Knjiga “Teatralnost mjesta: ambijentalno pozorište Crne Gore” autora Janka Ljumovića, profesora Fakulteta dramskih umjetnosti Univerziteta Crne Gore i pozorišnog producenta, predstavljena je sinoć na Sceni Studio Crnogorskog narodnog pozorišta (CNP), u okviru programa obilježavanja 13. novembra. Njegoševog dana.
Publikacija, koju su zajednički objavili Crnogorsko narodno pozorište, Grad teatar Budva i Matica crnogorska, bavi se razvojem i specifičnostima ambijentalnog pozorišta u Crnoj Gori, istražujući odnos između mjesta izvođenja, vremena, umjetničkog izraza i publike.
Razgovor je moderirala Zorana Kralj, koja je istakla da je riječ o jedinstvenoj istraživačkoj studiji i značajnom doprinosu domaćoj teatrologiji.
Pozorišni kritičar i teatrolog Aleksandar Milosavljević ukazao je na važnost Ljumovićevog pristupa, posebno na analizu načina na koji prostor ne predstavlja samo okvir pozorišne izvedbe, već aktivno učestvuje u stvaranju njenog značenja. Prema njegovim riječima, knjiga prevazilazi okvire klasične teatrološke studije jer povezuje teorijska promišljanja sa dramaturškim, rediteljskim i praktičnim iskustvima. Istakao je i da bi trebalo da postane dio obavezne literature na fakultetima dramskih umjetnosti i drugim akademskim institucijama.
Umjetnička direktorica CNP-a Marija Sarap ocijenila je da Ljumović ambijentalni teatar sagledava kroz složen odnos mjesta, vremena i duha, pretvarajući ih u međusobno povezane elemente pozorišnog izraza. Naglasila je da publikacija predstavlja vrijedan doprinos svima koji se bave stvaranjem i proučavanjem pozorišta, ali i onima koji u njemu prepoznaju važan dio svog umjetničkog iskustva.
O značaju knjige za Grad teatar Budva govorila je direktorica te institucije Ivana Lazović, podsjećajući da su predstave ovog festivala značajno zastupljene u Ljumovićevom istraživanju, posebno zbog velikog broja ambijentalnih izvedbi tokom prve decenije njegovog postojanja.
Lazović je istakla da Grad teatar i danas nastoji da njeguje ovaj oblik pozorišnog stvaralaštva, u kojem prostor, izvođači i publika postaju ravnopravni činioci umjetničkog događaja. Knjigu je ocijenila i kao podsticaj za ponovno otvaranje prostora poput plaža, parkova i manastira za pozorišne izvedbe.
Govoreći o nastanku publikacije, autor Janko Ljumović istakao je da je rad na knjizi bio uzbudljiv istraživački proces, tokom kojeg je nastojao da teorijska saznanja poveže sa sopstvenim iskustvom pozorišnog producenta i gledaoca. Posebno je izdvojio iskustvo festivala KotorArt, koje je imalo značajno mjesto u njegovom promišljanju ambijentalnog teatra.
Ljumović je objasnio da knjigu nije pisao kao istoriju ambijentalnog pozorišta, već kao otvoren prostor za njegovo dalje istraživanje i razvoj. Tome odgovara i epilog pod nazivom “Otvoren kraj”, u kojem uvodi dodatne primjere predstava i ambijenata, ostavljajući prostor za nova tumačenja i stvaralačke pristupe.
“Sve to je otvoren narativ za dalje promišljanje, za buduće stvaraoce i njihove ideje za aktiviranje novih prostora”, poručio je Ljumović.
Urednik knjige je Stefan Bošković, recenzenti su Aleksandar Milosavljević i prof. dr Ana Stojanoska, dok grafičko oblikovanje potpisuje Sandra Đurović.
Janko Ljumović redovni je profesor Fakulteta dramskih umjetnosti Univerziteta Crne Gore i pozorišni producent. Autor je više knjiga i studija iz oblasti kulture i pozorišta, među kojima su “Kultura page” (2007), “Produkcija značenja” (2011), “Pozorište kao kapital” (2020) i “Svijet umjetničkih profesija - drama i pozorište” (2020). Urednik je i kourednik brojnih zbornika i monografskih publikacija.
Pogledajte još:
Preuzmi aplikaciju i prati vijesti
PRATITE NAS NA
