Politička situacija u Kotoru zakomplikovala se zbog neusklađenosti dva člana istog zakona, iz čega proizlazi da je u pravu i Demokratska partija socijalista (DPS) koja tvrdi je da je tamošnji parlament, konstituisan krajem decembra, trebalo da u roku od mjesec izabere predsjednika te opštine - i prvi čovjek Kotora Vladimir Jokić (Demokrate) koji kaže da nije nastupio nijedan od uslova da bi trebalo da se glasa opet o tome.
Pravnici s kojima su “Vijesti” razgovarale navode da je u Kotoru nastala pravna zavrzlama i da je tačno da Jokiću, koji je na funkciju ponovo izabran prije skoro godinu, mandat traje četiri godine, ali da je tačno i da se predsjednik opštine bira najkasnije u roku od 30 dana od konstituisanja Skupštine opštine (SO). To sve propisuje Zakon o lokalnoj samoupravi u članovima 55 i 56.
Prema članu 55, predsjednik opštine bira se na četiri godine, dok član 56 predviđa da se on bira najkasnije u roku od 30 dana od konstituisanja SO, te da, ako se to ne desi, lokalni parlament, na predlog Vlade ili trećine odbornika, donosi odluku o skraćenju svog mandata.
Jokića je za čelnika Kotora izabrao stari saziv SO 6. marta prošle godine, zbog blokade lokalne samouprave koja je uslijedila nakon nezavršenog izbornog procesa. Nakon rješavanja ustavnih žalbi i proglašenja rezultata lokalnih izbora, novi saziv kotorskog parlamenta konstituisan je 23. decembra 2025.
Pravnik s kojim su “Vijesti” nezvanično razgovarale kazao je da Jokić, ako se u obzir uzme član 55, može da bude predsjednik opštine i nakon opštih lokalnih izbora u junu 2027, jer mu mandat još traje.
Pravnik Damir Suljević smatra da je zakonska praznina dovela do različitih tumačenja, jer je propis o lokalnoj samoupravi trebalo eksplicitno da ograniči mandat predsjednika opštine mandatom SO. Ovako se, kako je rekao, pravna praznina popunjava i odgovor na to pitanje daje zakonski propisanom obavezom SO da izabere predsjednika opštine u roku od 30 dana od konstituisanja, pa je jasno da je to i ovdje trebalo da bude slučaj.
Prema njegovim riječima, napravljen je ozbiljan propust u Kotoru, jer je, tvrdi, SO nakon konstituisanja morao reizabrati Jokića za predsjednika opštine.
Podsjeća da je Jokića izabrao prethodni saziv SO prošle godine, u trenutku kad izborni proces u Kotoru još nije bio formalno završen zbog žalbi koje su se vodile pred Ustavnim sudom, što, kako navodi “nije bilo u skladu sa zakonom, ali je tada bilo nužno rješenje”.
U međuvremenu, kako je dodao, kotorski izbori su formalno okončani jer je Ustavni sud odlučio po izbornim žalbama, utvrđeni su konačni rezultati izbora i konstituisan je novi skupštinski saziv, čime su stvorene pretpostavke da se Jokić izabere u skladu sa zakonom.
DPS je predsjedniku kotorskog parlamenta Vojinu Batuti podnio krajem januara inicijativu za skraćenje mandata SO, tražeći da se sjednica zakaže do 6. februara. Inicijativu je potpisalo 11 odbornika DPS-a, Evropskog saveza i Hrvatske građanske inicijative, uz ocjenu da Jokić nema većinu i da “uzurpira funkciju”, što, kako navode, potvrđuje i izostanak javne rasprave o budžetu za 2026. Zahtjev za raspuštanje SO temelje na članu 56 Zakona o lokalnoj samoupravi.
Sjednica SO je zakazana za petak, 6. februar, a prema nezvaničnim informacijama “Vijesti”, inicijativa DPS-a biće odbijena jer 18 odbornika podržava Jokića.
On je krajem januara odgovorio DPS-u da je pravo nauka koja se izučava, “a ne nasumično ubadanje članova zakona za saopštenja i inicijative lišene smisla”. Kako je kazao, da bi se predsjednik opštine birao, najprije prethodno mora ili isteći mandat na koji je biran, ili mu se mandat prekinuti po sili zakona, ili ga skupština razriješiti.
“Nijedan od ovih uslova nije nastupio, pa s tim u vezi nije ni moguće ni potrebno birati predsjednika Opštine”, istakao je Jokić.
Preporučio je opoziciji da parlamentu podnesu inicijativu za razrješenje predsjednika opštine ili skraćenje mandata SO “ako za to nađu 17 glasova”.
“Kako i oni i ja znamo da ne postoji ni teoretska šansa za takvim ishodom, zbog njih samih i njihovog dostojanstva ih najljubaznije molim da se uozbilje i budu prava agilna opozicija. Ovako kako sad rade ne valja nikome - ni njima, ni nama”, naveo je Jokić.
Ministarstvo pokrenulo nadzor
DPS je od Ministarstva javne uprave tražio hitno sprovođenje inspekcijskog nadzora nad zakonitošću rada organa lokalne samouprave, kako bi se nedvosmisleno utvrdilo da li je izbor predsjednika Opštine Kotor izvršen u skladu sa važećim pravnim okvirom.
Iz DPS-a su u utorak saopštili da Ministarstvo, time što se nije oglasilo “uprkos ozbiljnosti situacije i njenim dalekosežnim posljedicama po funkcionisanje lokalne samouprave”, dodatno produbljuje institucionalnu krizu u Opštini Kotor.
Iz tog resora juče su kazali da su, kao i u svim sličnim slučajevima do sada, reagovali bez odlaganja i pokrenuli postupak nadzora.
“Nakon što postupak bude okončan, javnost će blagovremeno biti upoznata s njegovim ishodom, a nadležni organi dobiće službena obavještenja u konkretnom predmetu”, rekli su.
“Presude kažu da se predsjednik ne može birati prije isteka mandata”
Jokić je “Vijestima” juče rekao da postoje presude Vrhovnog i Upravnog suda iz 2024. i 2022. godine, u kojima se jasno navodi da predsjednik opštine ne može biti biran prije isteka mandata prethodnog.
Podsjetio je da se presude odnose na slučaj Ivana Vukovića (DPS) koji je za gradonačelnika Podgorice ponovo izabran 5. jula 2022. godine, prije isteka mandata.
Upravni, pa Vrhovni sud su odluku Skupštine Glavnog grada o izboru Vukovića poništili po tužbi Demokrata.
“Upravni sud pravilno nalazi da je za izbor predsjednika opštine neophodna pretpostavka - prestanak mandata gradonačelnika na jedan od zakonom propisanih načina, da bi se moglo pristupiti novom izboru”, piše u presudi Vrhovnog suda.
Vuković je za gradonačelinka Podgorice prvi put izabran 31. jula 2018, što znači da mu je četvorogodišnji mandat isticao 31. jula 2022.
Bonus video:
