Uprkos uspostavljenom institucionalnom okviru, kapaciteti Agencije za upravljanje prirodnim dobrima nalaze se u ranoj fazi razvoja i predstavljaju jedan od ključnih ograničavajućih faktora za dalje efikasno sprovođenje funkcija zaštite i upravljanja, kazao je izvršni direktor te agencije Željko Maždgalj.
On je to kazao na sjednici Skupštine opštine Bijelo Polje, predstavljajući rad Agencije.
Podsjetio je da su do sada zaštićena dva područja- Spomenik prirode "Đalovića klisura" i Spomenik prirode "Rijeka Ćehotina".
Đalovića klisura predstavlja jedno od najimpresivnijih prirodnih područja sjevera Crne Gore. Nalazi se na zapadnom obodu Pešterske visoravni i proteže se dužinom od oko 7,5 kilometara. Klisura je usječena u krečnjački masiv i dostiže dubinu do 627 metara, što je čini jednim od najdramatičnijih pejzaža u regionu.
Područje je bogato izvorima, podzemnim vodama, speleološkim objektima i raznovrsnim ekosistemima. Posebno se izdvajaju Glava Bistrice i Juriška vrela, kao i stalni tok rijeke Bistrice koji se nizvodno uliva u Lim. Klisura je stanište brojnih biljnih i životinjskih vrsta, uključujući endemske vrste i zaštićene vrste širom Balkana.
Spomenik prirode rijeka "Ćehotina" nalazi se u zapadnom dijelu opštine Bijelo Polje, na granici sa opštinom Pljevlja. Obuhvata izvor Glavu Ćehotine i gornji tok rijeke u dužini od oko 6,5 kilometara. Rijeka izvire u speleološkom objektu, pećini Glava Ćehotine, i predstavlja jednu od značajnijih rijeka sjevera Crne Gore.
Ćehotina je prirodno raznovrstan prostor sa bogatim biljnim i životinjskim svijetom. Okružena planinskim masivima, rijeka formira dolinu sa klisurama i proširenjima. Područje je stanište brojnih vrsta poput srne, medvjeda, vuka i vidre, kao i velikog broja insekata, riba i vodozemaca, što ga čini važnim za očuvanje biodiverziteta i ekološke ravnoteže.
U analizi prihoda se navodi da su budžetom Opštine Bijelo Polje za 2025. godinu opredijeljena sredstva u iznosu od 30.000 eura za obavljanje javne funkcije, i uspostavljanje aktivnosti na uspostavljanju, zaštiti i unaprjedenju zaštićenih područja na teritoriji opštine.
"Iznos od 39.400 eura je dio granta koji je kroz ugovor o saradnji obezbijeđen iz donacije nevladinih organizacija Eko-tim i The Nature Conservancy, u skladu sa Zakonom o zaštiti prirode. Drugi dio granta iz donacije nevladinih organizacija Eko-tim i The Nature Conservancy od 42.100 eura biće uplaćen u 2026. godini", navodi se u izvještaju.
Sve planirane sredstva su korišćena u predviđene svrhe u skladu sa Ugovorom o donaciji i opredijeljenim sredstvima budžeta opštine za rad upravljača i djelatnosti od javnog interesa.
"Sredstva su trošena prema planu, racionalno i u skladu sa trenutnim kapacitetima upravljača tako da su, zbog realnih okolnosti na koje smo ranije ukazali, pojedine stavke budžeta ostale neutrošene. Neutrošena sredstva (revalorizacione rezerve) iz 2025. iznose 53.101,28 eura i ona su Programom rada sa finansijskim planom za 2026 , na koji je Skupština opštine dala saglasnost uz pozitivno mišljenje Sekretarijata za ruralni i održivi razvoj, predviđena za realizaciju programskih aktivnosti, jačanje kapaciteta i obuku zaposlenih kao i nabavke neophodne opreme za rad službi i ostvarivanje aktivnosti od javnog interesa u skladu sa aktima AUPD, planovima upravljanja zaštićenim područjima i Zakonom o zaštiti životne sredine", kazao je Madžgalj.
On je predložio da se dobit koju je AUPD ostvarila u 2025. godini u iznosu od 53.101,28 eura, usmjeri za investicije Društva za 2026. godinu, uz podsjećanju da su sve obaveze društva na dan 31.12.2023. izmirene u 2025. godini.
Madžgalj je podsjetio da se misija upravljača Agencije zasniva se na odgovornom upravljanju i zaštiti prirodnih resursa, unapređivanju naučnih istraživanja i obrazovanju, uz promociji turizma zasnovanog na prirodi i tradiciji koji doprinosi lokalnoj zajednici i očuvanju prirodne baštine.
Istakao je da će dalji razvoj upravljača će biti usmjeren ka sistemskom jačanju kadrovskih, tehničkih i organizacionih kapaciteta, uz unapređenje terenske operativnosti, uspostavljanje savremenih alata za upravljanje podacima i jačanje funkcionalnosti stručnih i čuvarskih službi.
"Poseban značaj ima postepena operacionalizacija predviđene organizacione strukture, kao i razvoj operativnih dokumenata i procedura, kako bi se obezbijedilo efikasno i dugoročno održivo upravljanje zaštićenim područjima", rekao je on.
Tokom pola godine rada, Agencija za upravljanje prirodnim dobrima je uspjela da postavi institucionalne temelje a dalji rad biće definisan kvalitetom dokumentacije, planova i programa upravljanja koji su procesu izrade ili operativnog planiranja, kao i kadrovskim rješenjima i obukom zaposlenih.
"Uprkos postojećim ograničenjima, možemo konstatovati da Agencija za upravljanje prirodnim dobrima aktivno radi na uspostavljanju sistema upravljanja, posebno u segmentima komunikacije, planiranja i saradnje sa relevantnim akterima, lokalnim i državnim institucijama, nevladinim sektorom, medijima i lokalnim stanovništvom koje gravitira zaštićenim područjima", naveo je Madžgalj u izvještaju.
Za kratko vrijeme, zaključio je Madžgalj, Agencija za upravljanje prirodnim dobrima je uspjela da krene u izradu petogodišnjih planova upravljanja za zaštićena područja na osnovu kojih će biti urađeni i godišnji programi upravljanja, kao preduslova konkretnih aktivnosti na terenu a koje su tiču ostvarivanja zadatih ciljeva upravljača a to su: zaštita i očuvanje prirodnih vrijednosti, podrška održivom korišćenju prirodnih dobara, upravljanje posjećivanjem, edukacija, interpretacija i promocija, saradnja s lokalnom zajednicom,i razvoj kapaciteta upravljača.
Pogledajte još:
Preuzmi aplikaciju i prati vijesti
PRATITE NAS NA
