Partijska, ne državna službenica: Ministarstvu nije sporno što je državna sekretarka poistovjetila rad partije i resora

Ministarstvo odbrane ne vidi ništa sporno u tome što je državna sekretarka Sandra Radević, u zvaničnom saopštenju, poistovijetila rad tog resora i partije čiji je član - Demokrata.

Radević je u četvrtak, odgovarajući poslaniku Socijaldemokrata (SD) Nikoli Zirojeviću, u saopštenju Ministarstva odbrane, između ostalog, kazala da se “... mi u Demokratama i Ministarstvu odbrane zalažemo da ti (disciplinski) postupci traju kraće i budu mnogo efikasniji...”.

Ona i parlamentarac SD-a su tog dana, putem medija, više puta “razmijenili mišljenja”, a vezano za snimak pripadnika Vojske Crne Gore (VCG), na kom taj vojnik pjeva stihove iz pjesme o četničkom komandantu i ratnom zločincu Dragoljubu Draži Mihailoviću.

Iz resora odbrane, kojim rukovodi Dragan Krapović (Demokrate), prekjuče su “Vijestima” kazali da državna sekretarka nije službenica tog resora, već politički delegirano lice koje funkciju obavlja u okviru mandata ministra i Vlade, navodeći da se samim tim, njen status, prava i odgovornosti razlikuju od statusa državnih službenika i namještenika zaposlenih u državnoj upravi.

“U tom kontekstu, javni nastupi državne sekretarke predstavljaju ne samo politički i profesionalni izraz stavova resora koji predstavlja, već predstavlja i politike koje sprovodi aktuelna Vlada. Istovremeno, činjenica da je riječ o politički imenovanom licu podrazumijeva i pravo na politički angažman, u skladu s važećim propisima i standardima koji uređuju vršenje javnih funkcija”, piše u odgovoru redakciji.

Dodali su i da ostaju posvećeni profesionalnom, transparentnom i odgovornom informisanju javnosti, uz “jasno razdvajanje administrativnih i političkih nadležnosti definisanih zakonom”.

S druge strane, sagovornici “Vijesti” ocijenili su da svaki javni funkcioner mora jasno da pravi razliku između partijskog i državnog djelovanja, posebno kad nastupa u ime institucije sistema. Istakli su i da nije primjereno da se u zvaničnoj komunikaciji koriste forumulacije koje mogu da stvore utisak poistovjećivanja državne institucije s partijom, kao i da je problematično kad javnost mora da analizira da li se neko obraća u ime stranke kojoj pripada ili ministarstva u kom ima rukovodeću poziciju.

Upravo je stranka Alekse Bečića, za vrijeme njihovog opozicionog djelovanja, bila jedna od “glasnijih” kad je u pitanju bila kritika bivšeg režima Demokratske partije socijalista (DPS), a koja se ticala politizacije državnih institucija i izjednačavanja partijskog i državnog.

Marić: Ministarstva nisu partijske organizacije

Koordinator u Centru za građanske slobode (CEGAS), Boris Marić rekao je “Vijestima” da svaki javni funkcioner mora jasno da pravi razliku između partijskog i državnog djelovanja, posebno kad nastupa u ime institucije sistema. Naveo je da ministarstva nisu partijske organizacije nego državni organi koji moraju jednako predstavljati sve građane, bez obzira na političko opredjeljenje.

“U tom smislu, mislim da nije primjereno da se u zvaničnoj komunikaciji Ministarstva odbrane koriste formulacije koje stvaraju utisak poistovjećivanja državne institucije sa političkom partijom. Upravo su takve prakse godinama bile predmet kritika opozicije, uključujući i Demokrate dok nisu bile dio vlasti. Mora postojati jasna distanca između reagovanja koje se saopštava u ime državnog organa, konkretno Ministarstva, i reagovanja političkog subjekta”, ocijenio je Marić.

Sagovornik je istakao da vjeruje da svi politički subjekti, kad preuzmu odgovornost upravljanja institucijama, moraju da pokažu veći stepen političke dosljednosti i institucionalne odgovornosti, kao i da građani imaju pravo da očekuju da državni organi djeluju profesionalno, politički neutralno i u skladu s javnim interesom.

Govoreći o procesu vetinga i reformi bezbjednosnog sektora, Marić je konstatovao da njihova suština mora da bude depolitizacija institucija i jačanje profesionalnih standarda.

“U suprotnom, svaka sumnja da postoji partijski uticaj, može dovesti u pitanje kredibilitet tih procesa, a sami process provjere integriteta gurnuti u svoju suprotnost, što je rizik koji se mora izbjeći”, poručio je Marić.

Proces vetinga - postupka provjere imovine sudija i tužilaca, njihovih eventualnih veza s kriminalom, te njihovih profesionalnih kompetencija - nove vlasti godinama promovišu kao rješenje za borbu protiv visokog kriminala i korupcije. Iako su predstavnicima vlasti “puna usta” vetinga, taj proces, barem zvanično, nije počeo. Međutim, Demokrate tvrde da ga sprovode u resorima kojima upravljaju, dok dio javnosti tvrdi da je posrijedi revanšizam i urušavanje institucija.

Radulović: Nema promjena u odnosu na DPS

Novinar nedjeljnika “Monitor” Zoran Radulović kazao je “Vijestima” da on smatra da bi pozicija državnih sekretara u ministarstvima trebalo da bude profesionalizovana, odnosno da ne bi trebalo da bude predmet političkih imenovanja.

“Kad bi imali ispravnu organizaciju Vlade, onda bi imali ministra i pomoćnike ministra koji su politički imenovani. A jasno bi se znalo koje su službe profesionalne i znalo bi se gdje je njihov plafon - a to bi u postojećoj hijerarhiji trebalo da budu i državni sekretari”, ocijenio je on.

Radulović kaže da je druga problematična stvar kad javnost mora da analizira da li se neko obraća u ime partije, ili u ime resora u kom ima rukovodeću poziciju.

“Pa makar to bilo i Ministarstvo odbrane, koje nije baš najniže po hijerarhiji, pa da kažemo da su oni nesnađeni tamo...”, ukazao je on.

Sagovornik je konstatovao da izjednačavanje partijskog i državnog jeste u posljednje vrijeme prepoznato kao osobina Demokrata, ali da ta stranka nije jedina koja to radi na takav način.

“... Ali su sebi dali tu privilegiju, da partijski pokušavaju prigrabiti zasluge svake vrste iz svojih resora, a onda se ljute kad se njihovoj partiji spočitava ono što nije dobro u tim resorima. I mi smo na to pomalo već oguglali što je vrlo loše, ali čini mi se da je tako”, ocijenio je Radulović.

Što se tiče politizacije institucija, Radulović je podvukao da je to bila jedna od odlika vladavine DPS-a, koje su Demokrate dok su bile u opoziciji kritikovale, ali i koju DPS sad kritikuje kad je u opoziciji. On navodi da ta činjenica potvrđuje tezu da crnogorsko društvo nije imalo istinske promjene u načinu vladanja.

“Nama je obećana promjena sistema, a živimo u identičnom sistemu, eventualno nadograđenom u pravcu partijske moći i partijskih zloupotreba. Jer u krajnjem, ako se ja dobro sjećam, mi smo zloupotrebe DPS-a personalizovali uz čelnike te partije i par ljudi oko njih. Sad postoji opšti sistem, od najnižih funkcionera do ministara i poslanika”, poručio je Radulović.

"Tužni" poslanik i "tužan" resor

Iz Ministarstva odbrane su se u četvrtak ujutro oglasili povodom slučaja pjevanja pjesama ratnom zločincu, rekavši da je vojnik koji pjeva na snimku već duže na bolovanju koje nije pravdao doznakama, te da je stoga protiv njega pokrenut postupak prekida službe, dok je drugi pripadnik VCG koji se pojavljuje na snimku dao izjavu o tome i protiv njega je pokrenut postupak za utvrđivanje odgovornosti.

Zirojević je nedugo zatim saopštio da nečastan otpust vojnika koji pjeva četničku pjesmu opstruira potpukovnik V. B., upitavši da li je tačno da taj pripadnik VCG, u međuvremenu, dok ne dolazi na posao, radi u turizmu i vozi turističke ture.

Na to je reagovala Radević, poručivši da u VCG trenutno ne postoji potpukovnik s inicijalima V. B., te da Zirojević “gubi vrijeme i blamira se”, na šta je poslanik SD-a odgovorio da je “tužan resor kom se odbrana zasniva na tome da V. B. nije potpukovnik, već pukovnik”, dodajući da je ispravio tu grešku.

Radević je odgovarajući na to, kazala da je “jedino što je tužno” - činjenica da je Zirojević poslanik. Ona je u tom saopštenju navela da oficir s inicijalima V. B. “mjesecima ne obavlja bilo koju dužnost s koje bi mogao opstruirati postupak”.

“Postupak je, kao što smo i kazali, u toku. Postupak se sprovodi od strane ovlašćenih lica u zakonom predviđenim rokovima, u potpunosti na način koji je utvrđen zakonom. Da li to nekada traje duži vremenski period - da, traje. Međutim, upravo se mi u Demokratama i Ministarstvu odbrane zalažemo da ti postupci traju kraće i budu mnogo efikasniji, naravno uz očuvanje pune zaštite prava onih protiv kojih se postupak vodi. Vi, poslaniče Zirojeviću, se zalažete za suprotno”, poručila je tad Radević.

Radulović: Više se ne takmičimo argumentima nego glasnoćom

Zoran Radulović kazao je da je stvar koja je njemu najviše zasmetala - to što neko ko prima državnu platu (Sandra Radević), ko je javni funkcioner kog je imenovala Vlada - daje sebi za pravo da cijeni je li tužno ili nije tužno što je neko poslanik.

“Iza tog poslanika stoje neki glasovi. Iza državnog sekretara - nisam siguran... Ta vrsta komunikacije gdje članovi izvršne vlasti spočitavaju stid i sram predstavnicima zakonodavne vlasti, a ovi na sličan način cijene rad sudske i izvršne vlasti - jeste nešto što postaje veliki problem Crne Gore. Mi se više ne takmičimo argumentima, nego glasnoćom i sposobnošću koja će dalje pljunuti”, poručio je Radulović.