Većina zemalja samo govori o digitalizaciji, preduzetništvu i STEM kompetencijama. Crna Gora ih gradi. JA Montenegro (Dostignuća mladih u Crnoj Gori) završio je najuspješniju godinu, ne samo po brojevima, već po modelu koji je promijenio način na koji posmatramo edukaciju za buduće generacije.
Učenici od devet godina sada razvijaju poslovne ideje — po prvi put u Crnoj Gori
U oktobru 2025. godine započeo je ovogodišnji program učeničkih kompanija, kroz koji su učenici iz cijele Crne Gore razvijali svoje poslovne ideje. Tokom čitave školske godine, timovi su radili na osmišljavanju proizvoda ili usluge, analiziranju tržišta, planiranju troškova i određivanju cijene, kao i na razvoju strategije kako će prodati svoju ideju. Svaki tim je morao da pripremi detaljnu poslovnu dokumentaciju i da svoje ideje prezentuje pred stručnim žirijem koji je procjenjivao inovativnost, tržišnu vrijednost i kvalitetu prezentacije.
Proces je bio strukturiran tako što su učenici su redovno radili sa mentorima iz privrede, pohađali su radionice o finansijama i preduzetništvu, i kontinuirano su unapređivali svoje poslovne modele na osnovu povratnih informacija.
Prva takmičenja van Podgorice: Bijelo Polje i Bar dobijaju prvi put Gen-E festival
Po prvi put u istoriji programa, regionalna takmičenja nisu bila samo u Podgorici, već su organizovana i u Bijelom Polju i Baru. Rezultat je bio rekordna prijava. Veći broj timova iz različitih dijelova Crne Gore je mogao da se takmiči na regionalnom nivou, a najbolji su nastavili ka nacionalnom finalu.
Paralelno sa programom za srednje škole, nešto sasvim novo je počelo u osnovnim školama. Program ”Mini kompanija” nije bio samo dodatni čas, već prvi korak ka razvoju preduzetničkog razmišljanja kod djece mlađe od 10 godina. Učenici su zaista razvijali poslovne ideje, učili kako funkcioniše tržište i kako prezentovati projekat pred drugima.
Od samog početka, mališani su aktivno učestvovali u razvoju projekta, nisu samo slušali predavanja i bili pasivni posmatrači.
Sa druge strane, Start-up timovi su sa svoje strane radili na startup ideama tokom devet mjeseci, razvijajući kompleksnije poslovne modele uz mentorsku podršku iz privrede. Sve to je kulminiralo sa Gen-E Montenegro 2026, najvećim nacionalnim festivalom preduzetništva koji je održan na Univerzitetu Donja Gorica
Preko 900 učenika, 50 timova, 300 učesnika - rekord!
Na Gen-E Montenegro 2026 uzelo je učešće je preko 300 učesnika, 50 timova i preko 100 nastavnika, mentora i predstavnika privrede. Cijeli ciklus nije predstavljao samo još jedno takmičenje među učenicima i studentima već je to bio događaj koji podstiče mijenjanje sistema edukacije u Crnoj Gori Po prvi put, Gen-E je realizovan na sva tri niva obrazovanja: mini kompanije iz osnovnih škola, učeničke kompanije iz srednjih škola i startup timovi sa fakulteta.
Od svih timova koji su se takmičili, samo najbolji su se izborili za učešće na Gen-E Europe 2026 koji će biti održan u Rigi, 7-10. jula 2026. Ovo je najveće evropsko takmičenje učeničkih kompanija, i to znači da će se crnogorski timovi takmičiti sa najboljim studentima i učenicima iz cijele Evrope.
Uz program Mini kompanija, tokom godine je pokrenuto i nekoliko novih programa: STEM & Finance program, koji je uključio bolju povezanost između finansijske pismenosti i digitalnih tehnologija, dok je Girls Go Circular program nastavljen sa fokusom na održivost i učešće djevojčica i djevojaka u STEM oblastima. Najuspješniji timovi iz tih oblasti predstavljaće Crnu Goru na međunarodnom Girls Go Circular STEM Forumu u Pragu tokom jeseni.
Rezultati su jasni: više od 900 učenika i studenata, učesnika programskih aktivnosti i takmičenja JA Montenegro. To nije samo simbolična promjena, to je transformacija kako se razvijaju buduće generacije preduzetnika u Crnoj Gori.
Iz organizacije JA Montenegro navode da ništa od ovoga ne bi bilo moguće bez njihovih partnera, prvenstveno UDG kao strateškog partnera organizacije, ali i članova Borda direktora (Coinis, Privredna komora Crne Gore, Ministarstvo prosvjete nauke i inovacija, CKB, Euromix, Racc consulting, DigitalDen), koji su omogućili da organizacija u jako kratkom roku uspostavi važne kapacitete za dugoročno uspješno poslovanje.
Cijeli detaljan izvještaj o godini i svim programima dostupan je na zvaničnom sajtu JA Montenegro.
( Coinis )
Preuzmi aplikaciju i prati vijesti
PRATITE NAS NA
