koje im nudi EU.

Kako je objašnjeno "Vijestima" iz Zajednice opština (ZO), da bi lokalna vlast mogla da koriste novac iz evropskih fondova  za  svoje projekte mora da učestvuje u njihovom predfinansiranju i u tom dijelu im je potrebna pomoć. Ona  podrazumijeva da Vlada formira rivolving fond iz kojeg bi se davale kratkoročne pozajmice opštinama u procesu pripreme i implementacije projekata koje finansira EU.

Iz ZO su objasnili da je njihov problem u korišćenju novca iz EU fondova taj što one moraju same da predfinansiraju najčešće i do 90 odsto  iznosa EU doprinosa (bespovratni novac), odnosno da sopstvenim novcem finansiraju projektne aktivnosti do trenutka  dok im EU ne refundira novac. 

”Ta  refundacija traje i do godinu  u redovnoj proceduri, što predstavlja veliko opterećenje za budžete opština. To, naročito, imajući u vidu tešku finansijsku situaciju u kojoj se nalazi većina opština i činjenicu da se više od  dvije trećine opština nalazi u u procesu finansijske konsolidacije” istakli su iz ZO.

Prema pravilima opštine bi imale obavezu da, nakon što im EU odobri izvještaje i uplati novac, vrate pozajmljeni novac u fond, kako bi se on ponovo koristio  za  predfinansiranje novih projekata.

Opštine su još 2016. godine uputile dopis izvršnoj vlasti da se formira fond.

Iz ZO su kazali da formiranje tog fonda  za predfinansiranje projekata EU definisano kao straterški cilj  reforme javne uprave  od 2016. do 2020. godine. 

“Procjena ZO je da inicijalni ulog koji bi bio dovoljan za aktuelni pretpristupni period iznosi oko dva miliona  miliona eura. Ovogodišnjim budžetom je opredijeljeno  pola miliona eura za rivolving fond kroz   transfere opštinama”, kazali su u ZO.

Za formiranje rivolving fonda treba da se stvore zakonski uslovi, tako da se u ovoj godini  planira  izmjena  zakona o finansiranju lokalne samouprave  kojim bi  se definisalo formiranje fonda i uslovi  za korišćenje njegovog novca. ZO je već pripremila  nacrt izmjena. Smatraju da oni moraju biti nezaobilazni partner Vlade za rješenje tog pitanja, što je od velikog značaja za  državu  i njen put pristupanja EU, a posebno  za unapređenje kvaliteta života građana.

U vezi tog pitanja, kako kažu u ZO, u proteklom periodu imali su intenzivnu saradnju sa Ministarstvom evropskih poslova, a podsjećaju da je premijer Duško Marković u maju prošle godine u okviru premijerskog sata najavio formiranje fonda.

“U okviru finansijske perspektive EU od  2014. do 2020. godine  opštinama je na raspolaganju značajan bespovratni novac, a prošle su i kroz  program jačanja kapaciteta u korišćenju EU fondova”, kazali su u ZO.

Objasnili su da, s  obzirom na intenzitet EU integracija Crne Gore i  već izvjesniji vremenski period u kojem će  država postati članica EU,  opštinama  će biti dostupni novi fondovi, sa mnogo većim iznosima bespovratne podrške.

“Time i izazov predfinansiranja postaje značajniji za sve opštine u Crnoj Gori”, ocijenili su u ZO.

Opštine od 2007. godine dobile 46,7 miliona iz EU fondova

Iz ZO su rekli da  su opštine od  2007. ostvarile podršku iz Instrumenta pretpristupne podrške u vrijednosti od 46,6 miliona eura. 

Od te sume 37,7 miliona  je  kroz 21 infrastrukturni projekat iz nacionalnih programa i 8,9 miliona eura kroz 46 projekata prekogranične i transnacionalne saradnje.

“Trenutno, u okviru nove finansijske perspektive od  2014. do 2020. godine  opštine su uključene u realizaciju 21 projekta u programima trilateralne i transnacionalne  saradnje, gdje ukupna vrijednost odobrenog  bespovratnog novca  EU iznosi  oko 3,5 miliona  eura”, kazali su u ZO.