Evropske AI kompanije pokušavaju da sustignu konkurenciju i protive se pozivima iz SAD na usporavanje
"Pojedine etablirane kompanije koriste ovaj trenutak da učvrste svoju tržišnu poziciju, zalažući se za regulativu osmišljenu tako da njima ide u prilog u odnosu na konkurente", saopštio je francuski startup Mistral, napominjući da su rizici već mjesecima poznati
Vodeća evropska kompanija za vještačku inteligenciju Mistral i druge firme optužile su američke konkurente da koriste zabrinutost za bezbjednost kako bi učvrstili svoju dominaciju, odbacujući pozive kompanije Anthropic da vodeći developeri uspore razvoj u trenutku kada Evropa pokušava da nadoknadi zaostatak.
Izvršni direktor Anthropica Dario Amodei pozvao je u eseju objavljenom na internetu kompanije da uspore tempo unapređivanja sposobnosti AI modela i zatražio izuzeće od antimonopolskih pravila koje bi vodećim developerima omogućilo da zajednički razvijaju bezbjednosne mjere, nakon što su istraživači upozorili na opasnosti od vještačke inteligencije, uključujući mogućnost da dovede do nestanka čovječanstva.
Iako su čelnik OpenAI-ja Sem Altman i Ilon Mask iz kompanije xAI takođe upozoravali na rizike koje predstavljaju sve moćniji sistemi vještačke inteligencije i saglasili se da je potrebno kontrolisati tempo razvoja, kompanije i zvaničnici u Evropi zauzeli su skeptičniji stav, piše agencija Rojters.
"Pojedine etablirane kompanije koriste ovaj trenutak da učvrste svoju tržišnu poziciju, zalažući se za regulativu osmišljenu tako da njima ide u prilog u odnosu na konkurente", saopštio je francuski startup Mistral, napominjući da su rizici već mjesecima poznati.
Potezi američkih kompanija "potpuno motivisani ličnim interesom"
Evropa ima malo developera najnaprednijih AI modela, a trogodišnji Mistral smatra se najvećom nadom regiona za razvoj sopstvenog naprednog AI modela koji bi mogao da parira američkoj i kineskoj dominaciji.
Za sada se region u velikoj mjeri oslanja na modele koje su razvili OpenAI, Anthropic ili Microsoft, zbog čega mnogi sa zabrinutošću gledaju na nastavak zavisnosti od američke tehnologije.
"Mislim da je ovo u potpunosti motivisano njihovim sopstvenim interesima", rekao je na tehnološkom skupu u Parizu Rafael Ofan, operativni direktor švajcarske kompanije za softver za zaštitu privatnosti Proton. "Oni samo žele da zadrže određeni nivo zavisnosti od svojih usluga".
Ben Bruks, direktor za javne politike u njemačkom AI startupu Black Forest Labs, rekao je da bi pokušaji da se na osnovu "proizvoljnih pragova" nametne jaz između velikih laboratorija i novih učesnika na tržištu "ugušili otvorene inovacije na samoj granici tehnološkog razvoja ili blizu nje".
"Nije vrijeme da usporimo, već da ubrzamo", napisao je prošle sedmice na platformi X izvršni direktor francusko-američke softverske kompanije Hugging Face Kleman Delang. Ipak, podržao je Amodeijev predlog da se u AI kompanije uvedu "nezavisni evaluatori".
Evropa vidi rizike po konkurentnost
Vodeći developeri vještačke inteligencije već dugo upozoravaju da AI predstavlja egzistencijalnu prijetnju čovječanstvu i da su potrebne zaštitne mjere kako bi se spriječilo da moćni sistemi izazovu štetu, prenosi Rojters.
Amodei tvrdi da razvoj vještačke inteligencije napreduje brže nego što vlade mogu da ga regulišu. U eseju je naveo da bi vodeći developeri trebalo dobrovoljno da usklađuju bezbjednosne standarde i prihvate nadzor stalnih nezavisnih evaluatora koji bi pratili poštovanje tih standarda.
"Nažalost, donošenje zakona može potrajati, a vještačka inteligencija napreduje veoma brzo. Zato, paralelno sa regulatornim putem, AI kompanije mogu i treba dobrovoljno da sarađuju na uspostavljanju standarda", rekao je.
Kristijan Kersting, profesor vještačke inteligencije na Tehničkom univerzitetu u Darmštatu u Njemačkoj, ocijenio je da Amodeijevi predlozi predstavljaju "regulatorno zarobljavanje".
"Ako nekolicina velikih kompanija sama odlučuje šta predstavlja 'opasnost', bira odgovarajuće inspektore i zahtijeva izuzeće od pravila o konkurenciji, onda to više nije prava regulacija", rekao je Kersting.
Sličnu zabrinutost izrazili su evropski kreatori politika i industrijska udruženja. Predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen rekla je u srijedu da ključna pravila EU koja regulišu upotrebu vještačke inteligencije stavljaju Uniju u poziciju da oblikuje globalne napore za suočavanje sa rizicima. Britanski kralj Čarls ugostio je u četvrtak tehnološke i AI lidere na samitu u Škotskoj posvećenom tim pitanjima.
"Natjerati sve koji zaostaju za njima da uspore kako bi oni ostali na prvom mjestu - jasno mogu da vidim njihov sopstveni interes“, rekao je Rojtersu francuski ministar finansija Rolan Leskir.
Njemačko ministarstvo za digitalna pitanja saopštilo je da je zaustavljanje razvoja vještačke inteligencije nerealno s obzirom na potrebu Evrope za digitalnim suverenitetom, dok je Daniel Abu, čelnik njemačkog udruženja AI industrije, rekao da bi Evropa trebalo da se usredsredi na smanjivanje tehnološkog zaostatka.
"Za evropske kompanije ova rasprava nije relevantna. Prvo moramo da nadoknadimo naš tehnološki zaostatak“, rekao je Abu.
( D.C. )