ARHITEKTURA

O nemilim dešavanjima podno Ljubovića

Postoje jake indicije da je MANS u posjedu obimne dokumentacije koja “ukazuje na nelegalnu gradnju i kršenje zakona u okviru DUP-a Zabjelo - Ljubović (iz 2005. godine - op.a.)”

11141 pregleda 4 komentar(a)
Filip Aleksić, glavni arhitekt Podgorice, Foto: Printscreen YouTube
Filip Aleksić, glavni arhitekt Podgorice, Foto: Printscreen YouTube

Nijesam više momak, definitivno. Kad sam otvorio novi pasoš i vidio sliku - jedva sam ostao na nogama - što implicira da sam u obavezi da u narednom periodu izbjegavam sve sadržaje koji bi mogli negativno uticati na moju opštu psiho-fizičku stabilnost - u što spada, svakako, i moj omiljeni TV sadržaj - emisija “Načisto” - iznimno popularni politički talk shaw koji ide četvrtkom na TV Vijesti.

“Za čiji račun se ubija i devastira prostor?” - to je bilo pitanje na koje su tri gošće, gost i agilni - always on point - voditelj, pokušali da odgovore u pretprošli četvrtak, 11. juna, upravo u emisiji “Načisto”. Kao povod da se još jednom, po ko zna koji put, potegne pitanje nemilosrdnog satiranja prostora - našeg najvrijednijeg resursa - poslužila su aktuelna dešavanjima podno brda Ljubović u Podgorici - sa južne strane - gdje je, ima tome i do pola godinice, otpočeto kopanje tzv. temeljne jame za novu višespraticu (Tip S4, Su(Po)+P+4+Pk) - koja će - ako bude podignuta, a nadajmo se da neće, nadajmo se da će razum pobijediti - vrlo negativno uticati kako na živote stanara višespratnica istoga tipa u najneposrednijoj blizini, tako i na cijenu stanova u tim višespratnicama.

Dakle, riješih da ipak preskočim “Načisto” - ne toliko zbog nespremnosti da se (po ko zna koji put) suočim sa bolnim i opterećujućim istinama vezano za ovdašnje pogubne prakse djelovanja u prostoru - koliko zbog slutnje da uvaženi kolegijum neće dobaciti do suštine - a suština bi bila, recimo, u konstataciji da u CG - ni na državnom, ni na lokalnim nivoima - nemamo institucije (instituti, zavodi) koje bi bile nadležne za složene stručne poslove koji se odnose na prostorno uređenje - u najširem smislu - što bi podrazumijevalo, između ostaloga, i koordinaciju izrade i praćenje sprovođenja prostornih i urbanističkih planova.

Ne smijem ni da pomislim što bi se desilo da se između nas - građana ove države - i strašnog SARS-CoV-2, nije ispriječio Institut za javno zdravlje CG. Što bi bilo da nijesmo imali instituciju, odnosno stručnjake poput Bobana Mugoše, Senada Begića i drugih. Ako li pak govorimo o prostornom uređenju - onda moramo konstatovati da između nas - građana ove države - i nezajažljivih investitora kojima je profit jedini imperativ djelovanja u prostoru - ne stoji ništa, odnosno niko.

Prije nego li pokušamo da damo odgovor na pitanje - zašto u PG, odnosno u CG, ne postoje institucije koje bi preuzele sve poslove koji se odnose na uređenje prostora? - pozovimo se na našega predsjednika - gospodina Đukanovića, slava mu i milost - koji nikada ne propušta priliku da nas podsjeti da su snažne institucije jedini garant opstanka njegove države. Svaka čast gradonačelniku Vukoviću i Ćkofiju Aleksiću, prvom arhitekti PG - dobri su to momci - ali ipak ne možemo očekivati da će se Donbi i Ćkofi - uz neizostavnog premijera Markovića (u epizodnoj ulozi ministra održivog razvoja i turizma) - upustiti u rješavanje složenih sistemskih problema vezano za prostorno uređenje PG - a nekmoli cijele države. Pogotovo ako znamo da najvažniji preduslov - postojanje političke volje da se krene u sveobuhvatno rješavanje problema - niko i ne pominje - što bi, ujedno, bio i odgovor na postavljeno pitanje.

Ali ne lezi vraže - navališe na mene neke moje obožavateljke mlade - moraš, vele, gledat “Načisto”, ne smiješ propustiti priču o nesretnom narodu koji je pokupovao stanove podno Ljubovića itd. - te ja ipak prinijeh ko zna koju po redu besmislenu žrtvu na oltar krvavi prečiste djevice arhitekture. I što da vam kažem...

Čudi me, recimo, da uvažene gospođice iz NVU KANA (ko ako ne arhitektica mlada) - šetajući pored Ljubovića, nijesu odšetale i do Sekretarijata za planiranje prostora i održivi razvoj, dolje kod Kapadžića mosta - i zatražile uvid u planski dokument naslovljen DUP Zabjelo - Ljubović, iz 2005. godine. Ubijeđen sam da bi predusretljiva gospođa Zorica Rakčević, vrlo rado pripomogla gospođicama iz NVU KANA da uporede tzv. planske pokazatelje iz tog planskog dokumenta - i planskog dokumenta naslovljenog DUP Zabjelo - Ljubović, Izmjene i dopune, iz 2009. godine - s posebnim osvrtom, naravno, na Urbanističku parcelu 82 - upravo na onu na kojoj se u ovom trenutku vrši široki iskop za temeljnu jamu sporne višespratnice.

Gospođice bi došle do vrlo interesantnih informacija u Sekretarijatu - u to nema sumnje - nakon čega bi se našle u jedinstvenoj prilici da postave nekoliko uskostručnih, suštinski važnih pitanja - a vezano, prvenstveno, za motive koji su prethodili odluci o izradi pomenutog planskog dokumenta iz 2009. godine, u kompletu sa programskim zadatkom - kome? - nikome drugome do li majci našoj - Dejanu Milovcu - direktoru Istraživačkog centra MANS-a. Naime, postoje jake indicije da je MANS u posjedu obimne dokumentacije koja “ukazuje na nelegalnu gradnju i kršenje zakona u okviru DUP-a Zabjelo - Ljubović (iz 2005. godine - op.a.)”. Dokumentacija je bila pripremljena za sjednicu Skupštine Glavnog grada Podgorice, koja je održana 3. i 4. juna 2009. godine - i na kojoj je, pogađate, usvojen DUP Zabjelo - Ljubović, Izmjene i dopune - ali, nažalost, nije prezentovana tom prilikom.

“... u okviru pomenutog plana”, stoji u tekstu naslovljenom “Nelegalna gradnja, DUP Zabjelo - Ljubović”, koji je objavljen na Internet stranici MANS-a 2. juna 2009. godine (mans.co.me) - i koji potpisuje stanoviti Rade Obradović, u to vrijeme programski asistent za održivi razvoj pri MANS-u, “izgrađeno je niz objekata koji su izašli iz granica dozvoljenih važećim DUP-om Zabjelo - Ljubović, odnosno objekti su izgrađeni sa viškom spratova nego što je to planirano planskom dokumentacijom. Pored toga, neki od ovih objekata posjeduju građevinske dozvole koje su izdale za to nadležne institucije, uprkos tome sto nisu u skladu sa vazećom planskom dokumentacijom”.

Čudi me, moram priznati, i to što direktor Milovac, majka naša, ipak nije našao za shodno da samoincijativno upregne sve svoje nemale kapacitete, kako bi pomogao gospođici Ruškici iz KANA - da izbroji sve one silne spratove podignute podno Ljubovića - i to mimo važećeg planskog dokumenta.

Čudi me, takođe, da se gospođice Mica Vujošević i vita Jelkica (zelen bor) - udarni tandem KANA - nisu osjetile prozvanima da zaokruže priču o nemilim dešavanjima podno Ljubovića - i to serijama konstruktivnih predloga za prevazilaženje nagomilanih problema. Svi mi znamo - uključujući i majku našu Milovca - da sistem prostornog uređenja ove države nikad nije funkcionisao - što će reći da smo svi zajedno, i kao struka i kao pojedinici - tutti quanti - u obavezi da pomognemo nadležnima tako što ćemo se svuda i na svakom mjestu - spremno ispriječiti između nezasitih investitora i tzv. javnog interesa - i ponuditi mudra i nadasve održiva rješenja.

A sad oprostite, moram da ovjerim što je gradonačelnik Vuković rekao građanima Mjesne zajednice Ljubović 19. jula prošle godine - baš me zanima da li je pominjao kontroverznu UP 82 - a moram da ovjerim i gostovanja gospodina GAPG Aleksića u emisiji Hronika Podgorice (RTCG) od 18. oktobra prošle godine i od 16. juna ove godine - baš me zanima da je li Ćkofi pominjao aktuelna, nemila dešavanja na UP 82.

O svemu ćete biti podrobno informisani, naravno - u narednom, ili u nekom od narednih brojeva...

Smrt fašizmu - sloboda arhitekturici mladoj i pripadajućem joj urbanizmu!