U Poljskoj žalost zbog masakra u Krakovu, gradovi pojačavaju mjere bezbjednosti

U Poljskoj su danas i sjutra zastave na pola koplja, otkazane su manifestacije, proglašena je dvodnevna žalost povodom subotnjeg masakra kada je napadač uletio automobilom na Glavni trg u Krakovu i počeo da puca nasumično na prolaznike, ubio šest ljudi, 15 ranio a prethodno ubio kod kuće svoje roditelje i sestru.

U Krakovu su dani žalosti proglašeni do 11. novembra.

"Stanje povrijeđenih policajaca je jutros bolje ali ne takvo da možemo da odahnemo s olakšanjem. Stanje ostalih povrijeđenih kreće se od teških povreda do lakih. Napadač je i dalje u kritičnom stanju", kazao je poljskoj televiziji TVN24 predsednik Malopoljskog regiona Kšištof Klenčar.

Među žrtvama subotnjeg masakra u Krakovu su i strani državljani, od četiri ubijene žene i dva muškarca jedan je državljanin Velike Britanije potvrdila je policija.

Među povredjenima su državljani Rusije i drugih evropskih država, a tih petoro stranaca zadobilo je povrede i u bolnici su. Nekoliko povrijeđenih su kočijaši fijakera koji voze turiste po istorijskom centru Krakova.

Policija je u gradu Ostrovjec Švjentokžišski u stanu napadača sinoć zatekla mrtve njegove roditelje i sestru, sa prostrelnim ranama a u stanu je nađeno sedam komada oružja.

Fotografije iz Ostrovjeca Švjentokžišskog

Policija i mediji su ranije saopštili da je napadač, 24-godišnji Mihal O. strugar iz tog grada na jugu Poljske, fasciniran, prema prvim saznanjima istrage esktremističkom ultranacionalističkom ideologijom, da je, kao i njegov otac član streljačkog kluba, legalno je posjedovao dva komada vatrenog oružja, otac 11 komada.

Poljski gradovi preduzimaju pojačane mjere bezbjednosti, posebno što cijelu zemlju čeka burna proslava nacionalnog praznika 11. novembra kada tradicionalno izlaze na ulice desetine hiljada nacionalista i desničarskih ekstremista u Marševe nezavisnosti, ali počinju i tradicionalni vašari povodom dana svetog Marćina.

U Varšavi su postavljene betonske prepreke u centru, a u Vroclavu, na jugozapadu Poljske koji je takođe omiljena destinacija stranih turista raspoređena je policija na prilazima centralnom trgu da spriječi da neko kao u Krakovu automobilom uleti u pješačku zonu punu turista i drugih prolaznika.

Lider poljskih opozicionih konzervativnih nacionalista, stranke Pravo i Pravda, Jaroslav Kačinjski zatražio je danas da pristalice opozicione konzervativne i radikalne desnice koji borave u šatorima ispred Ustavnog suda u Varšavi odustanu u danima žalosti od najavljenih pohoda i protesta protiv vlade premijera Donalda Tuska.

"Jaroslav Kačinjski moli da na taj način odamo poštu nevinim žrtvama napada u Krakovu", poručio je portparol Prava i Pravde, Rafal Bohenjek na mreži Iks.

Iako je protest ispred Ustavnog suda počeo 30. oktobra, kada su demonstranti sjekli ogradu i na čelu sa Kačinjskim pokušali silom da provale u Ustavni sud preko kordona policije, pred sudom grupice demonstranata kampuju još od sredine septembra. Tada se izborom novih sudija Ustavnog suda odnos snaga među sudijama preokrenuo na štetu sada opozicionih konzervativaca.

Apel Kačinjskog da njegove pristalice poštuju dane žalosti došao je poslije oštre kritike da se protest pretvorio u svojevrsni poljski "Ćacilend" ispred Ustavnog suda, koji desničarska TV Republika koristi i da prodaje neke posebne protestne satove a jedan od poslanika Prava i Pravde pjeva stare hitove sa riječima prepravljenim da pjesma napada sadašnju proevropsku liberalnu vladu.

Premijer Donald Tusk apelovao je na sve na poljskoj političkoj sceni da prestanu da zloupotrebljavaju tragediju u Krakovu za sticanje političkih poena.

Kao i tokom serije napada učenika noževima u poljskim školama u oktobru i sada se tragedija koristi da pokaže da su navodno policajci stigli kasno na Glavni trg jer ih je Tusk poslao u Varšavu da razbijaju proteste opozicije iako je policija odmah bila na mjestu, a prve pucnje sa napadačem policajci su razmijenili nakon svega tri minuta.

Još prije mjesec dana povodom crne serije, šest napada nožem u poljskim školama Tusk je upozorio da se nasilje sa društvnih mreža i iz istupanja političara preliva na ulicu.

"To su spontani postupci koji su odraz aktivnosti na mrežama. Posljednjih godina i mjeseci primjećujemo porast fascinacije nasiljem. Suočeni smo kako u Poljskoj tako i širom svijeta sa vrlo mračnom modom nasilja", rekao je Tusk.

Premijer je upozorio da poljske službe posebnu pažnju obraćaju na grupe mladih na mrežama koje fascinira nasilje u vrijeme Drugog svjetskog rata i tragaju za fašističkim i nacističkim sadržajima.