Slobodno vrijeme između dva kola učesnici turnira San Sebastijan 1911. prekraćivali su igrajući “slobodne” partije. Jednoj od tih partija, između Nimcoviča i dr Bernštajna, prisustvovao je i mladi Hose Raul Kapablanka, jedan od učesnika turnira - osim pobjede u meču sa Maršalom - nije imao neki zapaženiji rezultat. Otuda su se neki od učesnika, među kojima je bio i sam Bernštajn, izjasnili protiv njegovog učešća na turniru.
“Kibicujući” pomenutu partiju, Kapablanka je Nimcoviču uputio primjedbu da je mogao odigrati jači potez. Nimcovič je odgovorio nabusito - kako Kapablanka kao nepriznati igrač smije da se miješa u njihovu igru? Posljedice ove Nimcovičeve primjedbe odmah su se ukazale - Kapablanka je Nimcoviču uzeo silne pare igrajući sa njim slobodne partije koje je, po sopstvenim riječima dobio “smiješno lako” a Bernštajn mu je od tada postao “redovna” mušterija, koga je često dobijao i u briljantnom stilu.
Sa turnira Peterburg, 1914. prenosimo jednu od tih efektnih Kapablankinih pobjeda nad Bernštajnom. Partija je dobila i prvu nagradu za ljepotu.
Damin gambit
Kapablanka - Bernštajn
Peterburg, 1914.
Komentari: VM. B.Ivkov
1. d4 d5 2.Sf3 Sf6 3.c4 e6 4.Sc3 Sbd7 5.Lg5 Le7 6.e3 c6 7.Ld3 dc4 8. Lxc4 b5
Ideja koja je kasnije od Rubinštajna razrađena u Meranskoj odbrani. Uobičajeno je 8…b6 ili 8….Sd5
9. Ld3 a6 10.e4 e5
Prividna žrtva pješaka da bi se spriječio potez e5 donosi crnom samo nevolje sa razvojem figura. Kapablanka je bio pravi majstor da obori nezdravu koncepciju protivnika. On prvo izvlači maksimum pozicionih preimućstava, postavljajući figure na najbolja mjesta, a onda neočekivano pristupa kombinaciji koja ruši položaj crnoga.
11.de5 Sg4 12.Lf4 Lc5 13.0-0 Dc7
Crni vraća pješaka, ali gubi pri tome mnogo vremena i ne stiže da rokira. To bijeli koristi da pojača pritisak u centru.
14. Tc1 f6 15. Lg3 fe5
Lako je ustanoviti da bijeli ima jasnu prednost. Sve njegove figure su u igri, dok crni pored svoje nerazvijenosti ima i bezbroj slabosti u poziciji kralja u centru. Kapablanka sada započinje kombinaciju sa žrtvom figure (kojoj kao uvod služi žrtva pješaka) u cilju otvaranja igre u centru.
16. b4! La7 17. Lxb5!! ab5 18.Sxb5 Dd8 19.Sd6+ Kf8 20.Txc6 Sb6
21.Lh4!!
Bijeli je mogao igrati jednostavno 21.Sxe5, no potezom u partiji on počinje novu kombinaciju u kojoj žrtvuje još i kvalitet, da bi crnog kralja forsirano doveo na h5.
21…Dd7 22.Sxc8 Dxc6 23.Dd8+ De8 24.Lxe7+ Kf7 25. Sd6+ Kg6
26.Sh4+ Kh5
Iznuđeno, jer na 26….Kh6 dolazi 27. Sdf5+ Kh5 28.Sg3+ Kh6 29.Lg5 Mat!
27.Sxe8 Txd8 28.Sxg7 + Kh6 29.Sgf5+ Kh5 30.h3!!
Poenta kombinacije koja je počela u 21. potezu. Crni ima trenutno topa više, ali mu je kralj u matnoj mreži, pa mora da vrati topa i ostane u beznadnoj završnici sa tri pješaka manje.
30..Sc8 31. hg4+ Kxg4 32. Lxd8 Txd8 33.g3 Td2 34.Kg2 Te2 35. a4 Sb6 36.Se3+ Kh5 37.a5 Sd7 38. Shf5 Sf6 39.b5 Ld4 40.Kf3 Ta2 41. a6 La7 42.Tc1 Tb2 43.g4+ Kg5 44.Tc7 Txf2+ 45.Kxf2 Sxg4+ 46.Kf3
Crni predaje.
Bonus video:
