Rumunsko muzičko nasljeđe, džez i autorske kompozicije Ramone Horvat

Susret rumunskog muzičkog nasljeđa sa savremenim džezom i crnogorskom scenom, ali i priliku da se čuje kako se muzika mijenja kada se prenosi iz jednog kulturnog prostora u drugi, pružiće podgoričkoj publici poznata rumunska džez pijanistkinja i kompozitorka Ramona Horvat.

Ona će sjutra nastupiti u Velikoj sali Kulturno-informativnog centra “Budo Tomović”, u okviru manifestacije “Dani Rumunije u Crnoj Gori” (Zilele României în Montenegru). Koncert počinje u 19 časova, a Horvat je za ovu priliku pripremila program u kojem se susreću rumunsko muzičko nasljeđe, džez i njene autorske kompozicije. Ulaz je slobodan.

Biće ovo njeno drugo gostovanje u KIC-u, i to nakon što je 2023. godine nastupila u okviru manifestacije “Mjesec poštovanja džeza u Crnoj Gori - JAM 2023”. Tom prilikom nije krila oduševljenje organizacijom manifestacije, ali i Crnom Gorom. Ovoga puta, Horvat u Podgoricu dolazi u drugačijem izvođačkom formatu i sa programom posvećenim rumunskoj kulturi i savremenom stvaralaštvu, a koncert će istovremeno biti prilika za njenu prvu saradnju sa crnogorskim džez muzičarima.

Tako će istaknuta pijanistkinja i kompozitorka nastupiti sa saksofonistom Stefanom Pavićevićem i bubnjarem Slavenom Ljujićem, dok će im se pridružiti i njen dugogodišnji muzički saradnik i pratilac, ugledni francuski džez kontrabasista Nikolas Ražo (Nicolas Rageau).

“Prepoznatljiva po svojoj virtuoznosti, harizmi i neodoljivom svingu, Ramona Horvat, koja živi i stvara u Parizu, donosi svoj uzbudljivi eklektični muzički univerzum u Podgoricu. Kvartet će kroz jezik džeza donijeti spoj tradicionalnih rumunskih melodija i autorskih kompozicija Ramone Horvat, vodeći publiku na muzičko putovanje gdje se bogato rumunsko muzičko nasljeđe susreće sa živopisnim duhom Podgorice”, ističe se u saopštenju KIC-a.

Publika će biti u prilici da uživa u programu u kojem nasljeđe jedne kulture nije samo statična tradicija, već predstavlja materijal koji može da dobije novi život kroz savremeni izraz. Upravo je to autentičnost muzičkog stvaralaštva Ramone Horvat, koja je od ranog djetinjstva bila okružena različitim muzičkim uticajima.

Njenu muziku karakterišu virtuoznost, izražen osjećaj za sving i spoj tradicije sa savremenim autorskim pristupom. Časopis “JazzHot” opisao ju je kao pijanistkinju koja “potpuno vlada instrumentom”, dok je “Pianist Magazine” istakao njenu virtuoznost i inspiraciju velikanima džeza. Ipak, njen dosadašnji rad teško je svesti na jednu stilsku odrednicu. Od rumunskih i romskih muzičkih uticaja, preko američkog džeza i klasične muzike, do iskustva pariške scene, Horvat je izgradila izraz koji počiva upravo na susretu različitih tradicija.

Tako će rumunske melodije dobiti novi kontekst kroz džez, dok će se u kvartetu Horvat, Rageaua, Pavićevića i Ljujića spojiti muzičari različitih generacija, sredina i iskustava. U kontekstu manifestacije “Dani Rumunije u Crnoj Gori”, može se reći da koncert u KIC-u otvara prostor za savremeno čitanje muzike Ramone Horvat, ali i rumunske tradicije i kulture, kroz dijalog sa Crnom Gorom.

Rođena je u Bukureštu, a muzikom se počela baviti veoma rano. Klavir je, navodi se u njenoj biografiji, počela da svira po sluhu sa svega tri godine, dok je sa šest godina krenula u muzičku školu. Sa 23 godine završila je studije klavira na Nacionalnom univerzitetu za muziku u Bukureštu, stekavši diplomu za solo klavir.

Iako je klasično muzičko obrazovanje predstavljalo temelj njenog kasnijeg rada, džez je u njen život ušao mnogo prije toga. Kao djevojčica ga je otkrivala slušajući emisiju “Jazz Hour” Willisa Conovera na Glasu Amerike, ali je istovremeno upijala američke pjesme, tradicionalnu i romsku muziku, kubanske bolere i klasični repertoar.

“Različiti muzički jezici tako su od početka postojali paralelno u njenom slušanju, a kasnije će postati dio njenog autorskog izraza”, navodi se u biografiji.

Važan trenutak u njenom prelasku ka džezu bio je susret sa mađarsko-rumunskim američkim pijanistom Jancyjem Korossyjem, koji predstavlja jednu od značajnih figura međunarodnog džeza iza Gvozdene zavjese tokom pedesetih i šezdesetih godina. Nakon susreta sa njim, Horvat se u potpunosti okreće džezu, a oni zajedno nastupaju na evropskim scenama.

U Pariz se preselila 2010. godine. Tamo je formirala trio sa kontrabasistom Guillaumeom Duvignauom i bubnjarem Frédéricom Sicartom. Dvije godine kasnije počinje njena dugogodišnja saradnja sa kontrabasistom Ražom sa kojim će nastupiti i ovog puta u Podgorici.

Prvi album, “XS Bird”, objavila je 2015. godine za izdavačku kuću Black&Blue, a bio je posvećen upravo Korossyju i proglašen je rumunskim džez albumom godine. Uslijedili su “Lotus Blossom” iz 2017. godine, kao i “Le Sucrier Velours” iz 2019, album koji je snimila u duetu sa Ražom i koji je dodatno učvrstio njeno mjesto na pariškoj džez sceni, navodi se u njenoj biografiji.

Objavila je “Carmen’s Karma” 2023. godine - album u triju u kojem se ponovo susreću džez i klasična muzika, ali na način koji pokazuje širinu njenog muzičkog interesa i sklonost ka spajanju različitih izraza. Album je naišao na dobre reakcije međunarodne muzičke štampe.

Posljednjih godina, Horvat je nastupala na značajnim evropskim scenama, predstavljajući Rumuniju na različitim zvaničnim evropskim kulturnim događajima. Njeno gostovanje u Podgorici organizuje Ambasada Rumunije u Crnoj Gori u saradnji sa KIC-om “Budo Tomović”, a već 12. oktobra, umjetnica nastavlja sa svojom turnejom u Parizu, zatim slijede Bukurešt, Budimpešta, Prag...