Kako je „Toy Story” doveo Stiva Džobsa do statusa milijardera

Prvi vikend prikazivanja najnovijeg nastavka filma koji je Pixar pretvorio u velesilu, a Stiva Džobsa u milijardera, donio je najveću zaradu u istoriji franšize “Toy Story”. Više od 30 godina nakon što je originalni film objavljen, “Toy Story 5” je tokom premijernog vikenda zaradio nevjerovatnih 312 miliona dolara, nadmašivši debi filma “Toy Story 4”, koji je 2019. godine ostvario 238 miliona dolara.

Novi film prati Vudija i Baza kako se bore sa sjajnim novim tabletom za pažnju svoje vlasnice Boni, a već je premašio svoj impresivni budžet od 250 miliona dolara i zaključno sa prikazivanjem tokom drugog vikenda bilježi cifru od 400 miliona dolara zarade od prodatih bioskopskij ulaznica na svjetskom nivou. S obzirom na to da je dodatnih 100 miliona dolara uložene u marketing znači da je film tek prešao granicu profitabilnosti. Međutim, ako je suditi po rezultatima prvog i drugog vikenda, “Toy Story 5” je na putu da obori brojne rekorde, piše Fortune.

Od izlaska prvog filma 1995. godine, ova franšiza je kompaniji Disney, koja je kupila Pixar 2006. godine, donijela oko 16 milijardi dolara prihoda. Tome su doprinijeli ne samo bioskopski rezultati, već i prodaja potrošačkih proizvoda, video-igara i izdavačkih sadržaja.

Iako je “Toy Story” jedna od najvećih Pixarovih uspješnih priča, manje je poznata uloga koju je imao suosnivač Applea, Stiv Džobs. Nakon što je 1985. godine bio primoran da napusti Apple, Džobs je tražio nove projekte na spoju kreativnosti i tehnologije. Preko jednog poznanstva naišao je na tadašnji odjel za kompjutersku animaciju u okviru produkcijske kuće Lucasfilm, čiji je osnivač bio tvorac Ratova zvijezda, Džordž Lukas. Džobs je odmah bio impresioniran, kako je zapisao Volter Ajzakson u svojoj biografiji osnivača Applea.

Ova mala grupa unutar Lucasfilma bavila se razvojem hardvera i softvera za digitalno renderovanje slika, ali je imala i tim za izradu kratkih animiranih filmova koji je predvodio zaljubljenik u crtane filmove Džon Laseter. Laseter će kasnije postati glavni kreativni direktor Pixara i Disney Animation Studiosa.

Lukas je u to vrijeme prolazio kroz razvod i želio je da proda taj odjel, ali nije uspijevao da pronađe kupca. Zato je Ed Katmul, kasniji predsjednik Pixara, kontaktirao Džobsa sa idejom da investira u kompaniju kako bi njeni zaposleni mogli da je vode. Za Džobsa to nije bilo teško odlučiti.

“Želio sam da je kupim jer sam bio veoma zainteresovan za kompjutersku grafiku”, rekao je Ajzaksonu.

“Shvatio sam da su mnogo ispred drugih u spajanju umjetnosti i tehnologije, što me je oduvijek fasciniralo”, dodao je on.

Na kraju je Džobs platio Lucasfilmu 5 miliona dolara za taj odjel i uložio još 5 miliona dolara u kompaniju. Iako je to bilo manje od onoga što je Lukas tražio, postignut je dogovor prema kojem je Džobs dobio 70 odsto vlasništva u kompaniji koja će postati Pixar, dok je ostatak podijeljen zaposlenima.

Džobs je u početku smatrao da će hardver biti glavni izvor prihoda Pixara. Kompanija je 1986. predstavila Pixar Image Computer, koji je ostvario određeni uspjeh u medicinskoj industriji zahvaljujući mogućnosti prikaza podataka sa CT skenera i drugim primjenama.

Ipak, iste godine kratki film “Luxo Jr.”, Laseterova priča o dvije animirane lampe, bio je nominovan za Oskara. To je uvjerilo Džobsa da Pixar može postati lider u animaciji.

“Naš film je bio jedini koji je imao umjetničku vrijednost, a ne samo dobru tehnologiju. Pixar je bio upravo spoj toga, baš kao što je bio i Macintosh”, rekao je Džobs.

Do 1990. godine Džobs je prodao hardverski dio kompanije firmi Vicom Systems za svega 2 miliona dolara. Ono što je ostalo nije bilo bez problema. Džobs je više puta morao da ulaže sopstveni novac kako bi kompanija opstala. Navodno je razmatrao i prodaju Pixara kompanijama poput Microsofta ili čak Hallmarka.

U međuvremenu, Disney i Pixar su godinama sarađivali. Disney je licencirao Pixarov sistem Computer Animation Production kako bi modernizovao sopstveni animacioni odjel, što je Disney učinilo najvećim Pixarovim klijentom u to vrijeme. Nadovezujući se na tu saradnju, dvije kompanije su 1991. godine odlučile da zajedno rade na filmu koji je Laseter predložio - “Toy Story”.

Međutim, film nije od početka smatran sigurnim uspjehom. Niz izmjena scenarija kako bi priča bila “oštrija” doveo je čak do toga da Disney privremeno obustavi produkciju. Kada se to dogodilo, Džobs je nastavio da finansira rad iz sopstvenog džepa i snažno podržavao Pixar.

Nakon brojnih izmjena scenarija, Džobs je bio oduševljen filmom i često je pozivao prijatelje, među kojima je bio i Leri Elison, da u njegovoj kući gledaju završene scene, navodi Ajzakson.

Iako je bio poznat kao perfekcionista koji se miješao u svaki detalj Appleovih proizvoda, Džobs je uglavnom držao distancu od kreativnog procesa u Pixaru.

Godine 1995. “Toy Story” je postao prvi dugometražni potpuno kompjuterski animirani film i odmah ostvario ogroman uspjeh. Film je zaradio oko 400 miliona dolara, više od dvanaest puta od svog produkcionog budžeta.

Pixar je izašao na berzu ubrzo nakon premijere filma i premašio sva očekivanja. Akcije, za koje se očekivalo da će se trgovati po cijeni između 12 i 14 dolara, završile su prvi dan na 39 dolara po akciji. Time je Džobs preko noći postao milijarder “na papiru”.

Do 1997. godine Džobs se vratio u Apple i kasnije transformisao kompaniju u globalnog tehnološkog giganta. Ipak, upravo je Pixar bio kompanija koja ga je prva dovela do statusa milijardera.

U godinama nakon izlaska na berzu, Pixar je snimio neke od svojih najpoznatijih filmova, uključujući “Monsters, Inc.”, “Finding Nemo” i “The Incredibles”. Nakon što ga je kupio Disney, Pixar je nastavio niz uspjeha filmovima kao što su “Inside Out”, “Coco” i najnoviji “Hoppers”, koji je premijerno prikazan ranije ove godine.

Džobs je 2006. godine prodao Pixar Disneyju za 7,4 milijarde dolara u akcijama, a samo njegov udio vrijedio je oko 4,6 milijardi dolara. Time je postao najveći pojedinačni akcionar Disneyja sa udjelom od 7 odsto, većim od udjela bilo kog člana porodice Disney u to vrijeme.

Pixar je izašao na berzu ubrzo nakon premijere filma i premašio sva očekivanja. Akcije, za koje se očekivalo da će se trgovati po cijeni između 12 i 14 dolara, završile su prvi dan na 39 dolara po akciji. Time je Džobs preko noći postao milijarder "na papiru"