Iako je ranije optuživao američku ambasadu u Podgorici da stoji iza rušenja protesta nekadašnjeg Demokratskog fronta 2015, a predsjedniku Rusije Vladimiru Putinu čestitao državne praznike, s Putinovim koalicionim partnerima potpisivao sporazume i nazivao tu državu bratskom, lider i poslanik Demokratske narodne partije (DNP) Milan Knežević, s partijskim kolegom Vladislavom Bojovićem boravi u posjeti SAD gdje se susreo s ljudima bliskim politici aktuelnog predsjednika te države Donalda Trampa.
Delegacija DNP-a je u Vašingtonu od nedjelje, a do sad su se sastali s predsjednikom Republikanske nacionalne obnove Markom Ivanjom, kongresmenkom Republikanske stranke Anom Paulinom Lunom, istraživačkim saradnikom u Programu za Evroaziju Instituta Kvinsi Markom Episkoposom. Kako su istakli, tom prilikom je razgovarano o programskim načelima DNP-a - statusu srpskog jezika, usvajanju zakona o dvojnom državljanstvu, državnim simbolima...
Amerikanci ruše proteste, Rusi garantuju neutralnost
Posjeta političara nekoj državi i sastanci s tamošnjim političarima ne bi trebalo da bude ništa neobično. Ipak, Knežević je akter na crnogorskoj sceni koji je u svom javnom nastupu povlačio mnoge poteze koji ga mogu etablirati kao nekog ko više naginje ka Rusiji.
Nakon što je u martu 2016. tadašnji premijer Milo Đukanović (Demokratska partija socijalista - DPS) u intervjuu za rusku televiziju Dožd poručio da crnogorska opozicija ima “nedvosmislenu podršku ruske politike”, ali i da “nije dobro ako Rusija danas (tada) kontaktira samo sa onima koji su protivnici crnogorske države”, Knežević je reagovao kazavši da su demonstracije Demokratskog fronta razbijene po nalogu američke ambasade.
“Gotovo da zvuči veleizdajnički groteskno kad nas Đukanović optužuje da ugrožavamo crnogorsku nezavisnost, ako čitava Crna Gora zna da je marionetski režim potvrdio koliko je naša država nezavisna, kad je po nalogu američke ambasade brutalnom represijom razbio mirne demonstracije 17. oktobra”, saopštio je tom prilikom, dodavši da “ambasadorki smeta što ljudi donose slike Putina, a ne (tadašnje kandidatkinje za predsjednicu SAD iz Demokratske stranke) Hilari Klinton”.
Iste godine Knežević je, s partijskim saradnicima, bio gost na kongresu Putinove Jedinstvene Rusije, ali i potpisao Deklaraciju o saradnji s tom strankom.
U tom periodu, uoči ulaska Crne Gore u NATO, DNP je pokrenuo inicijativu da Crna Gora, Srbija, Bosna i Hercegovina i Makedonija budu vojno neutralne države, a da to garantuju SAD i Rusija. Podršku je tada dobio samo od ruske strane, a DNP je jedan od potpisnika Deklaracije Jedinstvene Rusije i vodećih partija balkanskog regiona, zajedno sa Savezom nezavisnih socijaldemokrata (SNSD) Milorada Dodika, Demokratskom partijom Srba u Makedoniji i Srpskom narodnom partijom Nenada Popovića.
Prilikom parlamentarnih izbora 2016. Knežević i njegov koalicioni partner (lider Nove srpske demokratije, danas predsjednik Skupštine) Andrija Mandić optuženi su da su htjeli da sprovedu državni udar na dan izbora, a podršku su im pružili iz Rodine, partije koja je koalicioni partner Jedinstvene Rusije. Predstavnici te partije su u decembru 2017. boravili u Podgorici, kazavši tad da su optužbe “dio anti-ruske histerije”.
Smanjenje migracija, izlazak iz NATO
Knežević i Bojović su se u SAD, između ostalih, sastali sa predsjednikom Republikanske nacionalne obnove Markom Ivanjom i tom prilikom poručili da status srpskog jezika, usvajanje zakona o dvojnom državljanstvu i državnim simbolima ostaju među ključnim političkim prioritetima DNP-a.
“U okviru aktivnosti koje DNP realizuje u Vašingtonu pod sloganom “Učinimo Crnu Goru ponovo velikom državom”, delegacija je ostvarila kontakte s međunarodnim partnerima koji podržavaju afirmaciju univerzalnih vrijednosti zasnovanih na porodici, vjeri, slobodi, nadi i zdravim životnim načelima”, navodi se, između ostalog, u saopštenju. Slogan koji se spominje je aluzija na Trampov “Učinimo Ameriku ponovo velikom” (Make America great again).
Republikanci za nacionalnu obnovu su američka grupa za političko zagovaranje, koja sebe opisuje kao konzervativnu.
Kako su naveli na sajtu organizacije, Ivanjo je prethodno radio u Ministarstvu pravde SAD tokom Trampovog mandata, a redovno piše autorske tekstove za konzervativne publikacije, nastojeći da široj publici približi populističku perspektivu “Amerika na prvom mjestu” (America first).
Takođe, zalažu se za prepolovljavanje sadašnjeg broja legalnih imigranata, smanjenje poreza na dohodak i povećanje carina na uvoznu robu, raspoređivanje vojske na granici sa Meksikom i povećanje finansiranja Službe za imigraciju i carinu, uzdržanu spoljnu politiku (kritikuju ratove u Iraku, Avganistanu i Libiji).
Pokrenuli su peticije da se Trampu omogući kandidatura za treći mandat, aneksiju Grenlanda, izlazak SAD iz NATO-a i Ujedinjenih nacija.
Na samitu u Budimpešti, čiji su bili organizatori, gosti su bili desničari iz drugih država poput članova Fidesa Viktora Orbana i Nacionalnog saveza Marin Le Pen.
Direktor za rad sa članstvom i lokalnim aktivistima ove organizacije Šejn Treho je vodio podkast “Krv, zemlja i sloboda” zajedno s Aleksom Vitoslavskim, članom bijele nacionalističke grupe Identiti Evropa. Kako prenosi NBC, ta organizacija se zalaže da se useljavanje u SAD dozvoli samo bijelcima, kako bi se očuvala “bijela supervećina”.
Vojna veteranka podržana od strane Čarlija Kirka
Predstavnici DNP-a su se sastali i s kongresmenkom Anom Paulinom Lunom. Kako su naveli, informisali su je da srpski jezik nije zvanični u Crnoj Gori, ali i da građani koji žive van države nemaju pravo na dvojno državljanstvo. Knežević je, na svom Fejsbuk profilu, saopštio da je sagovornica izrazila snažnu spremnost da učini sve kako bi pomogla, istakavši da će se lično angažovati na daljem učvršćivanju saradnje i institucionalnom prepoznavanju prava srpskog naroda u Crnoj Gori.
Luna je veteran Američkog ratnog vazduhoplovstva, a od 2023. godine obavlja funkciju predstavnika Floride u Predstavničkom domu SAD. Ranije je bila direktorka za angažovanje Hispanoamerikanaca u organizaciji ubijenog konzervativnog aktiviste Čarlija Kirka - Turning Point USA. Kirk je podržao njenu kandidaturu, a ona je, i kao kongresmenka, bila govornik na njihovim konvencijama. Takođe, govorila je na komemoraciji povodom njegove smrti.
U predizbornoj kampanji se izjasnila da je za zabranu abortusa, prenosi AP, ali i da je u jednom predizbornom spotu za sebe kazala da je “pro-life ekstremistkinja”, kao i da SAD ugrožavaju komunističke ili socijalističke tendencije.
U martu prošle godine je na Iksu objavila da je “vrijeme da SAD napusti NATO”, a jedna je od ko-sponzora rezolucije pod nazivom “Zamor od Ukrajine”, kojom se traži obustavljanje “vojne i finansijske pomoći” Ukrajini.
Razgovaralo se i o Botunu
Poslanici DNP-a su se sreli i sa američkim istoričarom i analitičarom međunarodnih odnosa sa Kvinsi Instituta u Vašingtonu Markom Episkoposom. On je specijalizovan za Rusiju, Ukrajinu, NATO, Istočnu Evropu i američku spoljnu politiku, a u autorskim tekstovima poziva na pragmatičniji pristup SAD u spoljnoj politici.
U radu koji je napisao sa Džordžom Bibom i Anatolom Livenom predlaže okvir u kojem bi Zapad garantovao ukrajinsku neutralnost, a Rusija podržala EU integracije Ukrajine.
Osim o srpskom jeziku, Knežević i Bojović su ga informisali o dešavanjima u Botunu, ali i iskazali nezadovoljstvo djelovanjem ambasadora EU u Crnoj Gori Johana Satlera, uz naglasak da se, kako navode, on u svom radu ponaša sa pozicije “upravnika protektorata”.
Todorović Štiplija: Za domaću upotrebu
Glavni i odgovorni urednik portala “European Western Balkans” Nemanja Todorović Štiplija ocjenjuje da Knežević u SAD pokušava da svoj politički identitet preoblikuje od otvorenog saveznika Rusije i kritičara NATO-a u prihvatljivog sagovornika trampističke desnice.
“Cilj ove posjete nije ozbiljan uticaj na američku politiku, već fotografije, kontakti i poruka domaćoj javnosti da DNP ima pristup Vašingtonu i podršku za svoje zahtjeve u vezi sa položajem srpskog naroda u Crnoj Gori. Sastanak s jednom kongresmenkom, čak i kada se održava u zgradi Kongresa, ne predstavlja stav američke administracije niti američke spoljne politike”, objašnjava.
Sagovornik “Vijesti” ukazuje da tajming nije slučajan, jer se posjeta odvija u trenutku pojačanih diplomatskih i lobističkih aktivnosti Srbije u Vašingtonu, neposredno nakon pokretanja strateškog dijaloga SAD i Srbije.
“To je vlastima u Beogradu bilo važno i za domaću javnost, posebno nakon još jednog neuspjeha da se otvori Klaster 3 u pregovorima sa EU. Odnos Kneževića prema SAD promijenio se, prije svega, zato što je Donald Tramp na vlasti i što krajnje desne, populističke i neliberalne političke snage u Evropi u njemu vide ideološkog saveznika, ali i priliku da preko ličnih kontakata zaobiđu tradicionalne institucije. Dodikov uspjeh u Vašingtonu, uključujući ukidanje američkih sankcija nakon intenzivnog lobiranja, svakako je pokazao (predsjedniku Srbije Aleksandru) Vučiću, Kneževiću i drugim političarima u regionu da takva strategija može donijeti rezultat”, kazao je Todorović Štiplija.
Prema njegovim riječima, ovu posjetu treba posmatrati kao dio šireg približavanja srpskih političkih aktera Trampovom okruženju, a vjerovatno i u neposrednoj vezi sa aktuelnim aktivnostima delegacije Srbije u Vašingtonu.
“Ipak, njen domet biće veoma ograničen, jer Knežević trenutno nema političku težinu koja bi mu omogućila da samostalno utiče na američku politiku, pa su njene glavne poruke namijenjene biračima kod kuće”, zaključuje.
Pogledajte još:
Preuzmi aplikaciju i prati vijesti
PRATITE NAS NA
