Napad dronom na brodove za prevoz gasa u egipatskoj mediteranskoj luci Damieta ukazao je na mogućnost otvaranja novog fronta u ratu između SAD-a i Irana, povećavajući bojazan od ugrožavanja plovidbe kroz Suecki kanal, posljednju preostalu bezbjednu izvoznu rutu za saudijsku naftu.
Egipatska vlada saopštila je danas da je preliminarna istraga pokazala da je neidentifikovani dron u srijedu izazvao požar na dva broda u luci Damieta, u blizini Sueckog kanala, koji povezuje Sredozemno i Crveno more.
Nijedna grupa nije preuzela odgovornost, saopštila je vlada, dodajući da vlasti preduzimaju mjere radi zaštite nacionalne bezbjednosti Egipta.
Izvori iz trgovinskih krugova upoznati sa incidentom naveli su da je dron pogodio tanker za skladištenje gasa Energos Winter, koji je u američkom vlasništvu, izazvavši požar koji se proširio na drugi brod.
Američka vojska je tokom noći saopštila da je gađala vojne komandne centre i objekte za dronove iranske Revolucionarne garde, nakon što je Teheran otvorio vatru na američke snage u regionu.
Iranski državni mediji, pozivajući se na Revolucionarnu gardu, objavili su da su u američkim napadima na ostrvo Kešm poginula tri civila, dok je dvoje djece ranjeno. U provinciji Zandžan poginula su tri pripadnika Garde.
Guverner provincije Huzestan, kojeg su citirali iranski državni mediji, rekao je da su u napadima tokom noći oštećena dva kompleksa studentskih domova u gradu Ahvaz, na jugozapadu zemlje.
Korpus islamske revolucionarne garde saopštio je da je, kao odgovor na američke napade, gađao bazu Azrak u Jordanu, kojom upravljaju Sjedinjene Američke Države.
„Uz božju pomoć, agresor će danas biti kažnjen“, navedeno je ranije u saopštenju koje su prenijeli državni mediji.
Američke baze u Jordanu u posljednje vrijeme su postale glavne mete iranskih napada. Jordanske oružane snage saopštile su ranije danas da su presrele pet iranskih raketa.
U iranskom napadu pogođena je i zgrada u vlasništvu kineske kompanije na sjeveru Kuvajta, pri čemu je poginuo jedan radnik, a pričinjena je velika materijalna šteta, saopštilo je kuvajtsko Ministarstvo odbrane.
Saudijska Arabija je u srijedu, prvi put tokom petomjesečnog rata, javno učestvovala u napadima zajedno sa američkim snagama, gađajući grupe povezane sa Iranom na istoku Iraka. Napadi su izvedeni kao odgovor na napade dronovima na saudijske naftne objekte, pokrenute sa teritorije Iraka.
Nakon zajedničkih napada, saudijski ministar odbrane sastao se u srijedu u Vašingtonu sa potpredsjednikom SAD Džej Di Vensom kako bi pozvao administraciju predsjednika Donalda Trampa da dodatno ne eskalira sukob, rekla su Rojtersu dva izvora.
Rat je počeo u februaru, kada su SAD i Izrael pokrenuli kampanju bombardovanja Irana, za koju je Tramp rekao da će trajati svega nekoliko sedmica. Privremeni sporazum o prekidu vatre, postignut u junu, propao je nakon obnove sukoba oko Hormuškog moreuza, ključnog plovnog puta za koji Iran tvrdi da ga sada kontroliše.
Najnoviji napadi u Iraku i Egiptu zaprijetili su da u sukob uvuku još zemalja Bliskog istoka, nakon što su Huti u Jemenu, povezani sa Iranom, prošle sedmice proglasili pomorsku blokadu Saudijske Arabije, ugrozivši alternativnu rutu kroz Crveno more za izvoz saudijske nafte u Aziju.
Napadi hutskih militanata na brodove naveli su londonsko tržište pomorskog osiguranja da proširi zonu „visokog rizika“ u Crvenom moru, tako da obuhvati veći dio obale uz saudijske luke.
Tramp je rekao da će snažno odgovoriti Iranu zbog ispaljivanja raketa na američke snage, ali i da Vašington i dalje nastoji da postigne mirovni sporazum kojim bi bio okončan sukob koji je uzdrmao svjetska energetska i finansijska tržišta.
Cijene nafte su porasle u srijedu više od osam odsto, da bi danas, u nestabilnom trgovanju, pale za jedan odsto. Referentna cijena nafte Brent kretala se nešto ispod 90 dolara po barelu.
Iran je u srijedu saopštio da je pogodio tri tankera koja su pokušala da prođu kroz Hormuški moreuz nedozvoljenom rutom.
Međutim, tanker za prevoz tečnog prirodnog gasa pod kontrolom kompanije QatarEnergy tokom noći je izašao iz moreuza. Prema podacima o praćenju brodova, to je prvi takav brod koji je napustio taj plovni put od 11. jula. Iranska poluzvanična novinska agencija Fars objavila je da je Teheran odobrio prolazak tog tankera.
Oman je Iranu predstavio plan, koji podržavaju zalivske države, za upravljanje Hormuškim moreuzom, uključujući naplatu dobrovoljnih naknada za njegovo korišćenje, rekli su izvori Rojtersu u utorak.
Teheran je u srijedu odbacio omanski predlog, ali je iranska poluzvanična novinska agencija ILNA prenijela izjavu portparola Ministarstva vanjskih poslova Esmaila Bageija da se razgovori sa Omanom o Hormuškom moreuzu nastavljaju.
Nakon što je rat razotkrio nedostatke u sposobnosti Irana da zaštiti vojne objekte i stratešku infrastrukturu, očekivalo se da Teheran u roku od nekoliko sedmica primi prvu pošiljku od ukupno do 400 kineskih prenosivih lansera raketa za protivvazdušnu odbranu, rekla su Rojtersu tri izvora upoznata sa dogovorom.
Iransko Ministarstvo vanjskih poslova nije odmah odgovorilo na zahtjev za komentar, dok je kinesko Ministarstvo vanjskih poslova negiralo te navode.
Pogledajte još:
Preuzmi aplikaciju i prati vijesti
PRATITE NAS NA
