NOVI SPOR

Ni UNESCO ne može da vrati blago sa Partenona

Grčka traži nazad djelove friza od 1983, kada je ministar kulture bila glumica Melina Merkuri
154 pregleda 1 komentar(a)
friz Partenon, Foto: Reuters
friz Partenon, Foto: Reuters
Ažurirano: 04.04.2019. 15:58h

Grčka vlada osudila je odbijanje Velike Britanije da agencija UN za obrazovanje, nauku i kulturu (Unesko) posreduje u sporu oko vraćanja mermernog friza sa Partenona, iz Londona u Atinu.

“Osuđujemo britansko odbijanje poziva Uneska da pokrene arbitražni postupak o vraćanju friza s Partenona iz Britanskom muzeja u Atinu”, izjavio je grčki ministar kulture Nikos Ksidakis, prenosi Beta.

Komitet za restituciju kulturnih dobara Uneska predložio je u oktoboru 2014. da bude posrednik uz sporu između Britanije i Grčke.

Direktor Britanskog muzeja u kojem se nalazi ovaj  friz , Ričard Lambert, uputio je ove nedjelje pismo atinskim vlastima u kojem navodi da njegova zemlja odbija posredovanje Uneska.

“Britanski muzej želi da uskladi svoje i želje Uneska u očuvanju ugrožene kulturne baštine, ali skulpture Partenona koje su pažljivo očuvane, ne spadaju u tu kategoriju”, navodi se u pismu.

Lambert je dodao da muzej u Londonu želi dobre odnose s grčkim kolegama na bazi partnerstva, a ne na bazi dvije vlade. “Zbog toga smatramo da intervencija Uneska nije najbolji način za saradnju”, dodao je direktor Britanskog muzeja.

Grčki ministar je rekao da Britanija “stalno pokušava da umanji značaj tog međudržavnog pitanja”, dodajući da to nije samo spor između dva muzeja.

Grčka tvrdi da je dio friza sa Partenona, koji je izgrađen u 5. vijeku p.n.e. na Akropolju, ilegalno prebačen u Veliku Britaniju početkom 19. vijeka.

Britanski muzej, u kojem je  friz  izložen, i britanske vlasti uzvraćaju da je za taj vrijedni arheološki nalaz bolje da bude pohranjen u Londonu.

Britanski diplomata, lord Elgin je 1803, uz dozvolu Otomanskog carstva pod čijom je vlašću tada bila teritorija Grčke, djelove friza s Partenona odnio u London i prodao Britanskom muzeju gdje su sada izloženi. Grčka ih traži nazad od 1983, kada je kampanju otpočela glumica, zatim ministarka kulture Melina Merkuri.

Partenon, hram zaštitnice grada Atine, nastao između 447. i 432. prije nove ere, jedan je od najviših arhitektonskih simbola zapadne civilizacije i spomenik na koji su Grci najviše ponosni.

Iako su hrišćani svojevremeno demolirali dostupne skulpture na Akropolju, a drevni hramovi potom služili kao izvor građevinskog materijala,  friz  Partenona je bio gotovo netaknut do 1687. godine kada ga je, tokom opsade, pogodio mletački top.

Preporučujemo za Vas