IZVJEŠTAJ POSEBNOG TIJELA KOJE SE BAVI DEZINFORMACIJAMA

Eksperti EU: U CG će se nastaviti sa kontroverzom oko uloge SPC

U izvještaju se podvlači da su vlade Crne Gore i Sjeverne Makedonije optužene u medijima da su koristile ograničenja koja se odnose na koronavirus da bi podrivale pravoslavnu crkvu
5334 pregleda 14 komentar(a)
Policija ne dozvoljava ulazak vjernicima u Hram Hristovog Vaskrsenja u Podgorici, Foto: Savo Prelević
Policija ne dozvoljava ulazak vjernicima u Hram Hristovog Vaskrsenja u Podgorici, Foto: Savo Prelević

Posebno tijelo Evropske unije (EU) koje se bavi dezinformacijama (EU Stratcom Task Force) upozorava da će se u medijima na Zapadnom Balkanu nastaviti sa "negativnim narativima koji doprinose u postavkama o razumijevanju odnosa između EU i regiona".

Eksperti koji rade u strateškim komunikacijama zaključuju da je pandemija COVID-19 dominirala u informativnom prostoru medija u regionu, "i kada su bile u pitanju činjenične informacije kao i dezinformacije".

U internom izvještaju ovog tijela, a u koji Radio Slobodna Evropa (RSE) ima uvid, stoji da je činjenično izvještavanje o dolasku pomoći EU "služilo kao kao protivteža anti-negativnim narativima oko EU širom regiona".

U najnovijoj analizi stoji da su i mediji u Srbiji i Bosni i Hercegovini činjenično izvještavali o evropskoj pomoći, "uprkos snažnom prisustvu pro-kineskog i u malo manjoj mjeri pro ruskog narativa u Srbiji".

SPC, Crna Gora i dezinformacije

Briselski eksperti koji se bave dezinformacijama, u slučaju Crne Gore, očekuje da se nastavi sa kontroverzom oko uloge Srpske pravoslavne crkve (SPC). 

Ova tema, prema briselskim stručnjavima, "privlači elemente dezinformacija".

Podvlači se da su vlade Crne Gore i Sjeverne Makedonije optužene u medijima da su koristile ograničenja koja se odnose na koronavirus da bi podrivale pravoslavnu crkvu.

"Napeti odnosi između Crne Gore i Srbije takođe se očigledno predstavljaju u informativnom sadržaju koji je vezan za pandemiju", stoji u izvještaju.

Lažne vijesti o zdravlju

Interni izvještaj ponavlja da zvanični ruski izvori i državni mediji i dalje vode koordiniranu kampanju s dvostrukim ciljem: potkopavanje EU i njene reakcije u toku krize, kao i sijanje zabune u vezi sa posljedicama zaraze COVID-19 na zdravlje.

Dezinformacije podržane od strane Kremlja, oko koronavirusa i dalje se šire u društvenim medijima, čak i ako su u suprotnosti sa zvaničnim uputstvima Svjetske zdravstvene organizacije, kao i politikama sadržaja društvenih medija.

"Potencijalna šteta ocjenjuje se velikom, jer je dokazano da teorije zavjere i lažne zdravstvene informacije negativno utiču na zdravstveno ponašanje", stoji u zaključicma ekperata o dezinformacijama.

Pro-ruska porpaganda cilja kako publiku unutar EU tako i van njenih granica, uključujući i Zapadni Balkan.

Evropska unija se prikazuje kao "neučinkovita, podijeljena i cinična u svom odgovoru na COVID-19".

Kao takva, stoji u izvještaju, pandemija COVID-19 više puta se predstavlja kao dovođenje "smrti Šengena" i predstojećeg kolapsa EU.

Kina i dezinformacije

Poseban prostor se ovaj put posvećuje Kini, za koju se u dokumentu tvrdi da nastavlja da vodi globalnu kampanju dezinformacija kako bi odbacila krivicu za izbijanje pandemije i poboljšala svoj međunarodni imidž.

S tim u vezi se spominje da kineski izvori upotrebljavaju otvorene i tajne taktike. 

Za razliku od posljedica pro-kremiljinske propagane, štetu kineskih dezinformacija ocjenjuju "srednjom". 

Prema njihovom mišljenju, veći dio dezinformacijskih napora iz Kine, je bio pod oštrim nadzorom u međunarodnim medijima.

"Međutim, ankete u pojedinim zemljama pokazuju da se Kina smatra korisnijom u borbi protiv pandemije nego EU", stoji u izvještaju.

U ovom sklopu se u dokumentu spominje da je Centar za digitalnu forenziku otkrio srpsku provladinu bot mrežu hvaleći kinesku pomoć i srpsko-kinesko prijateljstvo na Tviteru.

"Opasnost" od 5G

Teorije zavjere oko mreže 5G "pronašle su plodno tlo na Zapadnom Balkanu", stoji u internom dokumentu EUvsDisinfo gdje se podvlači da su na društvenim medijima i na internet portalima rasprostranjene dezinformacije da su 5G mreže izazvale koronavirus.

Kao dokaz koliko je štetan uticaj dezinofomracija, u najnovijem izvještaju se napominje da je upravo zbog teorije zavjere o 5G telekomunikacijskim jarbolima koji navodno olakšavaju širenje COVID-19 došlo do vandalizma i zloupotrebe telekomunikacionog osoblja na nekoliko lokacija u Holandiji, Belgiji i Velikoj Britaniji.

Šta je East Stratcom i EUvsDisinfo

East Stratcom je operativna grupa o strateškim komunikacijama koje okuplja eksperte posvećene istraživanju lažnih medijskih sadržaja. 

Ustanovljen 2015. godine radi boljeg predviđanja, rješavanja i reagovanja na dezinformacijsku kampanju iz Ruske federacije a koja utiče na EU, njene države članice i zemlje u zajedničkom susjedstvu, uključujući i Zapadni Balkan.

Vodeći projekat ovog tijela je EUvsDisinfo koji redovno objavljuje izvještaje i analize oko kampanje dezinformacija.

Ovaj projekat je formiran s ciljem da se poveća javna svijest i razumijevanje operacija dezinformacija Kremlja i pomoći građanima u Evropi i van nje, da razviju otpor digitalnim informacijama i manipulaciji medijima.

U izvještajima nakon početka pandemije, posebno se bave očekivanjima od pojačanog prisustvo teorija zavere u medijima te njihovom uticaju na politički život.