"Ništa ne može opravdati teror"

Najviši zvaničnici Evropske unije obilježili su treću godišnjicu napada Hamasa na Izrael 7. oktobra, pozivajući na trajni mir u regionu.

„Odajemo počast žrtvama i uz porodice smo koje i dalje nose težak teret tuge. Sjećamo se mladih života prekinutih na muzičkom festivalu. I dugog stradanja talaca. EU je uz sve one čiji su životi tog dana zauvijek promijenjeni“, napisala je u srijedu na mreži X predsjednica Evropske komisije Ursula fon der Lajen.

„Nikada nećemo zaboraviti. Ništa ne može opravdati takav teror i on se nikada više ne smije ponoviti“, napisao je na X-u predsjednik Evropskog savjeta Antonio Košta. „Odajemo počast izraelskim i stranim državljanima koji su tog dana masakrirani i uz njihove smo porodice i najmilije“, dodao je.

Hamas je 7. oktobra 2023. napao Izrael, ubivši više od 1.200 ljudi u Izraelu, od kojih su mnogi bili građani EU, i odveo 251 taoca. U kasnijoj ofanzivi izraelske vojske u Gazi ubijeno je najmanje 74.228 Palestinaca, raseljeno 90 odsto stanovništva Gaze, a 92 odsto domova na tom području uništeno je ili oštećeno.

Prekid vatre, postignut uz posredovanje američkog predsjednika Donalda Trampa u oktobru 2025, doveo je do oslobađanja preostalih 20 izraelskih talaca, ali su izraelski napadi na Gazu od tada nastavljeni.

Francuski predsjednik Emanuel Makron napisao je na X-u da je 7. oktobra život izgubio „51 naš sunarodnik“ i poručio da je njegova zemlja posvećena „borbi protiv antisemitizma i terorizma, svuda i u svakom trenutku, kao i radu na uspostavljanju mira i bezbjednosti za sve“.

Njemački kancelar Fridrih Merc rekao je danas da se „moramo još odlučnije suprotstaviti antisemitizmu“, dok je britanski premijer Endi Bernam napisao da zlostavljanje i nasilje usmjereno prema jevrejskoj zajednici u Velikoj Britaniji „neće biti tolerisano“.

Fon der Lajen je dodala da „EU ostaje spremna da pomogne da se današnji krhki prekid vatre pretvori u trajan mir, zasnovan na rješenju o dvije države. I ostaje jednako uvjerena da ništa ne opravdava teror“.

Izraelci su se juče u tišini okupili u kibucu nedaleko od granice sa Gazom, koji su prije tri godine zauzeli pripadnici Hamasa, odajući počast žrtvama napada koji su pokrenuli izraelsku ofanzivu u Gazi i gurnuli Bliski istok u rat.

U Pojasu Gaze, razorenom tokom tri godine izraelskog bombardovanja, Palestinci koji se sklanjaju među ruševinama uništenih gradova prisjećali su se života prije rata koji je raselio gotovo cjelokupno stanovništvo i razdvojio porodice.

Ova godišnjica je prva od sporazuma o prekidu vatre od 10. oktobra 2025. godine, nakon kojeg je Izrael zadržao kontrolu nad oko dvije trećine Gaze, gdje je srušio preostale objekte i naredio stanovnicima da napuste ta područja.

Hamas kontroliše preostalu trećinu teritorije, uski pojas uz obalu, gdje većina od oko dva miliona stanovnika živi u improvizovanim šatorima i bombardovanim zgradama.