Južnokorejski sud izrekao je danas doživotnu kaznu zatvora bivšem predsjedniku države Jun Suk Jeolu, pošto ga je proglasio krivim po optužbama za zloupotrebu položaja i organizovanje pobune, koje proističu iz njegovog pokušaja da u decembru 2024. uvede vanredno stanje (ratno stanje), piše agencija Rojters.
Tužilaštvo je u ovom slučaju, koji se pomno prati u duboko podijeljenoj zemlji, tražilo smrtnu kaznu. To je do sada najznačajniji postupak protiv smijenjenog lidera, čiji je potez izazvao nacionalnu političku krizu i stavio na probu otpornost demokratije, navodi Rojters.
U januaru su tužioci saopštili da je Junovo "neustavno i nezakonito vanredno ratno stanje" potkopalo funkcionisanje Narodne skupštine i Izborne komisije, "praktično uništavajući liberalno-demokratski ustavni poredak".
Organizovanje pobune prema južnokorejskom pravu nosi maksimalnu kaznu smrtnu kaznu ili doživotni zatvor.
Južna Koreja je posljednji put izrekla smrtnu kaznu 2016. godine, ali nije pogubila nijednu osobu od 1997.
Ispred Centralnog okružnog suda u Seulu, koji vodi ovaj slučaj, bilo je snažno policijsko obezbjeđenje, a policijski autobusi formirali su bezbjednosni kordon oko zgrade.
Sud će takođe odlučivati o optužbama da je Jun zloupotrijebio ovlašćenja naredivši trupama da upadnu u parlament i izvuku njegove protivnike kako bi ih uhapsili i zatvorili, kao i da je uputio vojnike i policiju da blokiraju, kontrolišu, pregledaju i ograniče pristup objektima poput zgrade opozicione stranke.
Jun (65) je negirao optužbe. Konzervativni bivši tužilac po karijeri tvrdio je da je kao predsjednik imao ovlašćenje da proglasi ratno stanje i da je njegov potez bio usmjeren na to da "upozori" na opstrukcije rada vlasti koje sprovode opozicione stranke.
Protiv Juna se vodi osam postupaka
Rojters prenosi da se očekuje da smijenjeni bivši lider, koji je pritvoren u Pritvorskom centru u Seulu, uloži žalbu, a zatim ponovo može da ospori svaku odluku Apelacionog suda pred Vrhovnim sudom.
Sudske smjernice predviđaju da prvostepeni postupak treba da se okonča u roku od šest mjeseci, a čitav proces, uključujući žalbe, u roku od dvije godine, ali suđenja često traju i duže.
Jun, protiv koga se vodi osam sudskih postupaka, u januaru je u odvojenom procesu osuđen na pet godina zatvora po optužbama koje, između ostalog, uključuju ometanje pokušaja vlasti da ga uhapse nakon proglašenja vanrednog stanja. On je na tu presudu uložio žalbu.
Iako je Junov pokušaj uvođenja vanrednog stanja trajao svega oko šest sati prije nego što su uslijedili masovni ulični protesti i parlament ga odbacio glasanjem, taj potez je izazvao šok u Južnoj Koreji, četvrtoj najvećoj ekonomiji Azije, ključnom bezbjednosnom savezniku Sjedinjenih Američkih Država (SAD) i zemlji koja se dugo smatra jednom od najotpornijih demokratija na svijetu.
U objavi na mreži Iks, predsjednik Li Džae Mjung, liberal koji je pobijedio na vanrednim izborima u junu nakon Junovog razrješenja, pohvalio je djelovanje korejskog naroda u osujećivanju pokušaja uvođenja vanrednog stanja.
"Bilo je moguće zato što je to Republika Koreja", rekao je Li, koristeći zvaničan naziv Južne Koreje, dodajući da će korejski narod služiti kao primjer u ljudskoj istoriji.
Uz objavu je priložio novinski tekst o tome kako su neki akademici preporučili da se korejska javnost nominuje za Nobelovu nagradu za mir, zbog suprotstavljanja vojsci i policiji radi sprečavanja vanrednog stanja - bez nasilja.
Bonus video:
