IZBOR IZGNANSTVA

Tu je živio Tomas Man

Apartman hotela Bedford u srcu Njujorka ima jedinstveno značenje za njemačku kulturu, tu je živio nobelovac Tomas Man
134 pregleda 0 komentar(a)
Ažurirano: 31.08.2012. 10:52h

I danas se može iznajmiti apartman hotela Bedford u srcu Njujorka koji ima jedinstveno značenje za njemačku kulturu: tamo je živio Tomas Man nakon što su mu nacisti oduzeli državljanstvo i kad je emigrirao u Ameriku.

Još uvijek se čuju pitanja zašto je Tomas Man - pisac koji je kao rijetko koji drugi tako tačno pisao o Njemačkoj i njenim stanovnicima, uopšte odbrao Sjedinjene Američke Države kao mjesto svog izgnanstva?

Bjekstvo iz Evrope

Jer njemački nobelovac je još u dvadesetim godinama prošlog vijeka o Americi i Amerikancima, pisao kao o “lijepom, energičnom i civilizovanom narodu”.

Zašto je onda dospio upravo u hotel Bedford u 40. ulici, smještenoj između poslovne Leksington i pomodne Park avenije?

Man se, kao i mnogi drugi bjegunci od nacista, više nije osjećao sigurno nigdje u Europi.

Pored toga, upravo u Americi ga je ugostila Agnes E. Mejer, Amerikanka njemačkog porijekla koja je izuzetno cijenila poznatog pisca.

Čim je Man u aprilu 1937. došao u Ameriku, ona je objavila intervju s Tomasom Manom u Vašington postu.

To svakako nije bio problem za imućnu Amerikanku: njen muž je bio vlasnik tog lista. Preko svoje obožavateljke Man je postao poznat u najvišim krugovima Sjedinjenih Država, sve do predsjednika Ruzvelta.

Upravo je taj razgovor vođen u apartmanu hotela Bedford na Menhetnu gdje se njemački izgnanik smjestio sa svojom porodicom. Njemačkom nobelovcu se smještaj dopao iz još jednog razloga: i upravnik hotela Anton Nagel bio je porijeklom iz Njemačke.

A dok su njegova djeca, sin Klaus i kćerka Erika već prije dolaska u Ameriku znala engleski, slavnom piscu je trebalo vremena kako bi naučio jezik svoje nove domovine. Redovno je čitao američke listove iako mu je Agnes E.

Tamo gdje sam ja, tamo je i Njemačka

Mejer organizovala i položaj profesora na Prinstonu, do kraja života je Man sve svoje govore održane na engleskom jeziku ipak radije čitao s papira. Apartman hotela Bedford je mjesto na kojem je Tomas Man dao istorijsku i ne tako skromnu izjavu:

“Tamo gdje sam ja, tamo je i Njemačka”.

Apartman u tornju hotela postoji i danas - doduše, namještaj je savremen, a noćenje košta 300 eura.

Nije bilo mnogo bjegunaca od nacista koji su mogli da priušte takav luksuz u novoj domovini, ali Tomas Man nije mogao bez svojih navika i uloge glave porodice. U hotelu je bila smještena i njegova kćerka Erika i sin Klaus.

Najmlađi sin nobelovca je upravo u tom hotelu napisao svoj prvijenac u izgnanstvu, roman “Vulkan”. Jedan stanovnik hotela Bedford nevjerovatno podsjeća na junaka romana Klausa Mana. Riječ je o Martinu Gumpertu, takođe izgnaniku iz Njemačke i ljekaru koji je živio u sobi na osmom spratu.

On je neko vrijeme bio zajedno s Erikom Man, ali je i liječio Klausa - od njegovih depresija i zavisnosti od narkotika.

After all, this is your home

Iako je čitava porodica Man zadržala hotel Bedford u Njujorku u lijepoj uspomeni, te četiri godine boravka u Njujorku nisu pomogle u odnosima između Tomasa Mana i njegovog sina Klausa.

Nobelovac nije želio da prihvati sinovljevu zavisnost, a još manje njegovu otvorenu homoseksualnost. Umjesto toga, otac se povlačio u svoj apartmana “na pisanje”. Tek 1941. porodica Man je preselila na sjever Kalifornije.

Tomas Man je u međuvremenu prihvatio neke navike: pratio je bejzbol, pio Bladi Meri, gledao je američke filmove i 1944. je konačno prihvatio američko državljanstvo.

Svaki put kad su prolazili kroz Njujork, odsjedali su u hotelu Bedford.

Jer, kao što je rekao portir hotela Bedford, Klausu Manu kad se, kao izgnanik, jednom zbunio na pitanje koja je njegova kućna adresa: “After all, this is your home”.

Galerija