Nadležnosti nad dijelom šumarskog sektora će se izvjesno opet naći u rukama Uprave za gazdovanje šumama i lovištima, jer nova kompanija “Crna Gora Šume” nije operativna niti krovni Zakon o šumama primjenjiv, pa su u skupštinskoj proceduri ponovo njegove izmjene. Slično se desilo i početkom prošle godine, kada su poslovi kroz ovaj Zakon dodijeljeni državnoj firmi - koja u tom momentu nije postojala, nakon čega su prošlog ljeta opet vraćeni Upravi.
Planirano je da šumarski sektor prvim danom ove godine pređe u ruke novoosnovane kompanije “Crna Gora šume”, ali do toga nije došlo jer preduzeće nije registrovano, nema radnu snagu niti potrebnu mehanizaciju.
Zakon o šumama se mora mijenjati jer privrednici ovog i sektora drvoprerade trenutno ne mogu da koriste šume po ugovorima koje su već potpisali, dok je lani zbog blokade doznake stabala, bila sječa i prodaja drveta u privatnim šumama. Zbog toga je prošle godine bilo i više protesta.
Osnivanjem “Crna Gore šume” u oktobru prošle godine planirano je da ta firma preuzme poslove gazdovanja šumama u državnoj svojini uz napuštanje koncesionog modela, dok bi se bavila gajenjem šuma, sječom, proizvodnjom i prodajom drvnih i nedrvnih šumskih proizvoda, izgradnje i održavanja infrastrukture.
Uprava bi tako radila inspekcijski nadzor, kontrolu izvođačkih projekata i rad u odjeljenjima, dok bi većina njenih radnika bila prebačena u novo preduzeće. Radnici Uprave su u više navrata saopštili da neće pristati da pređu u “Crna Gora Šume”.
Zato je poslanik Pokreta Evropa sad Dane Marković predložio nove izmjene Zakona o šumama, kojima bi se ovi poslovi do početka 2027. godine opet vratili Upravi. On je izmjene u skupštinsku proceduru predao početkom aprila.
On je predložio da Uprava preuzme poslove pošumljavanja i zaštite od požara, doznaku stabala za sječu, izradu izvođačkih projekata, obilježavanje drvnih sortimenata, sakupljanje i promet nedrvnih proizvoda i reproduktivnog materijala drveća, izgradnju, održavanje i sanaciju šumskih puteva...
“Uzimajući u obzir hronologiju u formiranju preduzeća “Crna Gora Šume” i nastale probleme uspostavljanja njegove pune funkcionalnosti sa jedne strane i ozbiljnih izazova koji su nastali u sektoru šumarstva na poslovima gazdovanja šumama i realizacije potpisanih ugovora sa korisnicima šuma, neophodno je po hitnom postupku izvršiti izmjene prenošenja nadležnosti preduzeća na Upravu za gazdovanje šumama i lovištima. Obavljanje upravnih i sa njima povezanih stručnih poslova u šumarstvu iz člana 73a stav 2 tačke 1 do 10 ovog zakona vršiće organ uprave do 31. decembra 2026. godine”, ističe se u izmjenama i njihovom obazloženju.
NE PROPUSTITE
Vlada je krajem februara imenovala Odbor direktora “Crna Gora Šume”, u kojem su Igor Vojinović, Saša Bjeković, Slaviša Lučić, Ilija Krejović i Petar Knežević. U obrazloženju izmjena Zakona se navodi da njihovi mandati nisu verifikovani, niti je sazvana konstitutivna sjednica tim povodom, na kojoj bi se nastavila i dalja organizacija ove firme.
Ističe se i da je značajan izazov i Zakon o privrednim društvima koji je stupio na snagu početkom ove godine, čija je primjena planirana od kraja marta, dok probleme pravi i nefunkcionalnost informacionog sistema za registraciju kompanija (CRPS-IRMS) - zbog čega “Crna Gore Šume” još nije registrovana.
Skupština je Zakon o šumama usvojila krajem jula 2024. godine, dok je njegova puna primjena trebalo da počne 1. januara prošle godine. To se ni godinu kasnije još nije desilo.
Da su šume trenutno u blokadi početkom aprila su na sjednici u Privrednoj komori ukazali i privrednici ovog i sektora drvoprerade, kada su zatražili da se problemi hitno riješe jer zbog neprimjene Zakona - ne mogu da koriste šume po ugovorima koje su već potpisali. Ministarstvo poljoprivrede je tada saopštilo da spremaju inicijativu koju će poslati parlamentu.
Ministar poljoprivrede Vladimir Joković je “Vijestima” u martu prošle godine kazao da je Zakon o šumama u tom trenutku bio teško primjenjiv, da se mijenjanje modela rukovođenja šumama u Hrvatskoj i Sloveniji radilo postepeno i trajalo sedam godina, da niko od radnika iz Uprave za gazdovanje šumama ne želi da pređe u novu firmu i da nije bilo novca za opremu, mehanizaciju i druga sredstva.
Iz resora Jokovića su krajem prošle godine kazali da će za osnivanje “Crna Gora Šume” dobiti 1,1 milion eura, uz potencijalni kredit od 10.000.000 eura za koji će garantovati država. Početkom rada ove firme bi se napustio koncesioni model dok bi nova kompanija sa sjedištem u Pljevljima, obavljala poslove gajenja šuma, sječe, proizvodnje i prodaje drvnih i nedrvnih šumskih proizvoda, izgradnje i održavanja infrastrukture...
Svjetska banka (SB) je Vladi sredinom marta odobrila kredit do 18 miliona eura za finansiranje projekta “Šume Crne Gore za zajednički prosperitet”, kroz koji je predviđena modernizacija sistema upravljanja šumama, jačanje zaštite od požara i unapređenje drvne industrije u periodu od ove do 2032. godine.
Projektom je predviđeno jačanje institucionalnih kapaciteta i unapređenje propisa u sektoru šumarstva, modernizacija mjerenja i sljedivosti šumskih resursa, podrška radu novog državnog preduzeća “Crna Gora Šume”, ulaganja u prevenciju, nadzor i sanaciju šteta od šumskih požara, kao i programi za unapređenje sertifikacije, standardizacije i konkurentnosti domaće drvne industrije.
Iz Svjetske banke su tada kazali da će projekat podržati napore Vlade u modernizaciji informacionog sistema u šumarstvu, povećati dodatu vrijednost u drvoprerađivačkoj industriji i uvođenje savremenih tehnologija za suzbijanje nelegalne sječe i bolje praćenje porijekla šumskih proizvoda, uz prevenciju šumskih požara i smanjenje njihovog uticaja...
Pogledajte još:
